jahon iqtisodiy inqirozi

PPTX 34 стр. 287,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (8 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 34
slayd 1 mavzu. jon meynard keyns ta'limoti va neokeynschilik 1 • keyns ta'limoti vujudga kelishida boshqa ta'limotlarning o'rni 2 • keyns iqtisodiy ta'limotining xususiyatlari 3 • keynschilik va neokeynschilik 4 • keyns ta'limotining hozirgi davrdagi ahamiyati reja: 1. • keyns ta'limoti vujudga kelishida boshqa ta'limotlarning o'rni • «pul muomalasi va hindiston moliyasi» 1913 • «versal tinchlik shartnomasining iqtisodiy oqibatlari» 1919 • («ehtimollik to'g'risidagi risola» (1921) • «pul islohoti to'g'risida risola» (1923) • «mister cherchelning iqtisodiy oqibatlari» (1925) • «erkin tadbirkorlikning intihosi» (1926) • «ish bilan bandlik, foiz va pulning umumiy nazariyasi» (1936) • «urush harajatlarini qanday qoplash mumkin» (1940) jon meynard keyns (1884-1946) 1. • keyns ta'limoti vujudga kelishida boshqa ta'limotlarning o'rni • iqtisodchilar va siyosiy faylasuflarning to'g'ri g'oyalari ham, xato g'oyalari ham biz o'ylaganimizdan kattaroq ta'sir kuchiga ega. jon meynard keyns (1884-1946) 1929-1933 yillardagi jahon iqtisodiy inqirozi sanoat jihatidan rivojlangan va past rivojlangan mamlakatlarga katta zarba berdi. avvalgi (klassik, …
2 / 34
sman qo'shiluvchilar neoliberalllardir. xx asrning birinchi yarmida iqtisodiy inqirozlarning dam- badam takrorlanishi tufayli ko'pgina "kapitalizmni tartibga solishga" oid iqtisodiy g'oyalar soni ko'paydi. ana shunday yo'nalishning yorqin tarafdori bo'lib ingliz iqtisodchisi jon meynard keyns (1884-1946) shuhrat qozondi. iqtisodchi, davlat arbobi bo'lgan keyns iton va kembridj universitetlarida iqtisodiyot va matematikadan taolim oldi, a.marshall qo'lida o'qidi (1902-1906, 1909-1915 yillarda o'qituvchilik qildi, 1920 yildan kembridj universitetida professor, 1913-46 yillarda iqtisodiy jurnal muharriri bo'lib ishladi. 1909 yil "indeks uslubi" iqtisodiy maqolasi, 1913 yilda uning birinchi asari - "pul muomalasi va hindiston moliyasi" kitobi chop etildi. 1919 yilda "versal tinchlik shartnomasining iqtisodiy oqibatlari" nashr etilishi bilan u iqtisodchi sifatida ko'pchilikka tanildi. bu asarida u shartnomaga nisbatan bir qancha tanqidiy fikrlar bildirgan edi. keyns 20-30 yillarda iqtisodiyotga oid bir nechta kitoblar yozdi ("ehtimollik to'g'risidagi risola" (1921), "pul islohoti to'g'risida risola" (1923), "mister cherchelning iqtisodiy oqibatlari" (1925), "erkin tadbirkorlikning intihosi" (1926), "pul to'g'risidagi risola" (1930) va boshqalar), ammo …
3 / 34
ni inkor etganlar va inqirozni tasodifiy voqea deb hisoblaganlar. avvalgi tadqiqotchilardan farqli ravishda "samarali talab"ni, ya'ni isteomol va jamg'arishni birinchi o'ringa qo'yadi. yuqorida qarab chiqilgan iqtisodiy ta'limotlardan biri - merkantilizimda davlatning iqtisodiyot (siyosat)ga aralashuvi talab etiladi, proteksionim iqtisodiy siyosati shuni talab etadi. 2. • keyns iqtisodiy ta'limotining xususiyatlari keynschilik j. m. keyns ta'limoti ish bilan bandlik, foiz va pulning umumiy nazariyasi ish bilan bandlik, foiz va pulning umumiy nazariyasi jamg'arma va investitsiyala rning tenglashuvi mexanizmi jamg'arma va investitsiyala rning tenglashuvi mexanizmi keynschilik kresti keynschilik kresti multiplikator samarasi multiplikator samarasi likvidlik ustunligi nazariyasi likvidlik ustunligi nazariyasi pul bozori va foiz stavkasi pul bozori va foiz stavkasi samarali talab samarali talab insonning psixologik moyilligi insonning psixologik moyilligi iqtisodiyotni davlat tomonidan tartiblashnin g chora tadbirlari iqtisodiyotni davlat tomonidan tartiblashnin g chora tadbirlari yangi keynschilik yangi keynschilik j.m.keyns u yaratgan konsepsiyaga merkantilistlarning ta'sirini inkor etmaydi. ikkala ta'limotdagi umumiy g'oyalar quydagilardan iborat: mamlakatda pul massasini …
4 / 34
keynsgacha mikroiqtisodiy yondashuv, ya'ni alohida xo'jalik obektlari bo'lgan firmalar iqtisodiyotini tahlil etish rasm bo'lgan edi. kapitalizmning bosh illatlari bu ishsizlik va inqirozlardir, keyns bularning sabablarini sohibkorlar psixologiyasidan topishga intiladi. inqirozlar kapitalistning qayfiyatiga qarab ro'y beradi, ya'ni optimizmdan pessimizmga o'tganda bo'ladi. asosiy e'tibor "iste'molga moyillik" va "jamg'arishga moyillik"ka qaratiladi. keynsning umumiy bandlik nazariyasi quyidagilarga asoslanadi: ish bilan bandlik ortishi tufayli milliy daromad va, demak, iste'mol ortadi, ammo iste'mol daromadga nisbatan sekinroq ortadi, chunki daromad ortishi bilan "jamg'arishga intilish" kuchayadi. uningcha, asosiy psixologik qonun shundan iboratki, odamlar odatda daromadlar ortishi bilan iste'molni ham o'stiradi, ammo bu o'sish daromadlar darajasida bo'lmaydi. oqibatda daromadlar o'sishi bilan jamg'arish ortadi va iste'mol nisbati kamayib boradi. oxirida esa "samarali talab" kamayadi, talab shunday yo'l bilan ishlab chiqarish hajmlariga va bandlik darajasiga ta'sir etadi. keyns foizga alohida eotibor beradi, uni pul qarzi uchun berilgan haq deb hisoblaydi. foiz uningcha muomaladagi pul miqdoriga va "likvidlilik afzalligi"ga bog'liq (likvidlilik - …
