idrok olami

PPTX 691.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1697444260.pptx /docprops/thumbnail.jpeg idrok olami idrok olami bajardi: 2 reja. 1). idrok haqida tushuncha. 2). idrokning xususiyatlari. 3). idrokning turlari. tayanch iboralar: idrokning umumiy xarakteristikasi. idrok turlari va asosiy xususiyatlari. idrok bilish faoliyati sifatida. o`quv jarayonida idrokning xususiyatlarini hisobgaolish. idrok va motivatsiya, appertseptsiya, predmet va fon. pertseptiv va zifalarni yechishga muomala va hamkorlikdagi faoliyatning ta`siri. o`quvchi va pedagoglarda ijtimoiy pertseptsiyaning yosh va kasbiy xususiyatlari. idrok xususiyatlarini o`rganish. mashg`ulotlarni tashkil qilish va o`tkazishda idrokdagi individual farqlarni hisobga olish: idrok qilish xarakteri va usuli, fazoni idrok qilish, vaqtni idrok qilish, dominant idrok turi. idrok haqida tushuncha. idrok inson ongida sezgi organlarimizga bevosita ta`sir etayotgan narsa va hodisalarni tartibga solinib, yaxlit, bir butun holda aks ettirilishi. idrok narsa va hodisalarning ayrim xususiyatlarini aks ettiruvchi sezgilardan farq qiladi. idrok narsa va hodisalarni yaxlit, bir butun holda aks ettiradi. lekin idrok ayrim sezgilarning oddiy yig’indisidan iborat emas. idrok hissiy bilishning yangi, yuqori bosqichidir.idrok jarayonining o`ziga xos …
2
di. harakatlar ishtirok etmagan takdirda bizning idroklarimiz predmetlik sifatiga egab o`lmagan, ya`ni tashqi olam ob`ektlariga qaratilmagan bo`lar edi. sezgi va idrokning farqini tushunish uchun quyidagi misolga murojat qilamiz. b.g.anan’ev tomonidan bemor kishida ko`rish analizatorining sezgirligi (sezgi) saqlanib qolgan holda idrokning buzilishi tasvirlangan. davolanishning avval boshida u butun fazoni qandaydir uzluksiz yorug`lik oqimi sifatida sezgan. keyinchalik (davolanish natijasida) shaklsiz, ma`nosiz dog`larni ajrata boshlagan. u birorta ob`ektning predmet sifatidagi xususiyatini so`z bilan ham, chizish bilan ham tasvirlay olmagan. uch oydavomidagi davolanishlardan keyingina bemor ko`zining idrok qilish xususiyati qayta tiklangan. faqat ko`rish sezgisining o`zi narsalarni aks ettirishni ta`minlay olmaydi. bunga misol tariqasida ko`pchilik olimlar qurbaqaning ko`zidagi to`rpardaning ishini misol qilib keltiradilar. qurbaqning ko`ziga tushgan soyaning birnecha belgilari, asosan harakatlari va burchaklari haqida darak beradi. shu sababli baqa harakatsiz pashshalar orasida ochdan o`lishi ham mumkin. predmetlilik idrokning sifati tarzida ish harakatlarni boshqarishda alohida rol o`ynaydi. bu xususiyat yordamida tashqi olamdan olingan ma`lumotlarni ana shu …
3
ajada bizning bir lahzalik sezgilarimizga to`g`ri kelmaydi va bunday sezgilarning oddiy yig`indisidan iborat emas. biz shu sezgilardan abstraktlashgan, ma`lum vaqt davomida tarkib topadigan elementlarning munosabatining umumlashgan tuzilishini idrok qilamiz. musiqa eshitayotgan kishi uning tuzilishini, uning elementlarining o`zaro munosabatini idrok qiladi. chunki musiqa alohida notalardan iborat emas. notalarning o`zaro munosabatigina musiqani tashqil qiladi. turli notalarni turli ketma-ketlikda, tartibda tuzib, turlicha musiqa hosil qilinadi. shu bilan birga odam notalarni ma`lum ketma-ketlikda emas, balki yaxlit, bir butun musiqa sifatida idrok qiladi. faqat maxsus maqsad bilangina (kompozitor, tankidchi) alohida nota yoki musika asboblarining tovushiga e`tibor berishi, ularni fikran bir-biridan ajratishi mumkin. bu xususiyatlar idrokning yaxlitligini beradi. idrokning konstantligi. idrok qilinayotgan tashqi olam, muhit doimo o`zgarishda, turli holatlarda, turli sharoitlarda nomoyon bo`ladi. turlicha yorug`likda, fazoda turli holatda, turli masofada bo`ladi. bunday omillar ta`siri ostida sezgi organlarimizga kelayotgan ma`lumotlar turlicha bo`ladi, ularni idrok qilish ham turlicha bo`lishi kerak. ammo bizning pertseptiv (idrok qilish) tizimimiz bo`layotgan o`zgarishlarni …
