ona_tili_8_sinf

PDF 133 стр. 1,9 МБ Бесплатная загрузка

133 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,9 МБ

Тип файла PDF

Страницы 133

Обновлено Май 2026

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 133

1-sentabr — mustaqillik kuni kirish 1-dars “so‘zdan so‘zning farqi bor...” 1.1-topshiriq. hikmatlarni o‘qing va mag‘zini chaqing. 1. boshimizga kulfat va zahmatlarning aksari yomon tilimizdan, me’yordan ortiq so‘ylaganimizdan kelur. 2. viqor deb kibr va g‘ururdan, manmanlikdan o‘z fe’lini saqlamoqqa aytilur. 3. intizom deb ibodatlarimizni, ishlarimizni o‘z vaqtida tartibi ila qilmoqqa aytilur. agar yer yuzida intizom bo‘lmasa edi, insonlar bir daqiqa ham yasholmas edilar. 4. iffat deb gunoh va buzuq ishlardan saqlanmoqqa aytilur. bizni gunohdan saqlaguvchi, harom-harishdan nafsimizni asrovchi narsa faqat iffatimizdir. 5. hayo deb ishda, so‘zda odobga rioya qilmoqni aytilur. hayo dilni ravshan qiladurgan bir nurdurki, inson har vaqt shul ma’naviy nurning ziyosiga muhtojdir. (abdulla avloniy) 1.1-mashq. quyidagi izohlardan viqor, kibr, g‘urur, gunoh, iffat, harom-harish, hayo, odob, ma’naviy, ma’naviyat, ziyo so‘zlarining ma’nosini aniqlab lug‘at daftaringizga ko‘chiring: 1) vijdoniy poklik, nomus; 2) mag‘rurona va ulug‘vor ko‘rinish, salobat; 3) o‘zini hammadan yuqori his etish; manmanlik, kekkayish hissi; 5) insonning o‘z qadr-qimmatini bilishi, hurmat …

2 / 133

izdan o‘rgan” maqolining mazmunini qanday tushunasiz? 6. kibr va g‘ururning farqi nimada? 7. kibrli kishi manman bo‘ladimi yoki mag‘rur? 8. gerdayish kibrga kiradimi yoki g‘ururga? 1.4-mashq. kishilarda uchraydigan fazilat va qusurlarni ifodalovchi zid ma’noli so‘zlarni ikki ustunga ajratib yozing. namuna: fazilatni ifodalovchi so‘zlar qusurni ifodalovchi so‘zlar savob gunoh kamtar manman uyga vazifa 1.5-mashq. “odob – hurmat va ehtiyotkorlik bilan munosabatda bo‘lmoq” mavzusida radionutq tayyorlang. bilib oling tilni bilish – so‘z boyligiga ega bo‘lish, so‘zning ma’no nozikliklarini anglash, ulardan to‘g‘ri, o‘rinli va odob bilan foydalanish. 1.6-mashq. sinfda lug‘at daftariga yozgan so‘zlaringizni ma’nolari bilan yod oling. 2-dars adabiy nutq me’yorlari. nutqning ko‘rinishlari 2.1-topshiriq. matnni o‘qing. til – fikrni bayon etish va o‘zgalar fikrini tushunishning eng asosiy vositasi. u o‘z vazifasini og‘zaki va yozma shaklda bajaradi. til ikki ko‘rinishda namoyon bo‘ladi: adabiy nutq va sheva nutqi. faqat adabiy nutq yozma shaklga ega. sheva nutqining belgilab qo‘yilgan qonuniy me’yorlari yo‘q. adabiy nutq — xalq …

3 / 133

arni ana shu adabiy nutq me’yorlari bilan qurollantiradi, ularning so‘z boyligini oshirib, so‘z qo‘llash malakasini shakllantiradi va yuksaltiradi. faqat rasmiy holatlarda adabiy nutq me’yorlariga rioya qilish talab etiladi. esda tutish lozimki, oila davrasida, o‘zaro suhbatlarda sheva nutqida so‘zlash ayb emas. madaniyatli kishi adabiy nutqqa ham, sheva nutqiga ham o‘rinli rioya qiladi. adabiy nutqning turli qo‘llanish sohalari mavjud. masalan, og‘zaki so‘zlashuv sohasi, badiiy adabiyot sohasi, axborot-targ‘ibot sohasi, ish yuritish sohasi, ilmiy soha. adabiy nutqning biror sohaga xoslangan bunday ko‘rinishi adabiy nutq uslubi deyiladi. so‘zlashuv uslubi – oilada, ko‘cha-ko‘yda fikr almashish jarayonida qo‘llanadigan nutq uslubi. so‘zlashuv uslubi, ko’pincha, dialog shaklida bo‘ladi. so‘zlashuv uslubida adabiy nutqning og‘zaki me’yorlariga qat’iy rioya qilish talab etilmaydi. ammo turli sheva vakillari suhbatida adabiy nutqning og‘zaki me’yorlariga rioya qilish madaniyatlilik hisoblanadi. badiiy uslub – badiiy adabiyotga xos nutq turi. unda badiiylik, ifodaviylik, ta’sirchanlik kuchli bo‘ladi. publitsistik uslub – rasmiy axborot berishga, davrning ijtimoiy-siyosiy masalalarini aks ettirishga mo‘ljallangan ommaviy …

