sabzi kasalliklari va ularga qarshi kurash choralari

DOC 49,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404221060_52092.doc sabzi kasalliklari va ularga qarshi kurash choralari sabzining un-shudring kasalligini erysiphe umbelliferarum f.dauci va leveillula umbelliferarum f.dauci askomitset zamburug‘lari qo‘zg‘atadi. ular sabzidan boshqa o‘simliklarni zararlamaydi. o‘simlik barg, barg bandi, to‘pgullari va poyalarida oq, yupqa, mayin mog‘or rivojlanadi. keyinchalik mog‘or ustida qora nuqtalarga o‘xshash meva tanachalari - kleystotetsiylar paydo bo‘ladi. zararlangan organlar qattiq va mo‘rt bo‘lib, oson sinib ketadi. kasallik o‘zbekiston va boshqa markaziy osiyo mamlakatlarida tarqalgan, zarari kam va maxsus himoya choralari qo‘llash talab etilmaydi (golovin, 1960; gaponenko i dr., 1983). qo‘zg‘atuvchilarning belgilari. erysiphe umbelliferarum. o‘simlik organlaridagi mog‘or qatlami ustida konidiyalar zanjirchalarda rivojlanadi. kleystotetsiylar dumaloq, quriganda ostki tomoni yassi shakl oluvchi, diametri odatda 90-115 mkm, har birining ichida 4-8, ko‘pincha 6 ta xaltacha mavjud; o‘simtalari kalta, ko‘p miqdorda, uzunligi 100-150 mkm gacha.. xaltachalar ellipsoid shaklli, ko‘pincha bir tomoni kichikroq, o‘lchami 50-60x30-40 mkm, odatda har birining ichida 2-5 ta askospora mavjud. askosporalar uzunchoq-ellipsoid shaklli, o‘lchami 20-25x11-13 mkm (golovin, 1960; pidoplichko, …

galchalar bilan qoplangan, o‘lchami 15-24x14-22 mkm. patogenning uredinio- va teliobosqichlari suvhilol (scirpus maritimus) da o‘tadi (pidoplichko, 1977a; vyangelyauskayte i dr., 1989). sabzining fomoz kasalligini phoma rostupii zamburug‘i qo‘zg‘atadi. o‘simliklarning barg, barg tomirchalari va bandlarida kulrang-qo‘ng‘ir chiziqchalar va uzunchoq dog‘lar paydo bo‘ladi. ildizmevalar ustida biroz botiq, kulrang-qo‘ng‘ir dog‘lar, ular ostidagi to‘qimalarda quruq chirish rivojlanadi. to‘qimalar to‘q kulrang-qo‘ng‘ir tus oladi, ichi oq mog‘or bilan to‘lgan g‘ovaklar paydo bo‘ladi. omborxonaga qo‘yilgan sabzining chirishi kuchayadi va fomoz boshqa sog‘lom mevalarga tarqaladi. qish o‘rtalarida zararlangan to‘qimalarda, qora nuqtalar shaklida zamburug‘ piknidalari paydo bo‘ladi. ulardan sporalar suyuqlikda oqib chiqadi, natijada sabzining usti ilvillab ketadi va pushti tus oladi. sporalar sabzi ko‘milgan qumni, omborxonaning pol, devor va boshqa joylarini zararlaydi. omborxonada muayyan past harorat ta’minlansa, fomoz kam tarqaladi. urug‘lik olish uchun fomoz bilan hatto kam zararlangan ildizmevalar bahorda ekilganda, ularning ko‘pchiligi (60% gachasi) gullashgacha bo‘lgan davrda chirib ketadi, qolganlaridan zararlangan urug‘ olinadi. bunday urug‘ ekilganida unmasdan chiriydi, …

aroq, urchuq shaklli, kulrang-oq yoki yashilroq tusli, o‘lchami 19-23x7-3 mkm. kurash choralari. oldin sabzi ekilgan dalaga sabzini 3-4 yildan keyin ekishni ko‘zda tutuvchi almashlab ekishni joriy qilish (eng yaxshi o‘tmishdoshlar - ertagi kartoshka, pomidor, piyoz); tuproqqa fosfor va kaliy yoki faqat kaliyning yuqori meyorini (180 kg/ga) kiritish; ortiqcha azotli o‘g‘it bermaslik, ayniqsa, mavsumning ikkinchi yarmida ortiqcha azot berilganda ildizmevalar sifati buziladi va omborxonada saqlash jarayonida tezda chirib ketadi; birinchi yil hosili va urug‘lik olish uchun ekiladigan dalalarni bir-biriga yaqin joylashtirmaslik; ekishdan oldin urug‘ni harorati 52-53°с bo‘lgan suvda 15 min qizdirish, so‘ngra quritib, stimulyator va samarali fungitsid bilan dorilash; ularni ekishdan oldin 50-60 soat davomida ivitish; urug‘ olish uchun ekilgan o‘simliklarga o‘suv davrida fungitsid purkash; omborxonalarga qo‘yish uchun kechki ekin hosilini ishlatish va sog‘lom sabzilarni tanlab olish; yig‘ilgan hosilni dalada uyumlarda va iliq xonalarda uzoq saqlamasdan, iloji boricha tez sovutish va omborxonaga joylash; hosili uzoq muddat davomida saqlashga mo‘ljallangan ekin dalasida …

