xx asr boshlaridan hozirgi davrgacha o’zbek halq cholg’u asboblarining takomillashuvi (rekonstruksiya qilinishi va rivojlantirish) hamda ularning ijrochilikda tutgan o’rni

DOC 32,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1481462296_66528.doc xx asr boshlaridan hozirgi davrgacha o’zbek halq cholg’u asboblarining takomillashuvi (rekonstruksiya qilinishi va rivojlantirish) hamda ularning ijrochilikda tutgan o’rni musiqa cholg’u asboblarini (rekonstruksiya qilish) o’zgartirish ya’ni ularni yangi texnologiya, muayyan shakllarida o’zgartirishlar kiritish bilan yasashni anglatadi. undan asosiy maqsad tovush (ohang) xususiyatlarini yaxshilash, cholg’ularda yangi texnik imkoniyatlar yaratish, (tovush tusi) nozikliklariga erishgach, 12 bosqichli ravon sur’atlarga bo’lingan xromatik tuzilmalarni joriy etish, tovushqatorlarni kengaytirishdir. demak rekonstruksiya, musiqa cholg’u asboblarini takomillashtirish, cholg’ularini mustahkamligini, chidamligini, ayrim qismlarning sezgirligini oshirish, tovush (ohang) hosil qilish sifatini, zamonaviy ijrochilikning yuksak texnik va badiiy talablariga javob bera oladigan darajada yaxshilashni anglatadi. qardosh xalqlar musiqasi tadqiqotchisi v.m.belyayev o’zining "o’zbek xalq cholg’u asboblari" kitobida (moskva 1933 yil ) o’zbek xalq cholg’ularini rekonstruksiya qilish va takomillashtirish zarurligi muammosini ko’tarib chiqdi. u hozirgi paytda universal nota yozish vositasi sifatida ovropa nota yozuvi asosida o’zbek musiqa asboblarini standart tuzilishini aniqlanishni taklif etdi. o’zbek halq cholg’ulari xilma-xil bo’lganligi uchun uni takomillashtirish nihoyatda …
2
htirish ustida saboq bilan ishladi. o’sha paytdagi chang kichik hajmga (diapazonga) ega edi. izlanishlar natijasida m.xarratov changning yuqori registrini qo’shimcha torlar va xarraklar hisobiga kengaytirdi. o’zbekiston radiosi qoshidagi xalq cholg’ulari milliy ansamblning rahbari yunus rajabiy, usta usmon zufarov bilan hamkorlikda dutor bas (katta dutor) g’ijjak bas (katta g’ijjak) g’ijjak alt namunalarini yaratdilar. bu cholg’ular unison va ansambl jo’rligida, keyinchalik orkestr tarkibiga kiritildi. o’sha paytda musiqa asboblarini yasash uchun maxsus ustaxonalar ochish boshlandi, namangandagi musiqa ustaxonasiga taniqli xalq sozandasi usta ro’zimat isaboyev (1885-1964 yil) boshchilik qildi. u ijrochilar tomonidan keng qo’llanilgan bir necha yarim tonli xromatik chang yasadi. buxorolik usta hoji ota, usta tohirjon davlatov, usta najmiddin nasriddinov, usta ma’rufjon toshpo’latovlar bir qancha o’zbek xalq cholg’u asboblarini hozirgi zamonaviy yangi turlarini yaratishdi. toshkentda qo’shnay va surnay asbobini taniqli sozandalar xayrulla ubaydullayev, usta qayum surnaychi takomillashtirishga urinishdi. xx asr 30-yilning o’rtalaridan boshlab o’zbek xalq cholg’u asboblarini sistematik tarzda takomillashtirish ishlari qizg’in tus …
3
g’ularni rekonstruksiya qilish tajribaxona vazifasini o’tadi. 1943 yilga kelib halq cholg’ularining rivojlangan turlari anchaga ko’paydi. 50-yillarga kelib sinov tajribaxonasida qirg’iziston, turkmaniston, tojikiston va qoraqalpog’iston halq musiqa cholg’ulari ham rekonstruksiya qilindi va takomillashtirildi. qirg’iziston uchun qobizlar: prima, sekunda, alt, (pardali va pardasiz) bas va kontrabas turlari, torli mizrobli qobizlar: prima, tenor, alt, kamonchali qobizlar; alt, kontrabaslar, qoraqalpoq cholg’ularidan dutorlar turkumi, mizrobli dutorlar paydo bo’lishi va orkestr tuzilishidagi ulkan yutuqlar yuzaga keldi. 1948 yilga toshkent davlat konservatoriyasida xalq cholg’u ijrochiligidan ta’lim berish boshlandi va oradan bir oz vaqt o’tgach orkestr sinfi tashkil qilinib cholg’u ijrochiligi rivojlanib ketdi. endilikda nafaqat o’zbek kuylari, balki qardosh xalq musiqalari, ukraina, maldaviya, turkman, tojik, qoraqalpoq, uyg’ur musiqalari bilan bir qatorda ovrupa kuylarini ham ijro etish yo’lga qo’yildi. 1955-60- yillarda orkestr ijrochilar soni yuzga yaqinlashib bordi, orkestr tarkibida urma zarbli litavra, triugolnik, baraban, doiralar, torli-kamonchali musiqa cholg’ulariga g’ijjak: prima alt, bas va kotrabaslar, torli urma chang cholg’usining prima, …
4
. «musiqa lug’ati» toshkent «san’at» nashriyoti., 1997 y. 6. akbarov ik. «doira ohanglari» toshkent, 1952 y. 7. alimbayeva k. axmedov m. «o’zbek xalq sozandalari» toshkent. 1959 y. 8. asqarov a. «o’zbekiston xalqlari tarixi» toshkent. «fan» 1992 y. 9. bajenova «pedagogik izlanish» toshkent. «o’qituvchi» 1990 y.
5
xx asr boshlaridan hozirgi davrgacha o’zbek halq cholg’u asboblarining takomillashuvi (rekonstruksiya qilinishi va rivojlantirish) hamda ularning ijrochilikda tutgan o’rni - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"xx asr boshlaridan hozirgi davrgacha o’zbek halq cholg’u asboblarining takomillashuvi (rekonstruksiya qilinishi va rivojlantirish) hamda ularning ijrochilikda tutgan o’rni" haqida

1481462296_66528.doc xx asr boshlaridan hozirgi davrgacha o’zbek halq cholg’u asboblarining takomillashuvi (rekonstruksiya qilinishi va rivojlantirish) hamda ularning ijrochilikda tutgan o’rni musiqa cholg’u asboblarini (rekonstruksiya qilish) o’zgartirish ya’ni ularni yangi texnologiya, muayyan shakllarida o’zgartirishlar kiritish bilan yasashni anglatadi. undan asosiy maqsad tovush (ohang) xususiyatlarini yaxshilash, cholg’ularda yangi texnik imkoniyatlar yaratish, (tovush tusi) nozikliklariga erishgach, 12 bosqichli ravon sur’atlarga bo’lingan xromatik tuzilmalarni joriy etish, tovushqatorlarni kengaytirishdir. demak rekonstruksiya, musiqa cholg’u asboblarini takomillashtirish, cholg’ularini mustahkamligini, chidamligini, ayrim qismlarning sezgirligini oshirish, tovush (ohang) hosil qil...

DOC format, 32,5 KB. "xx asr boshlaridan hozirgi davrgacha o’zbek halq cholg’u asboblarining takomillashuvi (rekonstruksiya qilinishi va rivojlantirish) hamda ularning ijrochilikda tutgan o’rni"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: xx asr boshlaridan hozirgi davr… DOC Bepul yuklash Telegram