4
tta yoki kichik deb emas). idrok jarayonining konstantligi tug`ma emas. masalan, qalin o`rmonda yashovchilar ochiq joylarda (cho`l) uzoqdagi predmetlarni uzoqlikdagi emas, kichik sifatida idrok qiladilar. idrokning konstantligi buzilgan, yoki shakllanmagan bo`lsa kishi balanddan turib pastdagi narsani kichikdek idrok qiladi. bolaligida ko`r bo`lib qolgan bemor 10-12 metr balandlikdagi derazadan pastga bemolol sakrab tushaolsam kerak deb uylagan. chunki u pastdagi narsalarni, predmetlarni uzoqlikdagi emas, kichkina ob`ektlar sifatida idrok qilgan. idrok jarayonining konstantligining manbai pertseptiv tizimning faol harakatidir. masalan, oynaga qarab turib yozishga harakat qilinsa tez oradi kishi avvaliga qiynaladi, keyinroq esa qo`lini to`g`ri boshqarishga o`rganadi. shuningdek tasvirlarni turli burchak ostida o`zgartirib beruvchi ko`zoynaklar uzoq muddat taqib yurilsa kishi atrof muhitni to`g`ri idrok qilishga o`rganadi. agar idrokning konstantligi bo`lmasa odam benihoya o`zgaruvchan olamni anglay olmas edi. idrokning konstantligi tevarak atrofdagi olamning nisbatan barqarorligini ta`minlaydi. idrokning anglanganligi. ma`lumki idrok qo`zg`atuvchining reseptorlarga bevosita ta`siri natijasida yuzaga kelsa ham, biroq pertseptiv obrazlar hamma vaqt ma`lum ma`noga …
5
jarayoniga ta`sir qiladi. idrokning odam psixik hayoti mazmuniga va odam shaxsining xususiyatlariga bog`liqligi apperseptsiya deb yuritiladi. idrok jarayoniga odamning oldingi tajribalari katta ta`sir qiladi. idrok qilish jarayonida odam sezgi organlar orqali olayotgan ma`lumotlar to`grisida turli gipoteza (farazlarni) ilgari suradi va tekshirib ko`radi. idrok qilinayotgan ob`ekt haqida, bevosita ravishda, qancha kam ma`lumot olinsa, farazga shuncha ko`p o`rin beriladi. agar ma`lumotlar etarli bo`lsa faraz qilish fazasi bo`lmasligi ham mumkin (olport tajribalari). idrok jarayoniga oldingi tajribaning ta`siri tekshirish uchun quyidagi tajriba o`tkazilgan. odamga narsalarning tasvirini 180 gradusga burib ko`rsatadiga ko`zoynak taqilgan. u hamma narsani to`ntarilgan holatda ko`rgan. unga yoqilgan sham ko`rsatilganda u shamni to`g`ri holda idrok qilgan. shuningdek eymsning "qiyshaygan xona"larida o`tkazilagn eksperimentlarda shu xonadagi barcha narsalar va odamlar noto`g`ri idrok qilingan. masalan, katta yoshli odam boladan ham kichik bo`lib ko`rinadi. lekin xotinlar o`z erlarini odatdagidek, o`zgarmagan holda idrok qilishgan, xonani esa qiyshiq idrok qilishgan. idrok kishining o`tmish tajribasiga bog`liq. odam qancha tajribaga …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "idrok olami"

1697444260.pptx /docprops/thumbnail.jpeg idrok olami idrok olami bajardi: 2 reja. 1). idrok haqida tushuncha. 2). idrokning xususiyatlari. 3). idrokning turlari. tayanch iboralar: idrokning umumiy xarakteristikasi. idrok turlari va asosiy xususiyatlari. idrok bilish faoliyati sifatida. o`quv jarayonida idrokning xususiyatlarini hisobgaolish. idrok va motivatsiya, appertseptsiya, predmet va fon. pertseptiv va zifalarni yechishga muomala va hamkorlikdagi faoliyatning ta`siri. o`quvchi va pedagoglarda ijtimoiy pertseptsiyaning yosh va kasbiy xususiyatlari. idrok xususiyatlarini o`rganish. mashg`ulotlarni tashkil qilish va o`tkazishda idrokdagi individual farqlarni hisobga olish: idrok qilish xarakteri va usuli, fazoni idrok qilish, vaqtni idrok qilish, dominant idrok turi. idrok haqida tushun...

PPTX format, 691.2 KB. To download "idrok olami", click the Telegram button on the left.

Tags: idrok olami PPTX Free download Telegram