ochiq dars ishlanmasi

PPT 24 pages 9.4 MB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 9.4 MB

File type PPT

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

slayd 1 karmana tumani 1-umumiy o’rta ta’lim maktabida o’tkazgan ochiq dars ishlanmasi o’zbekiston respublikasi xalq ta’lami vazirligi navoiy davlat pedagogika instituti tarix fakulteti oqituvchisi xoliqulova shaxnoza boymuxammadovnaning navoiy viloyati xalq ta’limi boshqarmasi navoiy shahar xalq ta’limi muassasalari faoliyatini metodik ta’minlash va tashkil etish bo’limi * reja: turkiston jadidchilik harakatining yirik namoyondalari jadidlarharakatini milliy xususiyatlari. “asrimiz boshlarida jadidlarning o`z hisobidan maktablar, kutubxonalar, qiroatxonalar, teatrlar, ro`znomalar tashkil etganliklarini, darsliklar, qo`llanmalar nashr qilganliklarini, ularni turkiston bolalariga bepul tarqatganliklarini eslaylik”. islom karimov. jadidlar harakati "jadid" arabcha so’z bo’lib, "yangi" degan ma'noni bildiradi. ismoilbek g'oyalarini qabul qilgan yangilik tarafdorlari "jadidlar", uning g'oyalari esa jadidchilik nomini oldi. ismoilbek gaspirali darslik yaratdi, o’zining "tarjimon" (1883-1914) gazetasini tashkil etib, jadidchilikni turkiy xalqlar orasida targ'ib qildi. bu gazeta turkiston olkasi shaharlarida, shuningdek buxoro amirligi va xiva xonligida ham tarqala boshladi. ismoil g`aspirali bey (1851-1914) o`rta osiyoda jadidlar harakatini rivojlantirishda katta hissa qo`shgan istambulda ta’lim olgan siyosat va jamoat arbobi …

2 / 24

maktablarining ochilishi 1903 yilga kelib birgina turkiston o’lkasida 100 dan ziyod boshlang'ich jadid usuli maktablari ochilgan edi. turkiston jadidlariga maxmudxqja bexbudiy, abduqodir shakuriy, munavvarqori abdurashidxonov, abdulla avloniy va boshqa o’nlab milliy ziyolilar rahnomolik qildilar. jadidchilik harakatining yirik namoyandalari jadid maktablari uchun darsliklar ham yaratganlar. xususan, saidrasul aziziyning "usto’zi avval" (1903), munavvarqorining "adibi avval" (1907), abdulla avloniyning "birinchi muallim", "ikkinchi muallim" (1912) darsliklari alohida e'tiborga molikdir. jadidlar yoshlarni chet ellarga o’qishga yuborish tashabbusi bilan chiqdilar. boy tabaqaning ilg'or vakillari jadidlarning bu harakatini ma'qullab tegishli mablag' bilan komaklashdilar. ko’pgina umidli yoshlar germaniya, misr, turkiya va rossiyaning markaziy shaharlariga o’qishga yuborildi. 1910 yili buxoroda mudarris hoji rafiy va boshqalar "bolalar tarbiyasi" xayriya jamiyatini tashkil etib, 1911 yilda 15 ta, 1912 yilda 30 ta talabani turkiyaga o’qishga jo’natdi jadidlarning xalqparvarligi jadidlar etiqodli, izchil va chinakam musulmonlar bo’lib, hech mahal turkistonda islom dini arkonlarini taftish qilishni istamaganlar. jadidlar islomni bar xil soxtaliklardan tozalab, xaqiqiy dinni …

