kimyo terminologiyasi

PPTX 12 pages 74.0 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 74.0 KB

File type PPTX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

powerpoint presentation oʻzbek tilini kimyo soxasida qoʻllanishi 1. kimyo sohasida o'zbek tilining rivojlanishi va terminologiyasi 2. o'quv adabiyotlari, ilmiy tadqiqotlar va tarjima masalalari 3. muammolar, yechimlar va istiqbollar reja: kirish: o'zbek tilining kimyo sohasidagi o'rni kimyo fani bo'yicha ilk o'zbekcha darsliklar 20-asrning 30-yillarida yaratilgan bo'lib, bu davrda terminologiya masalalari dolzarb ahamiyat kasb etgan edi, aniqroq aytadigan bo'lsak 1930-1940 yillarda. o'zbek tilida kimyo terminlarining shakllanishi rus va yevropa tillaridan o'zlashgan so'zlar asosida kechgan, masalan, 'atom', 'molekula' kabi tushunchalar fan tili uchun muhim asos bo'lgan. hozirgi kunda o'zbek tilidagi kimyo adabiyotlarining 80 foizi zamonaviy talablarga javob beradi; ammo yangi elementlar va birikmalar nomi bilan bog'liq muammolar mavjudligicha qolmoqda. o'zbek kimyo terminologiyasining shakllanish tarixi va rivojlanishi xx asrning 30-yillarida dastlabki kimyo terminlari yaratildi, bu davr lotin va rus tillaridan oʻzlashgan soʻzlar asosida shakllandi va milliy tilga moslashtirildi. 1960-80 yillarda terminologiya kengaydi, noorganik va organik kimyo boʻyicha yangi atamalar paydo boʻldi. masalan, 'vodorod' o'rniga …

2 / 12

zbek tilidagi kimyoviy tadqiqotlar: yutuqlar va kamchiliklar o‘zbek olimlarining tabiiy birikmalar kimyosi bo‘yicha tadqiqotlari natijasida 50 dan ortiq yangi moddalar ajratib olindi, ammo ularning farmakologik xususiyatlari to‘liq o‘rganilmagan. polimerlar kimyosi sohasida mahalliy xomashyolardan foydalangan holda yangi materiallar sintez qilish bo‘yicha muvaffaqiyatli ishlar olib borilgan, biroq ularning sanoat miqyosida qo‘llanilishi cheklangan. organik kimyo yo'nalishida 200 dan ziyod maqolalar chop etilgan bo'lsa-da, ularning aksariyati scopus va web of science kabi nufuzli bazalarda indekslanmagan. kimyoviy adabiyotlarni tarjima qilish muammolari va yechimlari ilmiy maqolalarni tarjima qilishda, ayniqsa, "gc- ms" va "hplc" kabi murakkab analitik uskunalar uchun terminlarni aniq ifodalashda xatoliklar uchraydi, buning yechimi – standartlashtirilgan lug'atlardan foydalanish. kimyoviy atamalarning o'zbek tilida aniq ekvivalentlarini topishda qiyinchiliklar bor, masalan, "quantum yield" atamasini 0.8 dan 1.2 gacha qiymatdagi "kvant chiqishi" deb tarjima qilish muammosi. tarjima jarayonida kimyoviy formulalar (masalan, h2so4) va reaktsiya tenglamalarini to'g'ri formatlash muhim, aks holda ma'no buzilishi mumkin; latex kabi vositalar yechim bo'la oladi. …

3 / 12

a harakat qilmoqdalar, bu terminologiyani boyitadi. xalqaro hamkorlik doirasida 20 dan ortiq qo'shma laboratoriya tashkil etilgan bo'lib, ular o'zbek tilidagi ilmiy hisobotlar va taqdimotlar tayyorlashga alohida e'tibor qaratmoqdalar. tempus dasturi kabi loyihalar orqali kimyo o'qituvchilari uchun 30 dan ortiq o'quv qo'llanmalari o'zbek tiliga tarjima qilindi, bu esa metodikani takomillashtirishga xizmat qiladi. kimyo lug'atlari va ma'lumotnomalarning ahamiyati ma'lumotnomalar 118 ta elementning davriy jadvali va ularning xususiyatlari, shuningdek, muhim kimyoviy birikmalar haqida ma'lumot berib, tadqiqotlarni tezlashtiradi. kimyo lug'atlari va ma'lumotnomalari, 1000 dan ortiq asosiy terminlarni qamrab olgan holda, talabalarga aniq ta'riflar va qo'llanilish misollarini beradi. lug'atlar va ma'lumotnomalar o'zbek tilida ilmiy adabiyotlarni tushunishni osonlashtirib, kimyo sohasida 20 dan ortiq tarjima muammolarini hal qilishga yordam beradi. xulosa va istiqbollar: o'zbek tilining kimyo sohasidagi kelajagi kelajakda kimyo ta’limida 100 dan ortiq yangi atamalarni o‘zbek tiliga moslashtirish, elektron darsliklar va interaktiv o‘quv qo‘llanmalarni ishlab chiqish ustuvor vazifa bo‘ladi. o‘zbek tilida kimyo bo‘yicha ilmiy maqolalar sonini …

4 / 12

5 / 12

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kimyo terminologiyasi"

powerpoint presentation oʻzbek tilini kimyo soxasida qoʻllanishi 1. kimyo sohasida o'zbek tilining rivojlanishi va terminologiyasi 2. o'quv adabiyotlari, ilmiy tadqiqotlar va tarjima masalalari 3. muammolar, yechimlar va istiqbollar reja: kirish: o'zbek tilining kimyo sohasidagi o'rni kimyo fani bo'yicha ilk o'zbekcha darsliklar 20-asrning 30-yillarida yaratilgan bo'lib, bu davrda terminologiya masalalari dolzarb ahamiyat kasb etgan edi, aniqroq aytadigan bo'lsak 1930-1940 yillarda. o'zbek tilida kimyo terminlarining shakllanishi rus va yevropa tillaridan o'zlashgan so'zlar asosida kechgan, masalan, 'atom', 'molekula' kabi tushunchalar fan tili uchun muhim asos bo'lgan. hozirgi kunda o'zbek tilidagi kimyo adabiyotlarining 80 foizi zamonaviy talablarga javob beradi; ammo yangi elementlar va...

This file contains 12 pages in PPTX format (74.0 KB). To download "kimyo terminologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: kimyo terminologiyasi PPTX 12 pages Free download Telegram