psixologiya fanining predmeti va fanlar tizimida tutgan o`rni

DOC 71.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403955089_49333.doc psixologiya fanining predmeti va fanlar tizimida tutgan o`rni psixologiya fanining predmeti va fanlar tizimida tutgan o`rni reja: 1. psixologiya fanining predmeti. 2. psixologiyaning fan sifatida rivojlanishi. 3. psixik hodisalar va ularning shakllari. 4. psixologik nazariyalarning yo`nalishlari. 5. hozirgi zamon psixologiya fani va uning fanlar tizimida tutgan o`rni. tayanch iboralar: psixologiyaning fan sifatida yuzaga kelishi. psixologiyaning asosiy tushunchalari: psixik aks ettirish, psixik hodisalar, jarayonlar, holatlar, shaxsning xususiyatlari. ilmiy psixologiyaning nazariy asoslari. psixologiyaning fan sifatidagi taraqqiyotining asosiy bosqichlari. hozirgi zamon psixologiyasining muhim, asosiy yo`nalishlari, turli qarashlar, oqimlar. psixologiyaning fan sifatidagi vazifalari. yoshlarning ma`naviyatini shakllantirish va ta`lim-tarbiya jarayonini jahon andozalariga mos ravishda, ilmiy asosda tashkil qilishdagi roli. psixologiyaning fanlar tizimida tutgan o`rni. psixologiya fanining predmeti har bir fan boshqa fanlardan o`z predmeti bilan farq kiladi. boshqa fanlardan farqli ravishda, psixologiya fanining predmeti, u bahs yurituvchi hodisalarning o`ziga xos xususiyatlarini aniqlash va tushunish qiyinroq. buning sababi psixik hodisalarning o`zgachaligi, odamni qurshab turgan tashqi …
2
o`nalishda amalga oshgan: 1. hayotiy psixologiyaning rivojlanishi. 2. ilmiy psixologiyaning rivojlanishi. psixik jarayonlar, psixik xususiyatlar, psixik holatlar haqidagi bilimlar hali ilmiy bilimlar yuzaga kelmagan juda qadim zamonlardayoq hayotiy tajriba asosida yuzaga kelgan. bu bilimlar turli amaliy faoliyat, hamkorlik, o`zaro munosabatlar jarayonida shakllanib avloddan-avlodga o`tib, tilda, xalq ijodiyotida, maqollarda, san`at asarlarida o`z ifodasini topgan. masalan, odam xotira jarayonlar haqida ilmiy bilimga ega bulmasa ham biror matnni takror-takror o`qish uni yaxshi esga olib qolishga yordam berishini biladi. bunday bilimlar keng tarqalgan bo`lib, ular atrofdagi odamlarning xulq-atvorini tushunishda, kishi o`z faoliyatini tashqi olamga, voqelikka to`g`ri, mos tashqil qilishiga xizmat qilgan. ammo psixologiyadagi hayotiy bilimlarning hammasining ostida haqiqat, qonuniyat yotadi deb bo`lmaydi. ikkinchidan, ko`pchilik hayotiy bilimlardan turli kasblarga doir amaliy faoliyatda (pedagogika, tibbiyot, ishlab chiqarishda) foydalanib bo`lmaydi. bu sohalarda ob`ektiv va ishonchli bilimlar talab qilinadi. bunday bilimlar ilmiy bilimlardir. ilmiy psixologiya hayotdagi psixik faktlarni miqdor (reaktsiya tezligi, xotira hajmi, diqqatning ko`lami va h.k.) va …
3
ngidan shakllantirishni talab qiladi. hatti-harakatni samarali ravishda qayta qurish uchun uning mexanizmlarini bilish lozim. hodisalar o`rtasidagi qonuniy bog`liqlikni bilishning o`zi ana shu qonuniyatni keltirib chiqaradigan mexanizmlarni ochib bera olmaydi. psixik faoliyat mexanizmlari u yoki bu psixik protsessni yuzaga keltiruvchi aniq anatomik hamda fiziologik apparatlarning ishi bilan bog`liq bo`lganligi tufayli psixologiya bu mexanizmlarning tabiati va ta`sir masalalarini boshqa fanlar (fiziologiya, biofizika, bioximiya, kibernetika va boshqalar) bilan birgalikda aniqlaydi. shunday qilib, hozirgi zamon psixologiya fani psixik hodisalarni, ularning mexanizmlarini, ular ostida yotgan qonuniyatlarni o`rganuvchi fandir. psixologiya o`quv predmeti va fan sifatida farqlanadi. psixologiya fan sifatida kishining psixikasini o`rganish, psixik hodisalar asosida yotgan yangi qonuniyatlar ochish, ruhiy hayotga ta`sir qiluvchi omillarni tahlil qilish, turli psixik hodisalarning mexanizmlarini o`rganish bilan shug`ullanadi. psixologiya o`quv predmeti sifatida esa talabalarni, o`quvchilarni, turli soha mutaxasislarini psixologiya fani tomonidan ochilgan yangiliklar, amaliy natijalar bilan tanishtiradi. psixologiya o`quv predmeti sifatida psixologiya fanining barcha jabhalarini qamrab olmaydi, u faqat ma`lum yo`nalishdagi …