xsiy tomorqada yetishtirilgan hosilni saqlash uchun boshqirtistonda quyidagi usulni ishlatish tavsiya qilingan: ildizmevalar suyuq loyga botirib olinadi va 1-2 kun davomida quritiladi. sabzi ustida paydo bo‘lgan loy pardasi uni so‘lishdan va chirishlardan samarali himoya qiladi va bahorgacha yaxshi saqlash imkonini yaratadi. agar qishda ba’zi sabzilar chirisa, ular ehtiyotkorlik bilan olib tashlanadi (ganiyev, nedorezkov, 2005). o‘zbekistonda o‘tkazilgan kuzatuvlarda omborxonada saqlanayotgan sabzi kasalliklari orasida fomoz uchrashi bo‘yicha oq, kulrang va qora chirishlardan keyingi 4- o‘rinni egallagan (xolmurodov, 2004). sabzining qora chirish (alternarioz) kasalligini alternaria radicina gifomitset zamburug‘i qo‘zg‘atadi. kasallik dunyoning barcha mamlakatlarida, jumladan o‘zbekistonda ham tarqalgan. sabzidan tashqari shivit, kashnich, selderey, petrushka va boshqalar ham zararlanadi. qo‘zg‘atuvchining belgilari. alternaria radicina. o‘simlik to‘qimalarida hosil bo‘lgan yashil-qoramtir mog‘or qatlami zamburug‘ning mitseliysi, konidioforalari va konidiyalaridan iborat. gifalar ko‘p hujayrali, eni 2,5-10 mkm. konidioforalar kam shoxlangan, to‘g‘ri yoki buralgan, och-kulrang, och qo‘ng‘ir, to‘q-qo‘ng‘ir, zaytun rang-qo‘ng‘ir yoki to‘q-zaytun rangli, gifalardan kam farq qiluvchi, uzunligi 200 mkm, eni …

ining ichiga chuqur tarqaladi; sabzini kesganda zararlangan to‘qimalarning rangi to‘q-qora ekanligini ko‘rish mumkin. yuqori namlik sharoitida zararlangan to‘qimalar ustida mitseliy, konidiofora va konidiyalardan tashkil topgan kulrang-yashil mog‘or hosil bo‘ladi. sabzi kuzda kavlab olish, qop va yashiklarga joylash, tashish va omborxonaga qo‘yish paytida, har xil mikroskopik yaralar orqali zararlanadi. kasallik urug‘lik za o‘simlik qoldiqlarida ham saqlanadi. zararlangan ildizmevalar urug‘ olish uchun ekilganda, chiqqan o‘simlik yoz boshlarida gullamasdan qurib qoladi yoki kam va zararlangan urug‘ hosil qiladi. ko‘pincha alohida mikroorganizm qo‘zg‘atgan chirish kasallik rivojlanishining ilk bosqichlarida kuzatiladi, keyingi bosqichlarida esa alternarioz-fuzarioz, alternarioz-oq chirish-kulrang chirish, alternarioz- fuzarioz-bakterioz kabi qo‘zg‘atuvchilarning har xil majmualari uchraydi. qora chirish bilan kurashda fomozga qarshi tavsiya qilingan tadbirlarni qo‘llash to‘la samara beradi (gerasimov, osnitskaya, 1961; pidoplichko, 19776; dyakova, 1969; peresipkin, 1982; vyangelyauskayte i dr., 1989; sichev, mizunov, 1991; ganiyev, nedorezkov, 2005). kasallik o‘zbekistonda ham qayd etilgan (zaprometov, 1974). kuzatuvda alternarioz omborxonada saqlanayotgan sabzida tarqalishi bo‘yicha oq va kulrang chirishlardan …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "sabzi kasalliklari va ularga qarshi kurash choralari"

1404221060_52092.doc sabzi kasalliklari va ularga qarshi kurash choralari sabzining un-shudring kasalligini erysiphe umbelliferarum f.dauci va leveillula umbelliferarum f.dauci askomitset zamburug‘lari qo‘zg‘atadi. ular sabzidan boshqa o‘simliklarni zararlamaydi. o‘simlik barg, barg bandi, to‘pgullari va poyalarida oq, yupqa, mayin mog‘or rivojlanadi. keyinchalik mog‘or ustida qora nuqtalarga o‘xshash meva tanachalari - kleystotetsiylar paydo bo‘ladi. zararlangan organlar qattiq va mo‘rt bo‘lib, oson sinib ketadi. kasallik o‘zbekiston va boshqa markaziy osiyo mamlakatlarida tarqalgan, zarari kam va maxsus himoya choralari qo‘llash talab etilmaydi (golovin, 1960; gaponenko i dr., 1983). qo‘zg‘atuvchilarning belgilari. erysiphe umbelliferarum. o‘simlik organlaridagi mog‘or qatlami ustida kon...

Формат DOC, 49,0 КБ. Чтобы скачать "sabzi kasalliklari va ularga qarshi kurash choralari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: sabzi kasalliklari va ularga qa… DOC Бесплатная загрузка Telegram