психик жарёнлар. диккат. сезги. идрок, хотира, тафаккур, хаёл

DOC 166.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403955049_49329.doc психик жарёнлар психик жарёнлар. диккат. сезги. идрок, хотира, тафаккур, хаёл режа: 1. психик ҳодисалар, ҳолатлар, жараёнлар ҳакида тушунча. 2. билиш жараёнлари ҳакида тушунча. 3. диккат ва унинг турлари 4. сезги, идрок, тафаккур, хаёл жараёнлари, уларнинг ухшашлиги ва фарклари. 5. хотира ва унинг функцияси, турлари. психик ҳодисалар психик ҳолатларни, психик жараёнларни ва психик хусусиятларни уз ичига олади. буларнинг барчаси тирик организмнинг ташки оламни у ёки бу даражада акс эттириши билан боғлик булганлиги учун ҳам бир суз билан руҳий, психик ҳодисалар деб аталади. психик ҳодисаларнинг биринчиси ҳисобланган психик ҳолатлар деганда ташки оламни акс эттириш ва жавоб кайтариш хусусияти, механизмлари тушунилади. масалан, болалар ва катталарнинг дунёни акс эттиришлари,соғлом ёки бетоб одамнинг акс эттириши,бардам,тетик ёки ҳорғин, чарчаган одамнинг акс эттириши сифат хусусиятлари ва ҳолатлари бир-биридан фарк килади. психик хусусиятлар деганда одам – субъектнинг бетакрор, бир-биридан фарк киладиган хусусиятларитушунилади. бунда асосан одамнинг темпераменти, кобилияти ва характери назарда тутилади.психик ҳодисалар ичида психик жараёнлар етакчи ва …
2
атлари ва шахснинг индивидуал хусусиятлари деб номланган кисмларга булиб урганилади. психик ҳодисалар - бу фаолиятнинг ҳозир таъсир этаётган (сезги, идрок) ёки качонлардир, яъни турмуш тажрибасида (хотира) юз берган кузғолувчига жавоб тарзида руй берадиган, ана шу таъсирни умумлаштирадиган, улар пировард натижада олиб келадиган натижаларни (тафаккур, хаёл) олдиндан кура олишга ёрдам берадиган, бир хил таъсирлар натижасида фаолиятни (ҳис-туйғу, ирода) кучайтирадиган ёки сусайтирадиган, умуман фаоллаштириб юборадиган ва бошка хилдаги таъсирлар окибатида уни тормозлайдиган, одамлар хулк-атворидаги (темперамент, характер ва б.) тафовутларни аниклайдиган доимий бошкарувчиларидир. ташки оламни акс эттиришда роль уйнайдиган жараёнлар деганда сезги, идрок, тафаккур, хаёлни тушунамиз. бирок бошка психик жараёнлар ҳам таъсир курсатади. психик жараёнларда биринчи сигналлар тизими билан бир каторда одам учун хос булган иккинчи сигналлар тизими ҳам аҳамиятлидир. хоҳлаган психик жараённинг содир булиши ва давом этиши шундай бир руҳий ҳодисага боғликки у барча жараёнларда иштирок этади, унинг самарадорлигига таъсир утказади. бу диккатдир. диккат онгнинг бир нуктага каратилиши булиб, шахснинг фаоллигини ҳамда …
3
эга буламиз.сезги деб сезги аъзоларимизга бевосита таъсир этиб турган нарса ёки ҳодисаларнинг айрим сифат ва хоссаларининг онгимизда акс эттирилишига айтамиз. биз турли рангларни, таъмларни, оғир-енгилни, иссик-совукни, товушларни сезамиз. сезги аъзолари ахборотни кабул килиб олади, саралайди, жамлайди ва мияга етказиб беради. сезги аъзолари ташки оламнинг киши онгига кириб келадиган ягона йулидир. сезги аъзолари кишига теварак атрофдаги оламда мулжал олиш имконини беради. сезгилар ҳосил булиши учун куйидаги шартлар булиши керак: биринчидан, сезги аъзоларимиздан биронтасига таъсир этадиган нарса ёки ҳодиса булиши керак. иккинчидан, сезувчи аппарат соз булиши керак. бу аппарат куйидаги кисмлардан иборат: 1. сезувчи орган (рецептор). 2. утказувчи йул (афферент нерв). 3. бош мия пустлоғидаги марказ 4. миядан жавоб импульсларини узатувчи йул (эфферент нерв). битта сезги аппаратини ташкил киладиган кисмларни и. п. павлов умумлаштирган номда анализатор деб атаган. сезги моҳиятига кура объектив оламнинг субъектив сиймосидир. лекин сезгиларнинг ҳосил булиши учун организм моддий кузғатувчининг тегишли таъсирга берилиши кифоя килмайди, балки организмнинг узи ҳам …