4
o`rganishni va hisobga olishni taqoza qilgan. hayot davomida boshqalarning xulq-atvorini kuzatish, ulardan amalda foydalanishga intilish jarayonida kishi ruhiy olamida (psixikasida) ko`p tushunarsiz, ba`zan sirli hodisalarga duch kelganlar. bunday hodisalar jonning ishi deb tushunilgan. ularning tasavvuricha, jon o`z mohiyatiga ko`ra o`lmas, boqiy, ko`rinmas, hidsiz, ilohiy (xudo tomonidan berilgan) xususiyatdir. tana jon uchun vaqtinchalik joy. jon tanadan chiqib ketishi, qaytib kelishi mumkin. jon tanani boshqaradi deb hisoblaganlar. kishilar hayotida uchraydigan hodisalar (masalan, tush qurish, alahsirash, jahl, o`lim va h.k.) jonning faoliyati va xususiyati bilan tushuntirilgan. masalan, tush ko`rish - jonning tanada chiqib ketishi va boshqa jonlar bilan uchrashishi, ulim - jonning qaytib kelmasligi bilan tushuntirilgan. jonning o`zini turlicha tasavvur qilganlar. gretsiyalik mutafakkirlardan geraklit (eramizdan oldingi yi asr) jonni "uchquncha"dan, demokrit (eramizdan oldingi y asr) "olov atomi"dan iborat deb hisoblaganlar. shu bilan birga tabiatni o`rganish, aniq va tibbiy fanlardagi rivojlanish, kishi tanasi tuzilish haqidagi bilimlarning boyishi natijasida psixika (jon) haqidagi bilimlar ham ilmiylashib …
5
ristotel’ (eramizdan oldingi iy asr) deb ko`rsatiladi. aristotel’ jonning rivojlanishi tirik tabiatning rivojlanishi bilan muvofiq boradi degan g`oyani ilgari surdi va himoya kildi. unga qadar jon va tirik tana ikki xil narsa deb qaralar edi. aristotel’ jon va tananing birligi haqidagi g`oyani maydonga tashladi. u psixika haqidagi fikrlarini "jon haqida" nomli risolasida aks ettirdi. bu risola psixologiya fani sohasida maxsus yozilgan birinchi asar hisoblanadi. aristotel’ tomonidan yoritilgan sezgilar, ularning turlari, assosiatsiyalar haqidagi fikrlar bugungi kunda ham o`z dolzarbligini yo`qotgani yo`q. eramizdan oldingi ii asrda rimlik vrach galen fiziologiya va meditsina sohasida erishilgan yutuqlarni umumlashtirib, psixikaning fiziologik asoslari haqidagi tasavvurlarni birmuncha boyitdi. xyii asr biologik va psixologik bilimlar taraqqiyotida yangi davrni ochib berdi. tana va jonni tushunish sohasida tubdan o`zgarishlar yuz berdi. inson tanasi mashinaga o`xshatiladi. tana ham mashina singari ishlaydi deb qaraladi. buyuk frantsuz mutafakkiri dekart hatti-harakatlarning reflektor ("refleks" so`zi frantsuz tilidan kirib kelgan bo`lib "aks ettirish" degan ma`noni anglatadi) …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "psixologiya fanining predmeti va fanlar tizimida tutgan o`rni"

1403955089_49333.doc psixologiya fanining predmeti va fanlar tizimida tutgan o`rni psixologiya fanining predmeti va fanlar tizimida tutgan o`rni reja: 1. psixologiya fanining predmeti. 2. psixologiyaning fan sifatida rivojlanishi. 3. psixik hodisalar va ularning shakllari. 4. psixologik nazariyalarning yo`nalishlari. 5. hozirgi zamon psixologiya fani va uning fanlar tizimida tutgan o`rni. tayanch iboralar: psixologiyaning fan sifatida yuzaga kelishi. psixologiyaning asosiy tushunchalari: psixik aks ettirish, psixik hodisalar, jarayonlar, holatlar, shaxsning xususiyatlari. ilmiy psixologiyaning nazariy asoslari. psixologiyaning fan sifatidagi taraqqiyotining asosiy bosqichlari. hozirgi zamon psixologiyasining muhim, asosiy yo`nalishlari, turli qarashlar, oqimlar. psixologiyaning fan sifatid...

DOC format, 71.5 KB. To download "psixologiya fanining predmeti va fanlar tizimida tutgan o`rni", click the Telegram button on the left.

Tags: psixologiya fanining predmeti v… DOC Free download Telegram