4-sinf tabiatshunoslik_tavsiya

DOC 23 pages 2.7 MB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.7 MB

File type DOC

Pages 23

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

o‘zbekiston respublikasi xalq ta’limi vazirligi respublika ta’lim markazi tabiatshunoslik fanidan mavzular bo‘yicha metodik tavsiyalar (4-sinf) toshkent-2022 tuzuvchilar: z.sangirova- rtm aniq va tabiiy fanlar bo‘limi boshlig‘i e.nazaraliyeva- rtm standart va baholash bo‘limi metodisti m.hojiyeva-rtm aniq va tabiiy fanlar bo‘limi geografiya fani metodisti z.tillayeva-tabiiy fanlar darsligi muallifi m.boymurodova- tabiiy fanlar darsligi muallifi tushuntirish xati xalq taʼlimi vazirining 2021-yil 24-dekabrdagi 414-sonli buyrig‘iga ko‘ra umumiy o‘rta taʼlim maktablari uchun 2022-2023 o‘quv yiliga mo‘ljallangan tayanch o‘quv rejasida tabiiy fanlar yo‘nalishida 1-sinf (1soat), 2-4-sinflarda (2 soat) o‘qitiladi deb belgilab qoyilgan. milliy o‘quv dasturi asosida yaratilgan 1-, 2- sinflar uchun k. suyarov va boshqalar muallifligidagi tabiiy fanlar darsligi 2021-2022 o‘quv yilida amaliyotga joriy etildi. 2022-2023 o‘quv yilida z. sangirova va boshqalar muallifligidagi 3-sinf tabiiy fanlar darsligidan foydalaniladi. 2022-2023 o‘quv yilida a. baxromov va boshqalar muallifligidagi 4-sinf uchun 2020-yilda chop etilgan amaldagi tabiatshunoslik darsligidan foydalaniladi. amaldagi tabiatshunoslik darsligi 34 soatga mo‘ljallangan. 2022-2023-o‘quv yiliga mo‘ljallangan tayanch o‘quv rejasida 4-sinf …

2 / 23

ilik, shamol kuchi va boshqa tabiat hodisalarini muntazam ravishda aks ettiruvchi kundalik hisoblandi. boshlang‘ich sinf o‘quvchilari uchun ob-havo kundaligini turli usullar bilan tuzilish tavsiya etiladi. bunday kundalik uchun siz ularga katak daftar yoki oddiy qog‘ozni olishlarini taklif qilishingiz mumkin, lekin katta formatli daftarda ishlash yanada qiziqarli bo‘ladi: u yerga rasmlar va fotosuratlarni joylashtirishingiz, grafiklar chizishingiz va eslatmalar qilishingiz mumkin. dizayn qanchalik rang-barang bo‘lsa, ob-havoni kuzatish shunchalik qiziqarli bo‘ladi. daftarda oy nomi bilan sarlavha tuziladi va kerakli sonli ustunlar bilan jadval tuziladi. masalan: sentyabr, oktyabr, noyabr, dekabr va boshqa oylar uchun ob-havo taqvimi ham xuddi shunday tuziladi. havo haroratini termometr yordamida o‘lchab qiymatlarini yozish yoki turli ranglarda ajratib ko‘rsatish mumkin: ko‘k rang - sovuq harorat, sariq rang-iliq. “yomg‘ir” ustunida siz yog‘inli kunlarda derazadan tashqarida yomg‘ir yoki qor yog‘ayotganini belgilashingiz mumkin, yoki siz rangli belgilar (rasm) yoki hatto stikerlardan foydalanishingiz mumkin. “bulutlar” ustunida nafaqat bulutlarning turini ko‘rsatibgina qolmay, balki osmonni kundan-kunga suratga …

3 / 23

umkin. masalan, har kunlik havo haroratini aniqlashni soat 14:00 da kiritish yaxshiroq ekanligi faqat bu vaqtda termometr soyada osilganligiga ishonch hosil qilish zarur, aks holda o‘qish noto‘g‘ri bo‘lishi mumkin. shundan so‘ng ob-havo o‘zgarishlarida bulutli, tumanli kunlar, shamol yo‘nalishini va yomg‘irni yozib qoyish lozim. agar ma’lumot bo‘lmasa (masalan, yog‘ingarchilik kuzatilmasa), keyin ustunga chiziqcha qo‘yishimiz mumkin. ma’lumotlarni to‘ldirish uchun esa ommaviy axborot vositalaridan olingan ob-havo ma’lumotlarini yozishlari mumkinligi aytiladi. ob-havoni kuzatish taqvimi o‘quvchingizni tabiiy fanga sayohatining boshlanishi bo‘lishi mumkin. ushbu turdagi ish o‘quvchingizni kelajakda materiallarni tahlil qilish uchun to‘g‘ri strategiyalarni yaratishga yordam beradi. bundan tashqari, o‘quvchingiz atrofdagi tabiatga undagi turli hodisa va jarayonlarga e’tiborli bo‘lishni o‘rganadi. ob-havo taqvimi dizayniga kelsak, bu yerda bola ijodkorlikni namoyish etishi va kundalikni o‘z xohishiga ko‘ra bezashi mumkin. [image: image15.jpg] 22-dars. mavzu. suvdan oqilona foydalanish suv tabiatda keng tarqalgan. taxminan sayyoramizning 29 foizini quruqlik, 71 foizini esa suv tashkil etadi. inson organizmi bir necha million qon tomirlardan …

