глобаллашув, миллий маънавият ва ахборот тизимлари

DOC 84,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1362917718_41915.doc www.arxiv.uz глобаллашув, миллий маънавият ва ахборот тизимлари xxi аср бошларига келиб дунё мамлакатлари ўртасидаги ўзаро таъсир шу қадар кучайиб кетдики, бу жараёнидан тўла иҳоталаниб олган бирорта ҳам давлат йўқ, деб тўла ишонч билан айтиш мумкин.ҳаттоки, халқаро ташкилотлардан узоқроқ туришга интилаётган, уларга аъзо бўлишни истамаётган мамлакатлар ҳам бу жараёндан мутлақо четда эмас.глобаллашув шундай жараёнки, унда четда тураман,деган мамлакатлар унинг таъсирига кўпроқ учраб қолиши мумкин. бундай ғайри ихтиёрий таъсир эса кўпинча салбий бўлади. глобаллашувнинг турли мамлакатларга ўтказаётган таъсири ҳам турлича.бу ҳол дунё мамлакатларининг иқтисодий, ахборот, маънавий салоҳиятлари ва сиёсати қандай экани билан боғлиқ.дунёда юз,бераётган шиддатли жараёнларининг ҳар бир мамлакатга ўтказаётган салбий таъсирини камайтириш ва ижобий таъсирини кучайтириш учун шу ҳодисасининг моҳиятини чуқурроқ англаш, унинг йўналишини тегишли тарзда ўзгартириш мумкин эмас.глобаллашув яна шундай жараёнки, уни чуқур ўрганмаслик, ундан фойдаланиш стратегияси, тактикаси ва технологиясини ишлаб чиқмаслик мамлакат иқтисоди ва маданияти, маънавияти, маънавиятини тоғдан тушаётган шиддатли дарё оқимига бшқарувсиз қайиқни топшириб қўйиш билан баравар …

ни турли мамлакатлар иқтисоди, маданияти, маънавияти, одамлари ўртасидаги ўзаро таъсир ва боғлиқликнинг кучайиши дейиш мумкин. глобаллашувга берилган таърифлар жуда кўп.лекин унинг хусусиятларини тўлароқ қамраб олгани бизнингча, француз татқиқотчиси б.банди берган таъриф. унда глобаллашув жараёнининг уч ўлчовли эканига урғу берилади: · глобаллашув- муттасил давом этадиган тарихий жараён · глобаллашув- жаҳоннинг гомогенлашуви ва универлашуви жараёни. · глобаллашув - миллий чегараларнинг “ ювилиб кетиш”жараёни. б.банди таърифида келтирилган глобаллашув ўлчовларининг ҳар учаласига нисбатан ҳам муайян эътирозлар билдириши мумкин.лекин жахонда юз бераётган жараёнларни кузатсак , уларнинг ҳар учови ҳам унда мавжуд эканини кўрамиз. гобаллашувнинг мамлакатлар иқтисоди сиёсати ва маънавиятига ўтказиш мумкин бўлган ижобий ва салбий таъсири ҳиндистоннинг машҳур давлат арбоби миҳатма гандининг қуйидаги сўзларида яхши ифодаланган: “мен уйимнинг дарвоза ва эшикларини доим махкам беркитиб ўтира олмайман, чунки уйимга тоза ҳаво кириб туриши керак.шу билан бирга очилган эшик ва деразаларимдан кираётган ҳаво кираётган ҳаво довул бўлиб уйимни ағдар –тўнтар қилиб ташлаши, ўзимни эса йқитиб юборишини ҳам …

нлашуви, яъни ташкиллашуви кучайгандан кейин бу жараённинг ўзи ҳам кескин тезлашди ва кучайди. институционлашувининг кучайганини бутунжаҳон савдо ташкилоти, халқаро валюта жамғармаси, жаҳон банки, европа тараққиёти ва тикланиш банки улкан ташкилотларнинг вужудга келгани мисолида кўриш мумкин. глобаллашувнинг тезлаши ва кучайишига жавоб сифатида аксилглобалистларнинг фаолияти ҳам кучайиб кетди.улар глобаллашувнинг фақат салбий оқибатларига эмас, умуман унинг ўзига қарши чиқа бошладилар.масалан, россиялик файласуф ва ёзувчи а.зиновьев “акслиглоблизм векторлари” номли анжуманда сўзлаган нутқида шундай дейди: «глобаллашув янги жаҳон урушидир.у янги типдаги жаҳон уруши.бу урушда тирик қолишнинг қаршилик кўрсатишдан бошқа йўлини кўрмаяпман. фақат қарўилик!», - деган эди. « акслиглоблизм векторлари » анжуманидаги яна бир маърузачи а.паршев эса глобаллашувга қуйидагича таъриф беради: «аслида глобаллашувнинг асосий мазмуни бошқа мамлакатларда ишлаб чиқарилган маҳсулотнинг қўшимча қийматини, дунёдаги асосий вазираларини ўзлаштиришдан иборат ». таҳлил шуни кўрсатадики, глобализм тарафдорлари ҳам, душманлари ҳам асосий эътиборни иқтисодиёт соҳасига қаратишади.глобаллашувнинг маънавиятга таъсири ва маънавий глобаллашув масалалри социология, фалсафа, маданий антропология фанларида ўзининг аксини етарли даражада …