5 / 34
ikator djw-daromad o'sishi dyw-investitsiya o'sishi • keyns bir qancha hisob-kitoblarga asoslanib, aqshning multiplikatorini aniqladi, u 2.5 ga teng ekan.bu daromadlar o'sishi investitsiyalar ortishidan 2.5 marta ortiq, degani, yaoni 1 dollar investitsiya 2.5 dollar daromad keltiradi. hozirgi davr tili bilan aytganda, keynsning fikricha, bozor iqtisodiyotida talab va taklif avtomatik tarzda muvozanatga kelmaydi. o'z davrida j.b.sey va biz yuqorida ko'rib chiqqan boshqa olimlar bu masalada yagona fikrda bo'lib, har qanday taklif o'z-o'zidan talabni yaratadi ("bozor qonunlari") degan edilar. keyns "sey qonuni"ga qarshi chiqadi, uni to'g'ri tanqid ostiga oladi. keyns o'z taklifini quyidagicha tushuntiradi: mehnatkashlarning soliqlarini oshirishdan maqsad - ularning "jamg'armalari"ni kamaytirish va iste'molni rag'batlantirishdir. keynsni hozirgi davrda hammaga yaxshi tanish ibora bo'lgan "aralash iqtisodiyot"ning otasi deyish mumkin, bu iqtisodiyotda hukumat hal qiluvchi o'rinni egallaydi. sof iqtisodiyot deyarli hech qaysi davlatda yo'q. keynsning iqtisodiy g'oyalari birinchi navbatda "buyuk inqiroz" taosiri ostida paydo bo'ldi. 1929-1933 yillardagi bu buyuk inqiroz amerikani larzaga keltirdi, ishlab chiqarish …
6 / 34
, kapitalizm qiyinchiliklari uning ichki qarama qarshiliklaridan emas, balki "tashqi impulslar"ning susayganligi tufaylidir. davlat xarajatlarini o'stirish uchun soliqlarni oshirish taklif etiladi, ularning fikricha, ish haqining 25-30 foizi emas, balki 60 foizini soliq sifatida olish, shuningdek "me'yordagi inflatsiya" ham taklif etiladi. akseleratsiya prinsipi • yangi keynschilar samarali talabdan ham yuqori keskin o'sishni tushuntirishga harakat qiladilar. ular multiplikator prinsipini akseleratsiya prinsipi bilan to'ldirdilar. bu prinsipga ko'ra, aniq-tiniq sharoitlarda daromadlar o'sishi investitsiyalar o'sishiga olib kelishini ko'rsatuvchi koeffitsient (multiplikator tushunchasiga teskari). akselerator investitsiya o'sishining daromad o'sishiga, yaoni investitsiyadan keyingi va undan oldingi daromadlarning farqlari nisbati bilan aniqlanadi. multiplikator va akselerator multiplikator va akselerator g'oyalariga asoslanib iqtisodiyotning uzluksiz o'sish sxemasi ishlab chiqildi, uning asosida davlat kapital qo'yilmalari yotadi. davlat budjeti kapitalistik iqtisodiyotda tartibga solinadigan bosh mexanizm hisoblanadi. soliqlar iqtisodiyot o'sganda oshadi va inqirozlar davrida kamayadi. davlat to'lovlari esa aksincha, inqiroz davrida oshadi va o'sish davrida kamayadi. shu yo'l bilan xansenning fikricha, samarali talab hajmi me'yorlashadi. …
7 / 34
asosiy maqsadlarni belgilaydi va turli uslublar bilan tadbirkorlarni maolum xatti- harakatlarga yo'naltiradi. ular faqat davlat sektoridagi korxonalar uchun zaruriy hisoblanadi (hindiston, malayziya va boshqa bir qancha kapitalistik mamlakatlarda shu usul qo'llaniladi). keyns uslubi kapitalizmdagi iqtisodiy inqirozlarning oldini olishga qaratilgan edi, ammo ii jahon urushidan keyin aqsh va boshqa mamlakatlarda bu inqirozlar davom etmoqda. 1948-49, 1953-54, 1957-58, 1960-61, 1967, 1969-71, 1974-75 va 1981-82 yillardagi hamda boshqa inqirozlar bu fikrimizning dalilidir. keyinchalik yangi keynschilik o'rniga postkeynschilik vujudga keldi. ingliz iqtisodchilari j.robinson, n.kaldor, p.sraffa, amerikalik olimlar a.eyxner, s.vayntraub mana shu postkeynschilar guruhiga kiradilar. ular kapitalistik tizimning ichki turg'unligi konsepsiyasini tanqid qiladilar, keyns bo'yicha go'yoki asosiy g'oya kapitalistik iqtisodiyotning nostabilligi bo'lgan. postkeynschilarning avvalgi davrda paydo bo'lgan "yuqori naf", "ishlab chiqarish omillarining eng yuqori unumi" nazariyalarini tanqid qilishi xarakterlidir. ular o'z g'oyalarini d.rikardoning qiymat qonuniga asoslanib ilgari suradilar. ularga polshalik iqtisodchi m.kalesskiyning taqsimot konsepsiyasi qo'l keldi. hozirgi davr keynschiligida ikkita tendensiya xukmron blib hisoblanadi: • …
8 / 34
iqtisodiyotni denatsionalizatsiya qilish kuchaydi (nodavlat shakllariga o'tildi). buning oqibatida buyuk britaniya (tetcherizm), frantsiya, yaponiya, chili (pinochet), ispaniya va boshqa mamlakatlarda davlatning iqtisodiyotga aralashuvi minimallashtirildi va iqtisodiy ahvol yaxshilandi. 3. • keynschilik va neokeynschilik hozirgi davr keynschiligi da 2 tendentsi ya amerika keynschilari evropa keynschilari 4. • keyns ta'limotining hozirgi davrdagi ahamiyati iqtisodiy ta'limotlar nazariyasi multiplikator«aralash iqtisodiyot» keyns inqilobi davlatning iqtisodiyotga aralashuvi slide 1 slide 2 slide 3 slide 4 slide 5 slide 6 slide 7 slide 8 slide 9 slide 10 slide 11 slide 12 slide 13 slide 14 slide 15 slide 16 slide 17 slide 18 slide 19 slide 20 akseleratsiya prinsipi multiplikator va akselerator slide 23 slide 24 frantsuz olimlari rejalashtirishni quyidagilarga ajratishadi slide 26 slide 27 slide 28 slide 29 hozirgi davr keynschiligida ikkita tendensiya xukmron blib hisobl slide 31 slide 32 slide 33 slide 34

