tayga-o‘rmon zonasining tuproqlari, botqoq tuproqlar. o’rmon-dasht va dasht zonasining qora tuproqlari

DOC 50.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404299384_52574.doc tayga-o‘rmon zonasining tuproqlari, botqoq tuproqlar. o’rmon-dasht va dasht zonasining qora tuproqlari reja: 1.tuproq paydo qiluvchi tabiiy sharoitlar. 2.podzol tuproqlarning tarkibi, xossalari va klassifikatsiyasi. 3.tayga o’rmon zonasi tuproqlaridan qishloq xo’jaligida foydalanish. 4.botqoq tuproqlarning tuzilishi,tarkibi va xossalari. tayga o’rmon zonasi mdhning boreal (mo’’tadil sovuq) mintaqasining katta qismini egallaydi.bu zona shimoldan tundra, janubda o’rmon-dasht zonasi bilan chegaralanadi.zona maydoni 1150 mln ga yaqin bo’lib,(o’rmon qo’ng’ir tuproqlari bilan birga) mamlakat hududining 52%ni tashkil etadi. 64% maydoni tekisliklarga va 36% tog’li o’lkalarga to’g’ri keladi. tabiiy xo‘jalik xususiyatlariga ko’ra tayga-o’rmon zonasining shimoliy rayonlari (o’rmon sur tusli tuproqlari) bilan birlashtiriladi va bu zona noqoratuproq zonasi deb ataladi. iqlimi mo’’tadil sovuq va etarli darajada namlangan bo’lib, g’arbiy qismi nisbatan yumshoq iqlimli, sharqqa borgan sayin qurg’oqlashib (kontinental) boradi. relefi.zonaning yvropa qismi uchun tekis relef haraktyerli bo’lib,uning shakllanishida muzliklar katta rol o’ynagan.tuproq paydo qiluvchi ona jinslari o’zining kelib chiqishi va tarkibiga ko’ra juda xilma-xil, yvropa qismida va g‘arbiy sibir past …

ar. podzol tuproqlar asosan tayga-moxli yoki igna bargli o’rmonlar ostida shakllanadi. podzol va gleyli-podzol tuproqlar maydoni 132mln, gektarni tashkil etadi. podzollanish jarayonlari natijasida tuproq profilida il(loyqa) zarrachalari fraksiyalarining tarqalishida o’ziga xos qonuniyatga keladi. odatda podzol (a ) gorizontida 0,001 mm dan kichik zarrachalar kam (15%) bo’lib, illyuvial (v) gorizontida ikki barobardan ham ko’p (36-37%) to’planadi. podzol tuproqlarda gumus kam (1- 4%) bo’lib, uning tarkibida fulvokislota asosiy rol o’ynaydi. podzol tuproqlarda o’simliklar uchun zarur oziq moddalar (n,p,k), miqdori ham juda kam.bu tuproqlar ham madaniylashgan gleyli podzol,madaniy podzol va madaniy chimli podzol kabi 3 tipga bo’linadi. chimli-karbonatli tuproqlar tarkibida kalsiy karbonat birikmalari ko’p bo’lgan (oxak,myergel va boshqa)jinslarda hosil bo’ladi va yuviladigan suv rejimi tipiga ega. chimli-gleyli tuproqlar yuza va sizot suvlari bilan o’ta namlanadigan va tuproq yeritmasida kalsiy bo’lgan sharoitda yuzaga keladi. mdh hududining yarmidan ko’proq (52,7%) qismini egallagan tayga-o’rmon va o’rmon-o’tloq zonasidagi chimli-podzol va podzol tuproqlar xalq xo’jaligida katta ahamiyatga ega. …

xususiyatlarini yaxshilash maqsadida yerga organik va minyeral o’g’itlar solish eng muhim tadbir hisoblanadi. yerga muntazam ravishda organik o’g’itlar go’ng, maxsus tayyorlangan torf solib turilsa, tuproq tarkibida chirindi, shuningdek azot, kaliy va fosfor ko’payadi. ohak solish. yerga oxak solish chimli - podzol tuproqlarining fizik kimyoviy xossalarini yaxshilaydigan, unumdorligini oshiradigan muhim agrotadbir hisoblanadi. podzol tuproqli yerga oxak solinganda,uning kislotali holati asta-sekin yo’qola boshlaydi va tuproq yeritmasi neytral reaksiyali bo’lib qoladi. bu agronompleks tadbirlari agrotexnika koidalariga muvofiq, to’g’ri qo’llanilganda ekinlardan mo’l hosil olish mumkin. botqoq tuproqlar ayniqsa o’rmon-o’tloq va tundra zonasida ko’p tarqalgan. tundra, o’rmon-tundra tayga-o’rmon va o’rmon-o’tloq zonalardagi tuproqlarning syernam bo’lishiga, birinchidan, relef sharoitiga ko’ra yer osti suvlarning yuza joylashganligi, ikkinchidan, yog’inlarning yer betiga ko’p miqdorda to’planishi sabab bo’ladi. shunday qilib chimli tuproq paydo bo’lish davrining yangi boskichi boshlanadi. bu esa botqoqlanishga olib boradi. botqoqliklar va qatlamni e’tiborga olish botqoq tuproqlarning paydo bo’lishi yerning relefiga sizot suvining satxi va kimyoviy tarkibiga, yog’ingarchilik …