иқлаб олиш лозим.ҳозирги кунда бирорта ҳам илмий маънавият йўқки, у бошқа халқлар маънавиятидан тўла иҳоталанган бўлса.ҳатто,австралия чакалакзорлари, африка саванналари ва жанубий чанггалзорларида турмуш кечираётган кабилар ҳам қўшни қабилалар ва замонавий тамаддун таъсирини ўзида ҳис қилиб туради. “қолаверса тарихни таҳлил қилиш бошқа халқлар маънавиятидан баҳраманд бўлган халқлар маънавияти юксакликларга кўтарилгандан гувоҳлик беради. ўрта осиё ҳалқлари маданияти ва маънавияти ҳам шарқ ва ғарбни туташтирган карвон йўлларида жойлашгани сабабли ҳам шарқ ва ғарб маданиятидан баҳраманд бўлиб уларнинг ижобий томонларини ўзлаштирибгина қолмай, уларга ижодий ёндашиб янги чўққиларга кўтарилди .бу фикрнинг тасдиғини маънавиятнинг таркибий қисмлари бўлган илмий билимлар, диний эътиқод, санъат мисолида ҳам кўриш мумкин.буни фақат ватанимиз эмас, умумжаҳон маднияти тарихидан мустаҳкам ўрин эгаллаган алломаларимиз ижоди мисолида кўриш мумкин.масалан, ана шундай аждодларимиздан бири абу райҳон беруний ҳитой ва ҳиндистон, юнонистон ва рим фалсафасини, табиий фанларини чуқур ўзлаштирган эди.ҳиндистон бўлган пайтида у ҳинд фани ва маданияти ўрганар экан, қадимги манбаларни ўрганиш учун қадимги ҳинд тили-санкритни билиш …

ят чўққисига эришиш мумкинлигидан гувоҳлик беради. менинг назаримда бизга ҳозирги кунда ана шу ижодий ёндашув етишмаётганидай. бизга таъсир ўтказаётган ёки таъсир ўтказмоқчи бўлаётган ғояларнинг қай бирини рад этиш лозимлигини аниқлаш учун жиддий таҳлил лозим.ана шундай таҳлилни ўтказиш учун эса баъзан эринчоқлигимиз, баъзан уқувсизлигимиз халақит бермоқда. бунинг оқибатида қабул қилиш керак бўлган ғояларни рад этиш ва рад этиш лозим бўлган ғояларни қабул қилиш ҳоллари ҳам учраб турибди. шундай ғоялар борки, улар очиқ чеҳра билан эшигимизнинг тақиллатиб, кирб келади.шундай ғоялар ҳам борки, улар ўғри каби кечаси туйнукдан тушушади. эшик қоқиб келадиган ғоялар миллий маънавиятни бойитишга, ривожлантиришга хизмат қилади.чунки, миллий маънавиятлар ўзаро таъсир жараёнида ривожланади.ҳар қандай халқ маънавияти ривожига назар ташланса унинг бошқа халқлар удум ва анъаналарини ўзлаштириш ва мослаштириш орқали ривожланганини кўриш мумкин. ўзбек миллий маънавияти ҳам узоқ ва яқиндаги қўшниларнинг илғор анъаналарини ўзлаштириш натижасида ривожланиб борди. маънавиятимизнинг ривожланиш тарихини кузатсак, бунга яна бир бор ишонч ҳосил қилиш мумкин. хх аср бошларидаги …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "глобаллашув, миллий маънавият ва ахборот тизимлари"

1362917718_41915.doc www.arxiv.uz глобаллашув, миллий маънавият ва ахборот тизимлари xxi аср бошларига келиб дунё мамлакатлари ўртасидаги ўзаро таъсир шу қадар кучайиб кетдики, бу жараёнидан тўла иҳоталаниб олган бирорта ҳам давлат йўқ, деб тўла ишонч билан айтиш мумкин.ҳаттоки, халқаро ташкилотлардан узоқроқ туришга интилаётган, уларга аъзо бўлишни истамаётган мамлакатлар ҳам бу жараёндан мутлақо четда эмас.глобаллашув шундай жараёнки, унда четда тураман,деган мамлакатлар унинг таъсирига кўпроқ учраб қолиши мумкин. бундай ғайри ихтиёрий таъсир эса кўпинча салбий бўлади. глобаллашувнинг турли мамлакатларга ўтказаётган таъсири ҳам турлича.бу ҳол дунё мамлакатларининг иқтисодий, ахборот, маънавий салоҳиятлари ва сиёсати қандай экани билан боғлиқ.дунёда юз,бераётган шиддатли жараёнларининг ҳа...

Формат DOC, 84,5 КБ. Чтобы скачать "глобаллашув, миллий маънавият ва ахборот тизимлари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: глобаллашув, миллий маънавият в… DOC Бесплатная загрузка Telegram