qizil kitob haqida ma'lumot..docx

DOCX 34,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim fan va innovatsiya vazirligi urganch davlat universiteti ekologiya va atrof muhit muhofazasi fakulteti (sirtqi) bo'limi mustaqil ish mavzu: qizil kitob haqida ma'lumot. o'quvchi: 2 kurs talabasi ametova tabassum 2024-2025-o'quv yili reja: 1. qizil kitobning tarixi 2. qizil kitobning maqsadi 3. yo'qolib ketayotgan hayvon turlari 1. qizil kitobning tarixi qizil kitob (qizil ro‘yxat) tabiatdagi yo‘qolib borayotgan turlarni himoya qilish uchun yaratilgan va ularga rasmiy himoya maqomi berilgan ro‘yxatdir. qizil kitobning tarixi va maqsadi haqida ma'lumot berib o'taman. qizil kitobning tarixi 20-asrning o'rtalaridan boshlanadi. 1948-yilda tabiatni muhofaza qilishning xalqaro ittifoqi (iucn) tashkil topgan bo‘lib, aynan shu tashkilotning sa'y-harakatlari bilan qizil kitob tushunchasi rivojlanib bordi. dastlab, iucn yo‘qolib ketish xavfi ostida bo‘lgan turlarni ro'yxatlash va tavsiflash maqsadida 1963-yilda qizil kitob loyihasini boshladi. buning natijasida, 1964-yilda ilk "qizil kitob" nashr etildi, unda yo‘qolib ketish xavfi ostida bo‘lgan 211 tur ko'rsatilgan edi. qizil kitobning maqsadi yo‘qolib ketish xavfi ostida bo‘lgan o‘simlik …

tni muhofaza qilish maqsadida turli davlat tashkilotlari, nohukumat tashkilotlar va jamoatchilik orasida hamkorlikka yordam beradi. shuningdek, yo‘qolib ketish xavfidagi turlarni himoya qilish uchun qonunchilik va siyosatlar ishlab chiqish jarayonida juda muhim vosita sifatida xizmat qiladi. qizil kitobdagi ma'lumotlar muntazam yangi ma'lumotlar bilan yangilanib boriladi. qizil ro‘yxatni tuzishda yetakchi mutaxassislar, olimlar va ekologlar ish olib boradilar. hozirda qizil kitobda 142,500 dan ortiq tur qayd etilgan va ulardan 40,000 ga yaqini yo‘qolib ketish xavfi ostida ekani aytiladi. tabiatini muhofaza qilishning xalqaro ittifoqi tomonidan nashr etiladigan qizil ro‘yxatning har bir yangi nashri biologlar, ekologlar va tadqiqotchilar uchun turlarini saqlab qolish maqsadida muhim axborot manbai bo‘lib xizmat qiladi. shu bilan birga, qizil kitob global muammo hisoblangan biologik xilma-xillikning yo‘qolishini to‘xtatishga qaratilgan strategiyalarni ishlab chiqishga hissa qo‘shadi. umuman olganda, qizil kitob tabiatni muhofaza qilishning mukammal vositasi bo'lib, yo‘qolib ketish xavfi ostida turgan turlarni himoya qilish va biologik xilma-xillikni saqlash uchun imkoniyat yaratadi. qizil kitobning ma'lumot …

rni bir nechta toifalarga bo'ladi. har bir toifa har xil xavf darajasini ifodalaydi, masalan: yo'qolib ketish xavfi yuqori bo'lgan "xavf ostida" toifasi, "ayniqsa muhim" toifasi va boshqalar. bu tasniflash, intl ekologlar tomonidan aniqlanadi va turli tashkilotlar, masalan, xalqaro tabiatni muhofaza qilish ittifoqi (iucn) tomonidan amalga oshiriladi. o'zbekistonda qabul qilingan qizil kitobda 184 turdagi o'simlik va 184 turdagi hayvonlar qayd etilgan. bularga daha texnik tasniflashning bir qismi sifatida lokal holat va global xavf darajasi ham inobatga olinadi. shu bilan birga, ushbu hujjat tegishli tashkilot va idoralarga turlarni asrash uchun zarur choralar ko'rish, monitoring yuritish va tabiatni muhofaza qilish dasturlarini joriy qilishda ko'maklashadi. tabiiy resurslarni saqlash va muhofaza qilishda alohida o'rin tutadigan qizil kitob turlarning ekologik holatini doimiy kuzatish, ularning yashash hududlarini himoya qilish, turlarni ko'paytirish va genetik xilma-xillikni saqlash strategiyalarini rivojlantirish kabi muhim vazifalarni o'z ichiga oladi. birlashgan millatlar tashkiloti har yili 22 may sanasida xalqaro biologik xilma-xillik kunini nishonlaydi. bu …

