ifodalio`qishda yuz ifodasi va harakat

PPTX 25 pages 130.7 KB Free download

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇
1 / 25
mavzu: ifodali o`qishda yuz ifodasi va harakat reja: 1. ifodali o`qishda yuz ifodasi 2. ifodali o`qishda ko`z, qosh, qo`l va bosh harakatlari 3. ifodali o`qishda ijroning ahamiyati mavzu: ifodali o`qishda yuz ifodasi va harakat reja: 1. ifodali o`qishda yuz ifodasi 2. ifodali o`qishda ko`z, qosh, qo`l va bosh harakatlari 3. ifodali o`qishda ijroning ahamiyati ifodali o’qishda notiqning ovozi bilan bir qatorda, uning tashqi ko’rinishi - bo’y-basti, qiyofasi, yuz ifodasi, so’zlash jarayonidagi xatti-harakatlari ham juda muhim ahamiyatga ega. “o’qituvchi o’rganilayotgan mavzu va material o’quvchilarga to’la yetib borishi, ularning xulqiga ta’sir etishini ko’zda tutgan holda aytilayotganlarga mos harakatlar ham qiladi: ko’z, qosh, qo’l, yuz, bosh, kift harakatlarini ishga soladi. bunday harakatlar tasdiqni, inkomi yoki mamnunlikni va hokazolarni ifodalashi mumkin. harakat o’z o‘rnida bo’lsa, yoqimli kechsa foyda keltiradi. darhaqiqat, notiqning boshqalarni ishontirish va to’lqinlantirish uchun so’zlagan nutqi, avvalo, uning o’zini ko’proq to’lqinlantirishi kerak. bu haqda mark tulliy sitseron nihoyatda obrazli bir fikr bildirgan: …
2 / 25
lar edi. shunday qilib, aktyor har kuni shu rolni ijro etayotganida g’amsiz, dardsiz o’ynay olmasa, nahotki siz pakuviy (asar muallifi) uni yozayotib xotirjam va loqayd bo’lgan, deb o’ylaysiz? bu mutlaqo mumkin emas. men ko’p marta eshitgan edim, hech kim, dilidan yonmagunicha va qandaydir ilhomsiz yaxshi shoir bo’lolmaydi. aytishlaricha, demokrit va platonning kitoblarida shunday deb yozilgan”. buyuk notiqning (sitseronning) san’at asarlarini yaratish va ularni ijro qilish mashaqqatlari haqidagi ushbu mulohazalari shu qadar teran, shu qadar hayotiyki, bu fikrlar go’yo ikki ming yillar oldin emas, xuddi yaqindagina aytilganidek. masalan, alisher navoiy “layli va majnun” dostonini tugallar ekan: so’ngin nechakim uzottim oxir, yig’lay-yig’lay tugattim oxir, - deb o’sha paytdagi ruhiy ahvolini bayon etadi. yoki pushkinning ko’pgina ertaklarida qahramonlar murod-maqsadlariga yetib, voqealar to’y bilan tugallanganida shoir shunday misralarni qistirib o’tadi: to’yda men ham bor edim, sharob ichdim, bol yedim. endi ayting-chi, navoiy yig’lab-yig’lab tugatgan anduh to’la dostoni yoki pushkinning samimiy yumor bilan sug’orilgan ertaklarini …
3 / 25
am, aktyorlik mahorati bo’lishi zarur. zero, asarda ishtirok etuvchilarning xarakter xususiyatlari, ichki kechinmalarini og’zaki ijroda aks ettirish uchun asarning umumiy ruhini his qilish bilan bir qatorda, qahramonlar holatiga kirish ham talab etiladi. qahramonlar holatiga kirishda esa, ikki narsa juda muhimdir: bulardan birinchisi - ovoz. ifodali o’qishda ovoz shunday bo’lishi kerakki, g’azabli joylarda tarang, keskin, shiddatkor, sokin o’rinlarda muloyim, his-hayajonli lavhalarda esa, ehtirosli, titroq holda o’zgarib tursin. asar mazmunidan kelib chiqqan holda, ovozning past, baland yoki o’rtacha ohangda tovlanib turishi asar mohiyatini tushunish, ta’sirchanligini oshirish barobarida, eshituvchiga cheksiz zavq-shavq ham bag’ishlaydi. ikkinchidan, ifodali o’qishda og’zaki ijrochining yuz ifodasi va harakatlari ham muhim ahamiyat kasb etadi. ifodali o’qish davomida harakatlardan shunday foydalanish, bu harakatlar aytilayotgan fikrlarni yanada to’ldirishga, bo’layotgan voqealarni ko’z oldimizda yorqin jonlantirishga yordam bersin. notiq qaddini to’g’ri va raso tutishi, yursa - ozgina va ba’zan yurishi, oldinga chiqsa - me’yorida va ba’zida chiqishi, bo’ynini bo’shashtirmasligi, barmoqlarini o’ynatmasligi, lozim bo’lgan o’rinlarda, …
4 / 25
ozibali va nutq mazmuniga uyg’un harakatlar o’rinli kechadi. “majolis un nafois” asarida ana shunday hissiyot bilan so’zlab, kishilarning qalbini to’lqinlantiruvchi notiqlardan biri mavlono riyoziy haqida navoiy shunday yozadi: “va’z aytib, minbarda o’z ash’orin o’qub, yig’lab vajdu hoi qilur erdi”.to’g’ri yuzaki qaraganda, ko’pchilik oldida o’z hissiyotlarini jilovlay olmaslik, asar voqealaridan ta’sirlanib, hatto yig’lash darajasigacha borib yetish erish tuyulishi mumkindir. lekin shunday asarlar ham borki, bu asarlarda inson qalbini junbushga keltiradigan ayrim voqealarni, ta’sirli lavhalarni, hissiyotsiz yoki ko’zga yosh olmasdan o ‘qish aslo mumkin emas. yuqorida ta’kidlaganimizdek, layli va majnunning o’limi bilan bog’liq lavhalarni, yoki “shohnoma” dostonida rustamning bilmasdan o’z o’g’lini o’ldirib qo’yib, boshiga tuproq sochib yig’lashi bilan bog’liq epizodlarni larzaga tushmasdan o’qib bo’lmaydi. ushbu asarlar qanchalik san’atkorlik va mahorat bilan yaratilgan bo’lsa, uning o’qilishi, og’zaki ijrochiligi ham san’atkorlik va mahoratni talab qiladi. aks holda, “eng ajib fikr ham, agar yomon ifodalansa, o’z qimmatini yo’qotadi, agar takrorlanaversa, odamni diqqinafas qiladi” (f.volter). mavlono …
5 / 25
vlono husayn voiz koshifiy, mavlono riyoziy, xoja muayyad mehnagiy, mulla kalon voiz samarqandiy kabi ko’plab ulug’ kishilarning faoliyati buning yorqin dalilidir. “makorim ul-axloq”, “latoyif ut-tavoif ‘ kabi manbalarda hikoya qilinishicha, husayn voiz koshifiy qayerda nutq so’zlasa, shu yerda odamlar soni nihoyatda ko’payib ketar ekan. minglab xalq to’plangan maydonlarning oxirida turgan odamlarga uning ovozi yetib bormasa ham, muxlislari bu zotning nurli siymosini uzoqdan bo’lsa ham bir ko’rishga ishtiyoqmand bo’lganlar, so’zlariga monand chiroyli xatti-harakatlarini zavqlanib kuzatib turganlar. husayn voiz koshifiy “axloqi muhsiniy” asarida kishilar bir-biri bilan so’zlashganda o’zini qanday tutishi lozimligi haqida yoki notiq ko’pchilikka va’z aytayotganida uning gapirish yo’sini (mimikasi) bosh va yuz, tana va qo’l harakatlari muhim ahamiyat kasb etishi haqida nihoyatda ibratli fikrlar bildirgan. aytishlaricha, demosfen “suxandonlikda eng muhim narsa nima?” degan savolga: “birinchidan ijro, ikkinchidan - ijro, uchinchidan - ijro”, deb javob bergan ekan. shuni ham ta’kidlash kerakki, notiqlikda ijro eng muhim narsa bo’lishi bilan birga, eng murakkab …
6 / 25
tana harakatlari shunday ediki, hatto dushmanlar ham yig’lagan”. yuqoridagi fikrlardan kelib chiqib, shuni aytish mumkinki, ifodali o’qish hech qanday tayyorgarliksiz, shunchaki o ‘z-o’zidan amalga oshadigan oson jarayon emas. ifodali o ‘qish og’zaki ijrochidan chuqur bilim, fahm-farosat, qobiliyat va mahorat talab qiladigan san’atdir. mashq. quyidagi matnni ifodali o’qing. o‘qish davomida ko’z, yuz, bosh va qo’l harakatlariga e’tibor bering. zolning tug’ilgani qadim zamonlarni etib namoyon, so’zlab beray endi ajib bir doston. somga qanday o’yin ko’rsatdi falak, so’zlab beray quloq sol, o’g’lim, andak. farzandsizlikdan ko’p azob chekib som, dard chekib, diliga istardi orom. shabistonida bor erdi nigori, yonog’i gulbargu mushkinmo’y yori. savol va topshiriqlar 1. asar ruhini his qilish, qahramonlar holatiga kirish deganda nimani tushunasiz? 2. ifodali o’qishda yuz ifodasi, bosh va qo’l harakatlarining qanday ahamiyati bor? 3. hissiyot bilan so’zlash yoxud hissiyot bilan o’qish deganda nimani tushunasiz? 4. “ijro - so’zning tanho hukmdoridir” degan fikrni izohlang. 5. suxandonlikda eng muhim narsa nima? …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ifodalio`qishda yuz ifodasi va harakat"