Хотите читать дальше?

Скачайте все 34 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "jahon iqtisodiy inqirozi"

slayd 1 mavzu. jon meynard keyns ta'limoti va neokeynschilik 1 • keyns ta'limoti vujudga kelishida boshqa ta'limotlarning o'rni 2 • keyns iqtisodiy ta'limotining xususiyatlari 3 • keynschilik va neokeynschilik 4 • keyns ta'limotining hozirgi davrdagi ahamiyati reja: 1. • keyns ta'limoti vujudga kelishida boshqa ta'limotlarning o'rni • «pul muomalasi va hindiston moliyasi» 1913 • «versal tinchlik shartnomasining iqtisodiy oqibatlari» 1919 • («ehtimollik to'g'risidagi risola» (1921) • «pul islohoti to'g'risida risola» (1923) • «mister cherchelning iqtisodiy oqibatlari» (1925) • «erkin tadbirkorlikning intihosi» (1926) • «ish bilan bandlik, foiz va pulning umumiy nazariyasi» (1936) • «urush harajatlarini qanday qoplash mumkin» (1940) jon meynard keyns (1884-1946) 1. • keyns ta'limoti vujudga ...

Этот файл содержит 34 стр. в формате PPTX (287,0 КБ). Чтобы скачать "jahon iqtisodiy inqirozi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: jahon iqtisodiy inqirozi PPTX 34 стр. Бесплатная загрузка Telegram