9-sinftexnologiyaservisyangi

PDF 68 pages 1.9 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 68
+998911595353 ergashov jaloliddin fan: texnologiya (qizlar) 1-mavzu: xalq hunarmandlari tomonidan eksport va ichki bozor uchun ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar. darsning maqsadi: ta‘limiy maqsad: o‘quvchilarga xalq hunarmandlari tomonidan eksport va ichki bozor uchun ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar haqida ma’lumotlar berish. tarbiyaviy maqsad: o‘quvchilarni tozalikka, mehnatsevarlikka o‘rgatish. turmushdagi ehtiyojlar va ulardan foydalanishni tushuntirish. texnika xavfsizligi qoidalari, ish o‘rnini tashkil qilish qonun qoidalarini tushuntirish, sanitariya gigiyena talablariga to‘liq rioya etishni o‘rgatish. rivojlantiruvchi maqsad: o‘quvchilar tasavvurida xalq hunarmandlari tomonidan eksport va ichki bozor uchun ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar haqida bilim, ko‘nikma va malakalarni hosil qilish. kommunikativ kompetensiya: mavzudan kelib chiqib savollarni mantiqan to‘g‘ri qo‘ya olish va javob berish. axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi: mavjud axborot manbalaridan (internet, televizor, radio (audio-video yozuv), telefon, kompyuter, elektron pochta orqali xabar jo‘natish) foydalana olish. o‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi: shaxs sifatida doimiy ravishda o‘z-o‘zini rivojlantirish; guruhlarda ishlashda ma’suliyatni o‘ziga olish, lider bo‘la olish. ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi: inson va fuqarolarning huquqlari, erkinliklari va …
2 / 68
materiallar, test materiallari. darsning borishi: i. tashkiliy qism: a) salomlashish b) davomatni aniqlash c) darsga tayyorgarlik ko‘rish d) o‘quvchilar diqqatini darsga qaratish. ii. uyga vazifani so‘rash: a) savol – javob o‘tkazish b) topshiriqlarni tekshirish iii. yangi mavzu bayoni: hunarmandchilik, hunarmandlik — milliy-an’anaviy mayda tovar ishlab chiqarish, oddiy mehnat qurollari yordamida yakka tartibda va qo‘l mehnatiga asoslangan sanoat turi, shunday mahsulotlar tayyorlanadigan kasblarning umumiy nomi. yirik ishlab chiqarish sanoati vujudga kelishiga qadar keng tarqalgan, ayrim sohalari keyin ham saklangandir. hunarmandchilik kam rivojlangan mamlakatlarning xalq xo‘jaligida hozir ham muhim o ’rin egallaydi. hunarmandchilik insonning ishlab chiqarish faoliyati bilan vujudga kelib, jamiyat rivojlanishi davomida asta- +998911595353 ergashov jaloliddin sekin dehqonchilik va chorvachilikdan ajralib chiqdi, turli ijtimoiy tarixiy davrlar doirasida texnika rivoji bilan aloqador holda takomillasha bordi, turli ixtisosliklar (kulollik, duradgorlik, temirchilik, misgarlik, binokorlik, toshtaroshlik, oymakorlik, kashtado‘zlik, ko‘nchilik, tikuvchilik, to‘quvchilik, zargarlik, zardo‘zlik, boyoqchilik, kemasozlik, tunukasozlik va boshqalar)ga ajraldi. hunarmandchilik qanday tabiiy resurslarning mavjudligiga qarab, …
3 / 68
ar bo‘lgan davrlarda hunarmandchilikning eng ko‘p tarqalgan turi bo‘ldi. hunarmandchilikning bu turi natural xo‘jalikning ajralmas qismi hisoblanadi. shaharlar rivoji buyurtma bilan hunarmandchilik mahsulotlari tayyorlash va bozorga hunarmandchilik mahsulotlari ishlab chiqarishning jadal o‘sishi bilan uzviy bog‘liq. natijada hunarmandchilik mahsulotlari tovarga aylandi, tovar ayirboshlash uchun ishlab chiqarildi. davr taqozosi bilan hunarmandchilikning yangi-yangi turlari vujudga keldi. hunarmandlar ham turli mahsulotlar tayyorlash boyicha ixtisoslasha bordilar. shaharlardagi mahallalar hunarmandlarning kasbkoriga qarab shakllangan (masalan, xx asrning boshlarida toshkentda ko‘nchilar, kulollar, egarchilar, beshikchilar, o‘qchilar, kosiblar mahallalari bo‘lgan). xx asrning boshlarida mashinalashgan ishlab chiqarish keng yo‘lga qoyilishi bilan hunarmandchilik mahsulotlarining tur tarkibi va ishlab chiqarish hajmi keskin kamaydi. xx asr oxiri va xxi asr boshlariga kelib yirik industrial ishlab chiqarish qaror topgan bo‘lsa-da, hunarmandchilikning mavqei saqlanib qoldi. mini texnologiyaning paydo bo‘lishi hunarmandchilikda tovarlarni yakka tartibda va sifatli ishlab chiqarish imkonini berdi. bunga milliy ustboshlar, milliy cholg‘u asboblari, mayda asbob-uskunalar, turli yodgorlik buyumlari ishlab chiqarish va xizmat ko‘rsatishni kiritish …
4 / 68
uyuk ipak yo‘li muhim ahamiyatga ega bo‘ldi. o‘rta asrlarda sharq mamlakatlarida ishlab chiqarilgan mahsulotlar (arab xalifaligida po‘lat, o‘rta osiyo va hindistonda shoyi, chinni, qog‘oz) yevropa bozorlarida qadrlandi. hindistonda paxtadan nafis mato, xitoyda ipak mato to‘qiydigan dastgohlar vujudga keldi, xitoy va o‘rta osiyoda shisha tayyorlash texnologiyasi takomillasha bordi. ix-x asrlarda o‘rta osiyoda yirik hunarmandchilik markazlari paydo bo‘ldi. ip mato, gilam (urganch, shosh), shoyi (marv), mis va temirdan yarog‘-aslaha, pichoq tayyorlash (farg‘ona), shoyi matolar, shisha mahsulotlari tayyorlash (buxoro) avj oldi. xiii asrda mo‘g‘ullar bosqini +998911595353 ergashov jaloliddin hunarmandchilik rivojiga zarba berdi. temuriylar davlatining vujudga kelishi hunarmandchilik rivojiga juda katta ijobiy ta’sir ko‘rsatdi. o‘rta osiyoda hunarmandchilikning barcha turlari xx asrning 20-yillarigacha saqlandi. buxoro, samarqand, qo‘qon, xiva, toshkent kabi shaharlarning ishlab chiqarish munosa- batlarida hunarmandlik katta rol oynadi (masalan, xix asrning 60-yillarida xivada hunarmandchilikning 27 turi rivoj topgan, shahardagi bozorlarda hunarmandlarning 556 do‘koni bo‘lgan, 80-yillarda shaharda 2528 xo‘jalik hunarmandchilik bilan shug‘ullangan). o‘zbekistondagi hunarmandchilik chuqur …
5 / 68
ud bo‘lgan. hunarmandchilikning ichki tartib va qoidalarini uning nizomi sifatidagi "risolalar" belgilab bergan. har bir kasbning o‘z rahnamosi, ya’ni piri va "risolasi" bo‘lgan, avloddan- avlodga o‘tuvchi odatlari va udumlariga rioya etilgan. masalan, ish boshlashdan oldin usta o‘z pirini yodga olib undan madad so‘rash, shogirdiga fotiha berish kabi odatlarga amal qilingan. xx asrning 20 yillarida hunarmandlarning asosiy qismi dastlab artellarga, keyinchalik, zavod, fabrikalarga, badiiy buyumlar korxonalariga jalb qilindi. ularga xom ashyo, material, asbob-uskunalar davlat tomonidan yetkazib beriladigan, yaratilgan mahsulotlar do‘konlardasotiladigan bo‘ldi. iste’dodli hunarmandlar ijodiy tashkilotlarga qabul qilindi, amaliy bezak san’ati rivojlantirildi (masalan, 1930 yilda toshkentda o‘quv-ishlab chiqarish kombinati tashkil etilib, yosh hunarmandlar unda ta’lim oldilar, 1968 yilda buxoroda kandakorlar maktab ustaxonasi, 1978 yilda qo‘qonda yog‘och oymakorligi maktab ustaxonasi tashkil topdi). o‘zbekiston mustaqillikni qo‘lga kiritgandan so‘ng hunarmandchilik rivojida yangi davr boshlandi, xalq hunarmandchiligi bozor qoidalari zamirida qaytadan tiklandi. o‘zbekistonda mahalliy sanoat korxonalarining birinchilar qatori xususiylashtirilishi natijasida mayda davlat korxonalari hunarmandlarning xususiy korxonalariga …