4 / 133

n milliy teleradiokompaniyasida ishlayotganligi haqida berildi. 2.kimyoviy suv molekulasi bir atom kislorod va ikki atom vodoroddan tashkil topadi. bunday suv tabiatda uchramaydi va maxsus usul bilan hosil qilinadi. 3.g‘alaba! sen uyimizga sovg‘a-salomlarga to‘lib emas, aftoda bir holatda: tovoni teshik askar etigini kiyib, horib-charchab, sillang qurigan holda kirib kelding. savol va topshiriqlar 1.adabiy nutqning qanday me’yorlari bor? 2.nega adabiy nutq uslublarga bo‘linadi? 3.qaysi uslubda adabiy nutq me’yorlariga qat’iy rioya qilinmaydi? 4.oila a’zolari shevada suhbatlashishmoqda. ulardan faqat bittasi, shevada erkin gaplasha olsa-da, adabiy nutqda so‘zlamoqda. bu to‘g‘rimi? nega? 5.adabiy nutqni yaratishga qanday ehtiyoj sabab bo‘ladi? uyga vazifa 2.2-mashq. adabiy nutq talablari asosida quyidagi mavzulardan birida 2 daqiqalik telenutq tayyorlang: 1.sog‘lom turmush tarzi. 2.intizom – muvaffaqiyat garovi. 3.befarosatlik kulfat keltiradi. 4.boshingga qilich kelsa ham, rost gapir. 5.sanamay sakkiz dema. 6.tabiatni asraylik! 2.3-mashq. quyidagi izohlardan uslub, malaka, sheva, targ‘ibot, adabiy so‘zlarining ma’nosini aniqlab, lug‘at daftaringizga ko‘chiring va uni og‘zaki bayon qilishga tayyolaning: 1) biror …

5 / 133

vo, oltov. nima qilmoq kim/nima qanday / qay holda / qachon qancha 3.2-mashq. yuqoridagi so‘zlarni qaysi turkumga oidligi asosida jadvalga joylashtiring. fe’l ot sifat son ravish olmosh 3.1-topshiriq. jadvaldagi ma’lumotlarni birlashtirib, og‘zaki bayon qiling. 3.3-mashq. qatordagi so‘zlarning umumiy belgisini toping va so‘zlar sirasini davom ettiring: 1) kitob, tez, o‘qi, ohista, ... 2) daftarni, ko‘proq, borgan, astagina, ... 3.2-topshiriq. rivoyatni o‘qing va mazmunini so‘zlab bering. sharafli burch bir kuni mavlono alisher navoiy mulozimlari bilan otda uzoq tog‘ sayridan qaytib kelayotgan edi. yo‘l qabriston oralab o‘tar ekan. qabristonga yuz qadamlar qolganda mavlono otdan tushib, boshini quyi solib yo‘lida davom etibdi. mulozimlari ham otlaridan tushib, uning ortidan ergashibdilar. qabristondan ancha uzoqlashgandan keyin yana otlariga minib, yo‘lda davom etishibdi. biroz yurishgandan so‘ng mulozimlar shoirning qabristonga yaqinlashganda otdan tushishi sababini so‘rabdilar. alisher navoiy ancha vaqt sukut saqlab turibdi-da, keyin mulozimlaridan norozi ohangda shunday deb javob beribdi: — bu yerda xalqimizning jigargo‘shalari, tabarruk padari buzrukvorlari mangu …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 133 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ona_tili_8_sinf"

1-sentabr — mustaqillik kuni kirish 1-dars “so‘zdan so‘zning farqi bor...” 1.1-topshiriq. hikmatlarni o‘qing va mag‘zini chaqing. 1. boshimizga kulfat va zahmatlarning aksari yomon tilimizdan, me’yordan ortiq so‘ylaganimizdan kelur. 2. viqor deb kibr va g‘ururdan, manmanlikdan o‘z fe’lini saqlamoqqa aytilur. 3. intizom deb ibodatlarimizni, ishlarimizni o‘z vaqtida tartibi ila qilmoqqa aytilur. agar yer yuzida intizom bo‘lmasa edi, insonlar bir daqiqa ham yasholmas edilar. 4. iffat deb gunoh va buzuq ishlardan saqlanmoqqa aytilur. bizni gunohdan saqlaguvchi, harom-harishdan nafsimizni asrovchi narsa faqat iffatimizdir. 5. hayo deb ishda, so‘zda odobga rioya qilmoqni aytilur. hayo dilni ravshan qiladurgan bir nurdurki, inson har vaqt shul ma’naviy nurning ziyosiga muhtojdir. (abdulla avloniy...

Этот файл содержит 133 стр. в формате PDF (1,9 МБ). Чтобы скачать "ona_tili_8_sinf", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ona_tili_8_sinf PDF 133 стр. Бесплатная загрузка Telegram