dir. botqoq tuproqli yerlarda o’sadigan har xil yovvoyi o’simliklardan mevalar (klyukva,maroshka,golubika) tyerib olish, pichan, o’rish, savat va chiy to’qish uchun matyerial olinadi. qora tuproqlar o’tloqi-qora tuproqlari va sho’rtobli tuproqlar kompleksi bilan birga 191 mln ga yoki mdh xududi tuproqlarining qariyib 8,6% ini tashkil etadi. yer sharida tarqalgan qora tuproqlarning qariyib 48,4%i mamlakatimizga to’g’ri keladi. bundan tashqari mdh ning tog’li o’lkalari 10,5 mln ga qora tuproqlar maydoni mavjud. qora tuproqlar tarqalgan tyerritoriyalarda asosiy tuproqlar bilan bir qatorda,o’tloq-qora tuproqlar o’rmon sur tusli tuproqlar, ba’zi provinsiyalarda, bulardan tashqari sho’rhoklar, sho’rtoblar, solodlar va botqoq ham uchraydi. iqlimi. yozda issiq va qishda mo’’tadil sovuq bo’lishi bilan haraktyerlanadi. sharqiy viloyatlarda qishi sovuq va ba’zan nihoyatda qattiq bo’ladi. ayniqsa dasht zonasida iqlimning bir xil bo’lmasligi uning o’simliklarning vegitasiya davrini harorat balan ta’minlashida, qishni harorat va tuproqda to’plangan nam miqdorining bo’lishida ifodalanadi. relefi. yvropa qismida asosan tekislik va ancha past-balandlikdan iborat bo’lib, bu hududa daryo vodiylari va daryo …

qish sochilmalarning bo’lishidir. tuproq profilining gumusli a gorizonti sur qizg’ish, kamdan kam to’q tusli kulrang.v gorizonti ancha och sur tusli bo’lishi bilan xaraktyerlanadi. dasht zonasining qora tuproqlari. dasht zonasida oddiy va janubiy qora tuproqlar tarqalgan. bu zona qora tuproqlari sho’rtoblar kompleksi bilan 99 mln gektarni tashkil etadi. mexanik va minyeralogik tarkibi. qora tuproqlarning mexanik tarkibi ona jinslar tarkibiga ko’ra xilma xil. og’ir qumoq va soz tarkibli xillari ko’p uchraydi. кimyoviy tarkibi. qora tuproqlar uchun uning gumusga boyligi gumusli gorizontda o’simliklar uchun zarur oziq elementlar ( n,p,s mikroele-mentlar) ning ko’p saqlanishi, tuproq profili bo’yicha minyeral qismi umumiy kimyoviy tarkibiga nisbatan ancha bir xilligini, karbonatligining illyuvial gorizontda to’planishi va shuningdek suvda oson yeruvchan tuzlardan yuvilganligi kabi xususiyatlar haraktyerli. fizik-kimyoviy xossalari.qora tuproqlarda gumusning ko’pligi, biogen kalsiyning intensiv harakati va boshqa sabablariga ko’ra bu tuproq yuqori singdirish kompleksi asoslar bilan to’yingan bo’lib tuproq neytral reaksiyalar va yuqori bufyerli ekanligi bilan haraktyerlanadi. qora tuproqlarning fizik …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "tayga-o‘rmon zonasining tuproqlari, botqoq tuproqlar. o’rmon-dasht va dasht zonasining qora tuproqlari"

1404299384_52574.doc tayga-o‘rmon zonasining tuproqlari, botqoq tuproqlar. o’rmon-dasht va dasht zonasining qora tuproqlari reja: 1.tuproq paydo qiluvchi tabiiy sharoitlar. 2.podzol tuproqlarning tarkibi, xossalari va klassifikatsiyasi. 3.tayga o’rmon zonasi tuproqlaridan qishloq xo’jaligida foydalanish. 4.botqoq tuproqlarning tuzilishi,tarkibi va xossalari. tayga o’rmon zonasi mdhning boreal (mo’’tadil sovuq) mintaqasining katta qismini egallaydi.bu zona shimoldan tundra, janubda o’rmon-dasht zonasi bilan chegaralanadi.zona maydoni 1150 mln ga yaqin bo’lib,(o’rmon qo’ng’ir tuproqlari bilan birga) mamlakat hududining 52%ni tashkil etadi. 64% maydoni tekisliklarga va 36% tog’li o’lkalarga to’g’ri keladi. tabiiy xo‘jalik xususiyatlariga ko’ra tayga-o’rmon zonasining shimoliy rayonlari (o’rmo...

DOC format, 50.0 KB. To download "tayga-o‘rmon zonasining tuproqlari, botqoq tuproqlar. o’rmon-dasht va dasht zonasining qora tuproqlari", click the Telegram button on the left.

Tags: tayga-o‘rmon zonasining tuproql… DOC Free download Telegram