3 / 24

a uning qurilishidan tortib, jamiyat va uning ma'naviy hayotigacha bo’lgan barcha masalalarni qamrab olishgandi. mahmudxo`ja behbudiy (1874-1919) madrasa mudarrisi oilasida dunyoga keldi. avval maktabda so`ng madrasada ta'lim olgan. u arab va fors tillarini yaxshi o`rgangan. ko`p hamkasblaridan farqli ravishda rus tilini yaxshi bilgan hamda dunyoviy fanlarni o`rgana boshlagan. u dastavval mahalliy qozi huzurida mirzalik qiladi, shariat va fiqhni o`rgandi hamda musulmon huquqi bo`yicha maslahatlar bera boshladi. 1907-yilda rossiyaga, so`ng o`rta sharqqa sayohat qildi, qohira, damashq, istanbul shaharlarida bo`ldi. yangiusul maktablarida ishlab, geografiya bo`yicha 8 ta darslik yaratdi. abdulla avloniy (1878-1934) o`zbek xalqining atoqli shoiri, muallimi va mutafakkiri, jadidchilarning yetuk vakillaridan biridir. u o`z tarjimoi holida: “turli gazeta va jurnallar o`qishga tutindim. 1904 yilda jadidlar to`dasiga kirdim. mirobodda “usuli jadid” maktabi ochib o`qituvchilik qila boshladim”, deydi. abdulla avloniy o`zi ochgan maktab uchun to`rt qismdan iborat “birinchi muallim”, “ikkinchi muallim”, “maktab gulistoni”, “turkiy guliston yoxud axloq” kabi darsliklar va o`qish kitobini yaratdi. …

4 / 24

harakati va adabiyotining ta`siri kuchli bo`ldi. shoirning 1913 yilda «bayoz», 1917 yilda «ravnaqul islom» to`plamlari bosmadan chiqqan. tavallo asarlari asosan, vatanni sevishga, ardoqlashga, xalqni, millatni hurmatlashga, ilm-ma`rifatni, san`atni sevishga dav`at etadi. u yashagan o`z davridagi xalq, millat holiga achinadi, dardli alam chekadi, sasidan o`t shaqnaydi; cho’lpon(1897) taniqli adabiyotshunos olim, o’zbekiston qahramoni ozod sharafuddinov: «mazkur maktubni o’qib chiqqan har bir adabiyot ihlosmandi hayajonga tushmasdan qolmaydi. chunki unda biz uchun g’oyatda qimmatli, g’oyatda muhim ma`lumotlar bor. buni qarangki, cho’lpon 1914—1915 yillardayoq ya`ni 17—18 yasharligidan boshlab mustabid chorizm zulmiga qarshi kurashga qo’shilgan, uning tevaragida esa, o’sha davrdagi andijondagi yetuk ziyolilardan bir qanchasi bo’lgan ekan». turkiston xalqining milliy g`ururi mustamlakachilar turkiston xalqlari turmushida nimaiki ularning istiqboliga to’g'anoq bo’lsa, ularni ozodlik uchun kurashdan chalg'itsa, hammasini qo’llab-quvvatlagan holda, istiqlolga xizmat qiluvchi barcha intilishlarning payini qirqdilar. rossiya mustamlakachilarining og'ir asorati sharoitida ham xalqimiz o’zligini, milliy qadriyatlarini, ma'naviyatini, madaniyatini, urf odatlari va turmush tarzini saqlab qola oldi. jadidlar …

5 / 24

6 / 24

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ochiq dars ishlanmasi"

slayd 1 karmana tumani 1-umumiy o’rta ta’lim maktabida o’tkazgan ochiq dars ishlanmasi o’zbekiston respublikasi xalq ta’lami vazirligi navoiy davlat pedagogika instituti tarix fakulteti oqituvchisi xoliqulova shaxnoza boymuxammadovnaning navoiy viloyati xalq ta’limi boshqarmasi navoiy shahar xalq ta’limi muassasalari faoliyatini metodik ta’minlash va tashkil etish bo’limi * reja: turkiston jadidchilik harakatining yirik namoyondalari jadidlarharakatini milliy xususiyatlari. “asrimiz boshlarida jadidlarning o`z hisobidan maktablar, kutubxonalar, qiroatxonalar, teatrlar, ro`znomalar tashkil etganliklarini, darsliklar, qo`llanmalar nashr qilganliklarini, ularni turkiston bolalariga bepul tarqatganliklarini eslaylik”. islom karimov. jadidlar harakati "jadid" arabcha so’z bo’lib, "yangi" degan ...

This file contains 24 pages in PPT format (9.4 MB). To download "ochiq dars ishlanmasi", click the Telegram button on the left.

Tags: ochiq dars ishlanmasi PPT 24 pages Free download Telegram