langan strategiyalarni tadbiq etish uchun yo'l xaritasini belgilaydi. qizil kitobning muvaffaqiyatli amalga oshirilishi uchun davlatlar, nodavlat tashkilotlar va jamoatchilik o'rtasidagi hamkorlik alohida ahamiyatga ega. bundan tashqari, ilmiy tadqiqotlar, biologlar va ekologlar tomonidan tabiatni saqlash yo'nalishida olib borilgan izlanishlar, qizil kitobni yangilash va rivojlantirishda doimiy asos bo'lib xizmat qiladi. bu jarayonning yana bir muhim qismi ekologik ko'ngilli harakatlardir, ular tabiatni asrash va yo'qolib ketish xavfi ostidagi turlarni himoya qilishga jamoatchilikni jalb qilish orqali amalga oshiriladi. 3. yo'qolib ketayotgan hayvon turlari yo'qolib ketayotgan hayvon turlari global muammo bo'lib, bu hayvonlarning ko'plab turlari yer yuzidan yo'qolish xavfiga duch kelmoqda. iucn (xalqaro tabiatni muhofaza qilish ittifoqi) tomonidan qizil ro'yxatga kiritilgan hayvonlar soni 2023 yil holatiga ko'ra 42,100 tadan oshdi. ushbu ro'yxatda har bir hayvon turi holati baholanadi va qanchalik xavf ostida ekanligi aniqlanadi. asosiy sabablari orasida yashash joylarining yo'qolishi, brakonerlik, ifloslanish va iqlim o'zgarishi mavjud. masalan, amur yo'lbarsi hozirda 500 dan kam bosh soniga …

chun, kaliforniya kondorisi hozirda 500 dan kam soniga ega. dengiz hayoti ham o'z navbatida xavf ostida. koral riflar yo'qolishi dengiz diversitetiga tahdid solmoqda. misol tariqasida, po'lat baliqlari va dengiz toshbaqalari kabilarni ko'rsatish mumkin. dengiz toshbaqalari turlari orasida yashil toshbaqa yo'qolib ketish xavfi ostida bo'lib, 2023 yilda faqat bir necha ming bosh qoldi. sudraluvchilar turlarining ham 21% yo'qolish xavfi ostida. zaharli ilonlar va timsohlar bu turkumdagi hayvonlarning muhim qismini tashkil etadi. masalan, gavava taboutasha timsohining soni 200 dan kam bo'lganligi ma'lum. amfibiyalar eng katta xavf ostida boʻlgan guruhdir, chunki ularning 41% yoʻqolish xavfi ostida. xitoyli gigant salamandra kabi ba'zi amfibiyalar turlari tabiiy xususiyatlarini yo'qotmoqda. bu turni tabiatda 50 dan kam boshda uchratish mumkin. yo'qolib ketayotgan hayvon turlarining soni ortib bormoqda, bu esa global ekologik mustahkamlik va biologik xilma-xillik uchun katta xavf tug'diradi. yo'qolib ketishning oldini olish uchun muhofaza qilish choralarini kuchaytirish lozim. biologik xilma-xillikni saqlashda xalqaro hamkorlik, milliy siyosatlar va mahalliy …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "qizil kitob haqida ma'lumot..docx"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim fan va innovatsiya vazirligi urganch davlat universiteti ekologiya va atrof muhit muhofazasi fakulteti (sirtqi) bo'limi mustaqil ish mavzu: qizil kitob haqida ma'lumot. o'quvchi: 2 kurs talabasi ametova tabassum 2024-2025-o'quv yili reja: 1. qizil kitobning tarixi 2. qizil kitobning maqsadi 3. yo'qolib ketayotgan hayvon turlari 1. qizil kitobning tarixi qizil kitob (qizil ro‘yxat) tabiatdagi yo‘qolib borayotgan turlarni himoya qilish uchun yaratilgan va ularga rasmiy himoya maqomi berilgan ro‘yxatdir. qizil kitobning tarixi va maqsadi haqida ma'lumot berib o'taman. qizil kitobning tarixi 20-asrning o'rtalaridan boshlanadi. 1948-yilda tabiatni muhofaza qilishning xalqaro ittifoqi (iucn) tashkil topgan bo‘lib, aynan shu tashkilotning sa'y-harakatlari bila...

Формат DOCX, 34,5 КБ. Чтобы скачать "qizil kitob haqida ma'lumot..docx", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: qizil kitob haqida ma'lumot..do… DOCX Бесплатная загрузка Telegram