qidiruv tizimlari va tartiblash algoritmlari

DOCX 9 pages 62.9 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 62.9 KB

File type DOCX

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

mavzu: qidiruv tizimlarida tartiblash algoritmlarini solishtirish. reja 1. qidiruv tizimi 2. tartiblash algoritmlarining ahamiyati 3. tartiblash algoritmlaring turlari va ularning ishlash prinsiplari kirish. qidiruv tizimi (inglizcha: search engine) – kompyuterda, kompyuter tarmogʻida yoki butunjahon web tarmogʻida world wide web saqlanayotgan maʼlumotlarni qidirishga moʻljallangan dasturdir. internet qidiruv tizimi information retrieval systemdan kelib chiqqan. bu sistema maʼlumotlar bazasi uchun kalit-soʻzlar indeksini yaratib, natijada ushbu kalit-soʻz qatnashgan qidiruv soʻrovnomasiga javob sifatida natijalar roʻyxatini koʻrsatish imkoni paydo boʻladi. qidiriv tizimining afzalliklaridan biri bu kerakli maʼlumot yoki axborotni qisqa vaqt ichida komputer xotirasidan topib uni foydalanuvchiga yetkazishdir. qidiruv tizimining asosiy vazifalari hamda tarkibiy qismlari quyidagilardir: · indeks yaratish va yangilab turish (hujjatlardagi maʼlumotlar strukturasi) · qidiruv soʻrovnomalarini bajarish · qidiruv natijasini imkon qadar mazmunli, yaʼni tushunarli shaklda koʻrsatish qidiruv tizimi turlari. qidiruv tizimlarini bir qancha belgilariga koʻra turlarga ajratish mumkin. quyidagi belgilar misol sifatida tanlangandir. yangi qidiruv tizimini yaratishda ushbu belgilarning hammasini olish shart emas. …

2 / 9

si) hisoblanadigan usenetdan maʼlumot qidiradi · intranet qidiruv tizimi – alohida tashkilotning ichki tarmogʻidagi kompyuterlardan maʼlumot qidiradi · desktop qidiruv tizimi – alohida kompyuterning maʼlumotlar bazasidan maʼlumot qidiradigan dastur. amalga oshirish usuli indeksga asoslangan qidiruv tizimi – hozirda eng muhim tizim. bu tizim tegishli maʼlumotlarni topib, indeks yaratadi. indeks shunday bir strukturaki, bunda saqlangan maʼlumotlar keyingi qidiruv vaqtida ham qoʻllanadi. lekin bu tizimda indeksni yangilab turish va saqlash muammoli boʻlsa ham, qidiruv jarayoni tez ekanligi bu tizimning ustunligidir. bu strukturani koʻpincha invers indeks deb ham atashadi. meta qidiruv tizimi – qidiruv soʻrovnomasini bir vaqtning oʻzida bir necha indeksga asoslangan qidiruv tizimlariga joʻnatadi va natijani turli kombinasiyada koʻrsatadi. ustunlik tomoni – koʻp miqdorda maʼlumotlar topishi va implementasiya jarayoni osonroqligidir. ushbu qidiruv tizimi kam uchraydigan maʼlumotlarni qidirshda yaxshi hisoblanadi. gibrid formadagi qidiruv tizimi – odatda nisbatan kichik indeksga ega, lekin boshqa qidiruv tizimlariga ham soʻrovnoma joʻnatib, natijani kombinasiyalangan tarzda koʻrsatishi mumkin. kam …