4
обланади. анализатор уч кисмдан таркиб топади: 1) ташки кувватни нерв жараёнига айлантирадиган махсус трансформатор ҳисобланган периферик булим (рецептор). 2) анализаторнинг периферик булимини марказий анализатор билан боглайдиган йулларини очадиган афферент нерв (марказга интилувчи) ва эфферент (марказдан кочувчи) нервлар. 3)анализаторнинг периферик булимларидан келадиган нерв сигналларининг кайта ишланиши содир буладиган кобик ости ва кобик (миянинг узи билан тугайдиган) булимлар. анализатор периферик булимларининг муайян ҳужайралари мия кобиғидаги ҳужайраларнинг айрим кисмларига мос булади. жумладан, куз тур пардасининг турли нукталарида ҳосил буладиган тасвир мия кобиғида ҳам ҳар хил нукталарда шуни акс эттиради; эшитишда ҳам худди шу жараённи кузатишимиз мумкин: ноғора парда ва миядаги акс садо. сезгининг ҳосил булиши учун ҳамма анализаторлар яхлит бир нарса сифатида ишлаши даркор. кузғотувчининг рецепторга таъсири кузғалишнинг юз беришига олиб келади. анализатор нерв жараёнларининг ёхуд рефлектор ёйининг бутун йули манбаи ва энг муҳим кисмини ташкил этади. рефлектор ёйи рецептордан, таъсирни мияга олиб борувчи афферент нерв йуллари ва эфферент нервлардан таркиб топгандир. рефлектор …
5
дек, кинестезия деб ҳам аталиб, унинг рецепторлари кинестезик ёки кинестетик рецепторлар деб ҳам аталади. экстроцепторларни икки гуруҳга: контакт ва дистант рецепторларга ажратиш мумкин. тери оркали пайпаслаб куришга асосланган сезгиларни тактил сезгилар дейилади, булар ҳам уз функциясига кура бир неча хил булиши мумкин, масалан, ҳароратни сезиш, силлик ёки ғадир-будирни, каттик ёки юмшокни, иссик-совукни сезиш ва ҳоказо. сезгиларнинг умумий конуниятлари. сезгилар айнан бир хил кузғатувчиларни акс эттириш шаклларидан иборатдир. жумладан, электро магнит нурланиши куриш сезгисининг кузғотувчиси ҳисобланади. бу нурланиш тулкини узунлиги 380 дан 770 миллимикрон доирасида булади ва куриш анализаторида нерв жараёнига айланади. эшитиш сезгилари-рецепторларга тебраниш тезлиги (частотаси) 16 дан 20 минг герцгача булган товуш тулкинлари таъсирини акс этиш натижасидир. таъсир кучи шундан паст булса ҳам, баланд булса ҳам сезги пайдо булмайди. тактил сезгилар механик кузғотувчининг тери юзасига таъсири натижасида ҳосил булади. сезгиларнинг сифат, жадаллиги, давомийлиги, жойларда юз бериши каби хусусиятлари бор. сифат-мазкур сезгининг асосий хусусияти булиб, уни бошка сезги турларидан фарклайди …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "психик жарёнлар. диккат. сезги. идрок, хотира, тафаккур, хаёл"

1403955049_49329.doc психик жарёнлар психик жарёнлар. диккат. сезги. идрок, хотира, тафаккур, хаёл режа: 1. психик ҳодисалар, ҳолатлар, жараёнлар ҳакида тушунча. 2. билиш жараёнлари ҳакида тушунча. 3. диккат ва унинг турлари 4. сезги, идрок, тафаккур, хаёл жараёнлари, уларнинг ухшашлиги ва фарклари. 5. хотира ва унинг функцияси, турлари. психик ҳодисалар психик ҳолатларни, психик жараёнларни ва психик хусусиятларни уз ичига олади. буларнинг барчаси тирик организмнинг ташки оламни у ёки бу даражада акс эттириши билан боғлик булганлиги учун ҳам бир суз билан руҳий, психик ҳодисалар деб аталади. психик ҳодисаларнинг биринчиси ҳисобланган психик ҳолатлар деганда ташки оламни акс эттириш ва жавоб кайтариш хусусияти, механизмлари тушунилади. масалан, болалар ва катталарнинг дунёни акс эттиришлар...

DOC format, 166.5 KB. To download "психик жарёнлар. диккат. сезги. идрок, хотира, тафаккур, хаёл", click the Telegram button on the left.