mavzu: ifodali o`qishda yuz ifodasi va harakat reja: 1. ifodali o`qishda yuz ifodasi 2. ifodali o`qishda ko`z, qosh, qo`l va bosh harakatlari 3. ifodali o`qishda ijroning ahamiyati mavzu: ifodali o`qishda yuz ifodasi va harakat reja: 1. ifodali o`qishda yuz ifodasi 2. ifodali o`qishda ko`z, qosh, qo`l va bosh harakatlari 3. ifodali o`qishda ijroning ahamiyati ifodali o’qishda notiqning ovozi bilan bir qatorda, uning tashqi ko’rinishi - bo’y-basti, qiyofasi, yuz ifodasi, so’zlash jarayonidagi xatti-harakatlari ham juda muhim ahamiyatga ega. “o’qituvchi o’rganilayotgan mavzu va material o’quvchilarga to’la yetib borishi, ularning xulqiga ta’sir etishini ko’zda tutgan holda aytilayotganlarga mos harakatlar ham qiladi: ko’z, qosh, qo’l, yuz, bosh, kift harakatlarini ishga soladi. bunday haraka...

This file contains 25 pages in PPTX format (130.7 KB). To download "ifodalio`qishda yuz ifodasi va harakat", click the Telegram button on the left.

Tags: ifodalio`qishda yuz ifodasi va … PPTX 25 pages Free download Telegram