3 / 9

atijada esa maʼlum kalit-soʻzga ega web-sahifani topish imkoni paydo boʻladi. eng yangi qidiruv tizimi tabiiy tilni tushunadigan qidiruv tizimini boʻlib, uni semantik qidiruv tizimi deb atashadi. eng koʻp qoʻllanadigan qidiruv tizimlarining belgilari eng koʻp qoʻllanadigan belgilar kombinasiyasi wwwdan axborot manbaʼi sifatida, matnli maʼlumotlar uchun esa html-format va qidiruvni amalga oshirishda esa indeks yaratishdan foydalanadi. soʻrovnimani interpretasiya qilish koʻpincha sodda sintaksisga asoslanga holda amalga oshiriladi. eng yirik qidiruv tizimi hosoblanmish google, yahoo search va microsoft live search mana shu uslubda ishlaydi. natijani koʻrsatish qidiruv natijasi koʻrsatadigan sahifa koʻpgina qidiruv tizimlari tomonidan ikkiga: tabiiy roʻyxat va homiylar linklariga ajratiladi. homiylar linklari toʻlov asosida qidiruv indeksiga kiritilgan boʻlsa, tabiiy roʻyxatda qidirilayotgan kalit-soʻz qatnashgan boʻlsagina koʻrsatiladi. foydalanuvshiga qidiruv tizimidan foydalanishni osonlashtirih maqsadida natijalar muvofiqlik boyʻicha (ranking) saralanadi, lekin har bir qidiruv tizimi saralash uchun oʻz meʼyorlariga egadir. bu meʼyorlarga quyidagilar kiradi: · maʼlumotning ahamiyati (google uchun pagerank-koʻrsatkichi) har bir topilgan malumotda qidirilayotgan kalit-soʻzning qanchalik …

4 / 9

rni hisobga oladi. shu tarzda, u foydalanuvchilarga eng mos va maqbul natijalarni topishga yordam beradi. qidiruv tizimlari algoritmlari murakkab va doimiy ravishda rivojlanib boradi, lekin umumiy g'oya oddiy : qidiruv so'zini google kabi qidiruv tizimlariga kiritganingizda, u o'zi biladigan barcha veb-sahifalarni ko'rib chiqadi va keyin ularni saralaydi va natijalarning qidiruvingizga mos kelishi ehtimoli yuqori bo'ladi. qidiruv tizimi dastlab qidiruvingizdagi so'zlarga qaraydi va asosiy tushunchalarni aniqlaydi. qidiruvingizga eng yaqin bo'lgan vebsaytlar yoki ma’lumotlar qidiruv natijalarining yuqori qismida joylashadi. qidiruv tizimi har bir veb-sahifaning dolzarbligini aniqlash uchun bir nechta omillarni ko'rib chiqadi. u sahifadagi so'zlarning chastotasi, sahifaning mashhurligi (qancha odam va qanchalik tez-tez tashrif buyurishi) va ishlatiladigan kalit so'zlarning turlarini hisobga oladi. shuningdek, sahifa qanchalik tez-tez yangilanishi va boshqa veb-saytlar unga qanchalik tez-tez bog'lanishini ko'rib chiqadi. qidiruv tizimi veb-saytning umumiy konteksti va kontent sifatiga ham qaraydi. u aniq ma'lumot va sifatli tasvirlar kabi ma’lumotlarni qidiradi. qidiruv tizimlari algoritmlari sizga eng yaxshi qidiruv …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qidiruv tizimlari va tartiblash algoritmlari"

mavzu: qidiruv tizimlarida tartiblash algoritmlarini solishtirish. reja 1. qidiruv tizimi 2. tartiblash algoritmlarining ahamiyati 3. tartiblash algoritmlaring turlari va ularning ishlash prinsiplari kirish. qidiruv tizimi (inglizcha: search engine) – kompyuterda, kompyuter tarmogʻida yoki butunjahon web tarmogʻida world wide web saqlanayotgan maʼlumotlarni qidirishga moʻljallangan dasturdir. internet qidiruv tizimi information retrieval systemdan kelib chiqqan. bu sistema maʼlumotlar bazasi uchun kalit-soʻzlar indeksini yaratib, natijada ushbu kalit-soʻz qatnashgan qidiruv soʻrovnomasiga javob sifatida natijalar roʻyxatini koʻrsatish imkoni paydo boʻladi. qidiriv tizimining afzalliklaridan biri bu kerakli maʼlumot yoki axborotni qisqa vaqt ichida komputer xotirasidan topib uni foydalanuvc...

This file contains 9 pages in DOCX format (62.9 KB). To download "qidiruv tizimlari va tartiblash algoritmlari", click the Telegram button on the left.

Tags: qidiruv tizimlari va tartiblash… DOCX 9 pages Free download Telegram