adabiyot_6_sinf_o‘qituvchi_kitobi_2022

PDF 192 стр. 19,8 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 192
adabiyot 6 yangi nashr o‘qituvchilar uchun metodik qo‘llanma o‘zbekiston respublikasi xalq ta’limi vazirligi nashrga tavsiya etgan toshkent – 2022 uo‘k 821.512.133(075.3) kbk 83.3(o‘zb)ya72 m 54 tuzuvchilar: zulxumor mirzayeva, komil jalilov mas’ul muharrir: shuhrat sirojiddinov – alisher navoiy nomidagi toshdo‘tau rektori, filologiya fanlari doktori, professor. respublika maqsadli kitob jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan chop etildi. original maket va dizayn konsepsiyasi respublika ta’lim markazi tomonidan ishlandi. adabiyot 6 [matn]: 6-sinf uchun metodik qo‘llanma / z. i. mirzayeva, k. q. djalilov. – tosh- kent: respublika ta’lim markazi, 2022. – 192 b. taqrizchilar: saodat qambarova – alisher navoiy nomidagi toshdo‘tau o‘qituvchisi, peda- gogika fanlari bo‘yicha falsafa doktori. zulfiya rashidova – toshkent shahridagi prezident maktabi oliy toifali ona tili va adabiyot fanio‘qituvchisi. isbn 978-9943-8352-6-9 © respublika ta’lim markazi, 2022 3 adabiyot darslariga yangicha yondashuv bugungi oʻquvchi dunyoqarashi, fikrlashi, voqelikka munosabati nuqtayi na- zaridan kechagidan farq qiladi. endi ular qolipga solingan, stereotip fikrlar, hokim qarashlar, oʻzlariga tanish maʼlumotlarni …
2 / 192
ilar bilan mamlakatning iqtisodiy va ijtimoiy ri- vojlanishini taʼminlash imkonsiz), balki chuqur tahlil asnosida muammolarga sama­ rali yechim taklif qila oladigan mutaxassis boʻlib yetishadi. demak, umumiy taʼlimda oʻqitiladigan har bir fan oʻquvchilarda mustaqil fikrlash va tahlil koʻnikmalarini shakl- lantirishi lozim. ingliz metodist olimlari elli chambers va marshal gregoriy “bugun badiiy asarlarni o‘rganish avvalgidek “buni to‘gʻri deb qabul qil” (to get it right) mezonla- riga to‘gʻri kelmaydi. bugungi o‘quvchi badiiy asar haqidagi mustaqil talqinlarini bemalol, o‘z dunyoqarashi, fikrlash, tafakkur darajasiga ko‘ra bayon qila olish imkoniga ega. ammo ko‘p holatlarda o‘qituvchining magistral (qonuniy) huquqi o‘quvchining erkin fikrlariga daxl qilib, uni “buni to‘gʻri deb qabul qil” 1 kabi mezonlarga ergashishga majbur qiladi. oqibatda asar mohiyati oʻquvchilarning fikri, idroki va anglovidan chiqarilgan xulosalar emas, balki o‘qituvchining yoki adabiyot darsligi mualliflarining shaxsiy qarashlaridan paydo bo‘lgan yagona xu- losani tashkil etadi. ingliz metodist olimlarining badiiy asar tahlilidagi qoliplangan yondashuvlar haqidagi tanqidiy fikrlari uzliksiz taʼlim bosqichlarida qoʻllangan …
3 / 192
r syujetidagi muayyan detallarni eslab qolish kabi oʻquvchining tafakkuri, 1 e.chambers, m.gregory. teaching and learning english literature. sage publica- tions. london, 2006, p.11. bu tamoyil jahon adabiy taʼlimidagi anʼanaviy “oʻqituvchi faol” (teacher centered-approach)ga yaqin tushuncha boʻlib, adabiy tahlilda yakka fikrlilikka asoslanadi. 4 tasavvurini yuksaltirmaydigan, aksincha, badiiy didi va saviyasiga zang tushira- digan usullar orqali tekshiriladi. oqibatda o‘quvchilarda “adabiyot, asar o‘qish, tah- lil qilish faqat shunday ikir-chikirlarni esda saqlashdan iborat” degan munosabatni shakllantirdi. umumiy oʻrta taʼlim dasturida asosiy fanlardan biri boʻlgan adabiyot fani orqali oʻquvchilarda mustaqil fikrlash, tahlil qilish, voqea-hodisalarga faol mu- nosabatda boʻlish, ularga baho berish koʻnikmalarini shakllantirish uchun ni- malarga eʼtibor bermoq lozim? adabiyot darslari oʻz samarasini koʻrsatishi, oʻquvchilarda hayotda kerakli kompetensiyalar shakllanishida qanday omillar muhim rol oʻynaydi? birinchi omil. maʼlumki, davlat taʼlim standartlari har bir fanning maqsad va vazifalarini belgilab beradi. standartlarda maqsad va vazifalar qanchalik aniq va barcha uchun tushunarli tarzda belgilab berilsa, fanning samarali oʻqitilishini taʼmin- …
4 / 192
iri quyidagicha ifodalangan: “yozuvchi- ning tanlagan soʻzlarini, grammatik va struktural shakllarni tahlil qiladi, ularning oʻquvchiga taʼsirini baholay oladi”. avstraliya maktab bitiruvchilariga qoʻyilgan ta- lablardan biri esa quyidagicha: “badiiy matnni tahlil qilish asosida asarning mustaqil talqinini yarata oladi”. rossiya federal taʼlim standartlarida esa maktab bitiruvchisi “tarixiy, tarixiy-madaniy kontekstni va adib ijodi kontekstini hisobga olgan badiiy matnni tahlil qila olishi” koʻzda tutilgan. har qanday adabiyot oʻqituvchisi oʻquvchi ushbu vazifalarni bajara oladigan boʻlishi uchun qanday qadamlarni qoʻyishi lozimligini va yakuniy natijani qanday yoʻllar bilan kuzatib, baholashi mumkinligini tasavvur qila olishi kerak. bu fanni oʻqitishning samaradorligini taʼminlaydi. yuqorida keltirilgan turli davlatlar standartlaridagi malaka talablarining yana bir muhim xususiyatiga eʼtibor qaratish lozim. berilgan vazifalar adabiyot fani­ ga xos, yaʼni ushbu kompetensiyalarni boshqa fan doirasida shakllantirishni ta- savvur qilish mumkin emas va bu kompetensiyalar shakllanishi uchun oʻquvchi- lar adabiyotshunoslikka oid nazariy tushunchalardan ham xabardor boʻlishlari lozim. bu esa adabiyotning maktab dasturida ikkilamchi, yordamchi fan sifatida emas, …
5 / 192
turini qoʻllash mumkin: – diagnostik (boshlangʻich) baholash; – formativ (shakllantiruvchi, joriy) baholash; – summativ (umumlashtiruvchi, xulosalovchi) baholash. diagnostik baholash shakl jihatidan kirish boʻlib, oʻquvchi kompetentligining qay darajada shakllanganligini aniqlash uchun xizmat qiladi. u oʻquv yili boshida oʻtkaziladi va yil yakunida kutilgan natijalarga oʻquvchi qay darajada erishganini aniqlashga imkon beradi. diagnostik baholash natijalari tasvir shaklida qayd etilib, umumlashtiriladi va oʻqituvchiga taʼlim vazifalari, oʻquvchi oʻquv masalalarini bel- gilash orqali oʻquv jarayonini takomillashtirishi va tuzatishlar kiritishi uchun asos boʻlib xizmat qiladi. demak, boshlangʻich baholash taʼlim jarayoni boshida taʼlim oluvchilarning dastlabki bilim, koʻnikma va malakalarini aniqlash uchun oʻtkaziladi. baholash natijalari taʼlim jarayonining mazmuni va metodlari, shakllarini tanlash im- konini beradi. formativ baholashning maqsadi – oʻquvchining materialni oʻzlashtirishdagi indi- vidual oʻzgachalik va yutuqlarini aniqlash, shuningdek, oʻquvchi kutilgan natijalarga erishishi uchun tavsiyalar ishlab chiqishdir. shakl jihatdan u ham kirish (oʻrganilayot- gan mavzuning boshida), ham kundalik (oʻquv jarayonida) boʻlishi mumkin. oʻqitu- vchi formativ baholashni oʻqitishning oʻz vaqtidagi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 192 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "adabiyot_6_sinf_o‘qituvchi_kitobi_2022"

