konfliktlar sotsiologiyasining vujudga kelish tarixi

PPTX 8 pages 927.6 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 927.6 KB

File type PPTX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

konfliktlar sotsiologiyasining vujudga kelish tarixi reja : konfliktlar sotsiologiyasining nazariy asoslari va umumiy tushunchalar ijtimoiy nizolarni tahlil qilgan ilk sotsiologik yondashuvlar (k. marks, m. veber va boshqalar) xx asrda konflikt nazariyasining rivojlanishi (l. koser, r. dahrendorf va boshqalar) zamonaviy konflikt sotsiologiyasining yo‘nalishlari va dolzarb muammolari konflikt — ijtimoiy guruhlar yoki shaxslar orasidagi manfaatlar, resurslar, kuch yoki qaror qabul qilish huquqi bo‘yicha ziddiyat. konflikt nazariyasi (conflict theory) jamiyatni harmoniyadan ko‘ra, ijtimoiy tengsizliklar va kurashlar orqali rivojlanadi deb hisoblaydi. nazariyaning poydevori: xususiy mulk, sinflar (kapitalistlar va ishchilar), iqtisodiy va siyosiy kuchlar. rasmlarda: masalan, **** da sinflar o‘rtasidagi kuch taqsimoti ko‘rsatilgan piramida dizayni, sinflarning o‘zaro kurashi. karl marx (1818‑1883) asosiy g’oyalari: tarixiy materializm marxga ko‘ra, jamiyatning asosiy tuzilmasi (asosiy qatlamlari) iqtisodiy sharoitlar — ishlab chiqarish vositalari (zal, vosita, texnologiya) va ulardan foydalanish munosabatlari bilan shakllanadi. bunga “material bazasi” deyiladi. ushbu baza üzerinde siyosiy, huquqiy, madaniy va ideologik strukturalar quriladi, ya’ni superstruktura. sinf ziddiyati …

2 / 8

va jamiyat strukturasini tubdan o‘zgartirishi mumkin — kam sinfli yoki sinfsiz jamiyatga o‘tish sinf, maqom (status), va kuch (power/authority) weber konfliktni faqat iqtisodiy sinflar bilan cheklamaydi. u sinf tashqari ikkita boshqa muhim omilni kiritadi: maqom (status) — jamiyatda ijtimoiy hurmat, obro‘, etiket va madaniy mavqega bog‘liq. maqom sinfi iqtisodiy sinfdan alohida bo‘lishi mumkin. kuch / vakolat (power, authority) — davlat, tashkilotlar yoki hukumat organlari orqali bo'lishi mumkin. legitim (kutilgan) vakolat, shuningdek charizmatik yoki an’anaviy vakolat turlari ham mavjud. ko‘p o‘lchovli konflikt weberga ko‘ra, ijtimoiy nizolar turli sohalarda (iqtisodiy imkoniyatlar, siyosiy vakolat, madaniy maqom) shakllanadi, shunchaki mulk egaligi bilan cheklanmaydi. ratsionallashtirish va byurokratiya jamiyatdagi institutlar, ma’naviy vazifalar va vakolatlar zamonaviy sharoitda rasmiy, rational (maqsadga yo‘naltirilgan) usullar orqali tashkil etiladi. bu jarayon bilan birga, nizolar ham hukumat va siyosiy institutlar orqali hal qilinadi yoki o‘zgaradi1 mukammal bo‘lmagan ijtimoiy barqarorlik weber shuni ta’kidlaydiki, konflikt har doim inqirozga olib kelmasligi mumkin; ba’zan mavjud strukturaviy …

3 / 8

rtasidagi farq katta. daromad, boylik va imkoniyatlarning noteng taqsimlanishi jamiyatda kuchli ijtimoiy tarangliklar, norozilik va siyosiy bo‘linishlarga olib keladi. globalizatsiya, shov-shuv (tashqi ta’sir), va resurslar uchun kurash global iqtisodiy tizimda kuchli mamlakatlar va korporatsiyalar kichik va kam rivojlangan mamlakatlarga nisbatan ko‘proq resurslar va iqtisodiy imkoniyatlarga ega. bu resurslar, kapital, ishchi kuchi bo‘yicha adolatsizliklar paydo bo‘ladi. iqlim o‘zgarishlari (environmental justice) — atrof‑muhit zarariga qarshi kurash, resurslar, suv, toza havo kabi muammolar ko‘proq ta’siri kamroq kuchga ega guruhlarda. siyosiy bo‘linish (polarizatsiya), axborot va kommunikatsiya konfliktisiyosiy guruhlar orasida polarizatsiya, identitet siyosati (identity politics), jamiyatda “biz va ular” tusini olib kiradi. bu bo‘linish ko‘pincha siyosiy, diniy yoki milliy identitetga asoslangan. zamonaviy konflikt sotsiologiyasi jamiyatdagi turli ijtimoiy ziddiyatlarni, jumladan, jins, irq, etnik, iqtisodiy va siyosiy farqlarni chuqur o‘rganadi. konfliktlar endi faqat sinflar o‘rtasida emas, balki madaniy va identitet asosida ham yuzaga keladi. bu ziddiyatlar jamiyatdagi adolatsizlik va kuch taqsimotidagi notengliklardan kelib chiqadi. konflikt ijtimoiy o‘zgarishlarga …

4 / 8

konfliktlar sotsiologiyasining vujudga kelish tarixi - Page 4

5 / 8

konfliktlar sotsiologiyasining vujudga kelish tarixi - Page 5

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "konfliktlar sotsiologiyasining vujudga kelish tarixi"

konfliktlar sotsiologiyasining vujudga kelish tarixi reja : konfliktlar sotsiologiyasining nazariy asoslari va umumiy tushunchalar ijtimoiy nizolarni tahlil qilgan ilk sotsiologik yondashuvlar (k. marks, m. veber va boshqalar) xx asrda konflikt nazariyasining rivojlanishi (l. koser, r. dahrendorf va boshqalar) zamonaviy konflikt sotsiologiyasining yo‘nalishlari va dolzarb muammolari konflikt — ijtimoiy guruhlar yoki shaxslar orasidagi manfaatlar, resurslar, kuch yoki qaror qabul qilish huquqi bo‘yicha ziddiyat. konflikt nazariyasi (conflict theory) jamiyatni harmoniyadan ko‘ra, ijtimoiy tengsizliklar va kurashlar orqali rivojlanadi deb hisoblaydi. nazariyaning poydevori: xususiy mulk, sinflar (kapitalistlar va ishchilar), iqtisodiy va siyosiy kuchlar. rasmlarda: masalan, **** da sinflar o‘...

This file contains 8 pages in PPTX format (927.6 KB). To download "konfliktlar sotsiologiyasining vujudga kelish tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: konfliktlar sotsiologiyasining … PPTX 8 pages Free download Telegram