Want to read more?

Download all 68 pages for free via Telegram.

Download full file

About "9-sinftexnologiyaservisyangi"

+998911595353 ergashov jaloliddin fan: texnologiya (qizlar) 1-mavzu: xalq hunarmandlari tomonidan eksport va ichki bozor uchun ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar. darsning maqsadi: ta‘limiy maqsad: o‘quvchilarga xalq hunarmandlari tomonidan eksport va ichki bozor uchun ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar haqida ma’lumotlar berish. tarbiyaviy maqsad: o‘quvchilarni tozalikka, mehnatsevarlikka o‘rgatish. turmushdagi ehtiyojlar va ulardan foydalanishni tushuntirish. texnika xavfsizligi qoidalari, ish o‘rnini tashkil qilish qonun qoidalarini tushuntirish, sanitariya gigiyena talablariga to‘liq rioya etishni o‘rgatish. rivojlantiruvchi maqsad: o‘quvchilar tasavvurida xalq hunarmandlari tomonidan eksport va ichki bozor uchun ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar haqida bilim, ko‘nikma va malakalarni ...

This file contains 68 pages in PDF format (1.9 MB). To download "9-sinftexnologiyaservisyangi", click the Telegram button on the left.

Tags: 9-sinftexnologiyaservisyangi PDF 68 pages Free download Telegram