adabiyot 6 yangi nashr o‘qituvchilar uchun metodik qo‘llanma o‘zbekiston respublikasi xalq ta’limi vazirligi nashrga tavsiya etgan toshkent – 2022 uo‘k 821.512.133(075.3) kbk 83.3(o‘zb)ya72 m 54 tuzuvchilar: zulxumor mirzayeva, komil jalilov mas’ul muharrir: shuhrat sirojiddinov – alisher navoiy nomidagi toshdo‘tau rektori, filologiya fanlari doktori, professor. respublika maqsadli kitob jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan chop etildi. original maket va dizayn konsepsiyasi respublika ta’lim markazi tomonidan ishlandi. adabiyot 6 [matn]: 6-sinf uchun metodik qo‘llanma / z. i. mirzayeva, k. q. djalilov. – tosh- kent: respublika ta’lim markazi, 2022. – 192 b. taqrizchilar: saodat qambarova – alisher navoiy nomidagi toshdo‘tau o‘qituvchisi, peda- gogika fanlari bo‘yicha falsafa doktori. zulfiya ...

Этот файл содержит 192 стр. в формате PDF (19,8 МБ). Чтобы скачать "adabiyot_6_sinf_o‘qituvchi_kitobi_2022", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: adabiyot_6_sinf_o‘qituvchi_kito… PDF 192 стр. Бесплатная загрузка Telegram