4 / 23

ayralari–85%, qon-90-92%, suyak-20% suvdan iborat. tanamiz og‘irligidan 1 foiz suvning yo‘qolishi kuchli tashnalikka olib keladi. agar suvning yo‘qolishi 10 marta ko‘p bo‘lsa, ya’ni tana og‘irligining 10 foizini tashkil qilsa, bu falokatga olib kelishi mumkin. deyarli hamma o‘zgarishlar suv muhitida ro‘y beradi. suv bug‘lanib quruqlikda yashovchilarning organizmini sovitib turadi. inson taxminan bir oy ovqatsiz yashashi mumkin, lekin suvsizlikka 5-6 kun dosh beradi. suvning inson hayoti va sog‘ligini asrashda xizmati katta, shuning uchun uning qadriga yetmog‘imiz darkor. topshiriq siz uyda jo‘mraklardan va quvurlardan suv oqishini kuzating. suv tomib turgan jo‘mrak tagiga 200 grammli stakanni qo‘ying va qancha daqiqada to‘lishini belgilang. idishdagi suv miqdorini soatga, kunga, oyga ko‘paytiring. shunda siz birgina buzilgan jo‘mrakdan qancha suv isrof bo‘lishini bilib olasiz. endi aniqlagan suv miqdorini oilangizga ma’lum qiling. ular ham qancha suv isrof bo‘layotganini bilib qo‘yishsin. birgina jo‘mrakdan tomib turishi natijasida ...... miqdorda suv isrof bo‘lsa, bir kunda boshqa maqsadlarda foydalanganda qancha suv sarflanishini bir …

5 / 23

lar suvda erigan kislorod yordamida nafas oladi. kislorod organizmda oziqdan energiya hosil qilish uchun zarur. nafas chiqarish jarayonida atmosferaga karbonat angidrid ajralib chiqadi. 3. harakatlanish. o‘simliklar juda sekin harakatlanganligi sababli ularning harakati unchalik sezilmaydi. barg yorug‘likka qarab o‘girilganda, gul ochilganda ularning harakatini sezish mumkin. hayvonlar esa o‘ljasini tutish, dushmandan himoyalanish uchun faol harakatlanadi. 4. ayirish. organizm uchun zararli mahsulotlar tashqi muhitga chiqariladi. o‘simliklar xazonrezgilik natijasida zararli mahsulotlarni chiqarib yuboradi. hayvonlarda ayirish organlari orqali siydik ajraladi. 5. o‘sish va rivojlanish. o‘simliklar urug‘dan unib chiqqanda, yosh nihol hosil bo‘ladi. nihol o‘sib, rivojlanib katta daraxtga aylanadi. hayvonlarning bolasi kichikligi, nimjonligi va tajribasizligi bilan ota-onasidan farq qiladi. oziqlanish hisobiga o‘sib kattalashadi, oziq topish uchun, yashab qolish uchun harakat qiladi. 6. ko‘payish. tirik organizmlar nasl qoldirish uchun jinssiz va jinsiy usulda ko‘payadi. o‘simliklarning poyasi, bargi, ildizidan ko‘payishi jinssiz ko‘payish, urug‘idan ko‘payishi jinsiy ko‘payish hisoblanadi. hayvonlarda ko‘proq jinsiy ko‘payish kuzatiladi. savol va topshiriqlar. 1. tirik organizmlar …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "4-sinf tabiatshunoslik_tavsiya"

o‘zbekiston respublikasi xalq ta’limi vazirligi respublika ta’lim markazi tabiatshunoslik fanidan mavzular bo‘yicha metodik tavsiyalar (4-sinf) toshkent-2022 tuzuvchilar: z.sangirova- rtm aniq va tabiiy fanlar bo‘limi boshlig‘i e.nazaraliyeva- rtm standart va baholash bo‘limi metodisti m.hojiyeva-rtm aniq va tabiiy fanlar bo‘limi geografiya fani metodisti z.tillayeva-tabiiy fanlar darsligi muallifi m.boymurodova- tabiiy fanlar darsligi muallifi tushuntirish xati xalq taʼlimi vazirining 2021-yil 24-dekabrdagi 414-sonli buyrig‘iga ko‘ra umumiy o‘rta taʼlim maktablari uchun 2022-2023 o‘quv yiliga mo‘ljallangan tayanch o‘quv rejasida tabiiy fanlar yo‘nalishida 1-sinf (1soat), 2-4-sinflarda (2 soat) o‘qitiladi deb belgilab qoyilgan. milliy o‘quv dasturi asosida yaratilgan 1-, 2- sinflar uchun k...

This file contains 23 pages in DOC format (2.7 MB). To download "4-sinf tabiatshunoslik_tavsiya", click the Telegram button on the left.

Tags: 4-sinf tabiatshunoslik_tavsiya DOC 23 pages Free download Telegram