yashil iqtisodiyot

DOC 18 pages 116.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 18
o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi urganch ranch texnologiya universiteti 2309-iq-s guruh talabasi matyaqubov quvonchbekning yashil iqtisodiyot fanidan mustaqil ishi mavzu: iqtisodiyotining asosiy tarmoklarini yashil iqtisodiyotga utkazish topshirdi: matyaqubov quvonchbek qabul qildi: j.samandarov iqtisodiyotining asosiy tarmoklarini yashil iqtisodiyotga utkazish reja: 1. yashil iqtisodiyot tushunchasi va uning dolzarbligi 2 iqtisodiyotning asosiy tarmoqlarini yashil modelga o‘tkazish jarayoni 3. o‘zbekiston sharoitida yashil iqtisodiyotga o‘tish istiqbollari va muammolari yashil iqtisodiyot – bu iqtisodiy rivojlanish jarayonida tabiiy resurslardan oqilona foydalanish, ekologik barqarorlikni ta’minlash, atrof-muhitga salbiy ta’sirni kamaytirish va inson farovonligini oshirishga qaratilgan iqtisodiy tizimdir. ushbu model an’anaviy iqtisodiyotdan farqli ravishda ishlab chiqarish natijasini oshirishni emas, balki barqarorlikni saqlagan holda o‘sishni maqsad qiladi. yashil iqtisodiyot konsepsiyasining shakllanishiga global ekologik muammolar, iqlim o‘zgarishi, atmosfera ifloslanishi, suv resurslarining tanqisligi, o‘rmonlarning qisqarishi va biologik xilma-xillikning kamayishi sabab bo‘ldi. so‘nggi o‘n yilliklarda dunyo iqtisodiyoti jadal sur’atlarda rivojlanayotgan bo‘lsa-da, bu jarayon ko‘plab ekologik va ijtimoiy muammolarni keltirib chiqardi. atmosfera …
2 / 18
ashtirish. qayta tiklanuvchi energiyadan foydalanish – quyosh, shamol, biogaz, geotermal energiya manbalariga o‘tish. ekologik toza texnologiyalarni joriy etish – sanoat korxonalarida filtrlar, energiya samarador qurilmalar o‘rnatish. ijtimoiy adolat – aholiga sog‘lom muhit, sifatli ichimlik suvi, toza havo va xavfsiz mahsulot ta’minlash. yashil iqtisodiyotning dolzarbligi shundaki, u iqtisodiy taraqqiyotning uzoq muddatli barqarorligini ta’minlaydi. agar davlat va jamiyat tabiatga ehtiyotsiz munosabatda bo‘lsa, kelajak avlodlar resurslar tanqisligiga duch keladi. shu nuqtayi nazardan, yashil iqtisodiyot bugungi kun uchun emas, balki kelajak uchun investitsiya sifatida qaraladi. shuningdek, yashil iqtisodiyot nafaqat ekologik foyda, balki iqtisodiy foyda ham keltiradi. masalan, qayta tiklanuvchi energiya sohasi yangi ish o‘rinlari yaratadi, energiya importiga bog‘liqlikni kamaytiradi, xalq xo‘jaligi xarajatlarini qisqartiradi. ko‘plab mamlakatlarda yashil iqtisodiyotga o‘tish innovatsiyalar rivojlanishiga, ilmiy tadqiqotlar hajmining ortishiga, yangi bozorlarga kirish imkonining kengayishiga sabab bo‘lgan. bugungi kunda bmt, yevropa ittifoqi, jahon banki va boshqa xalqaro tashkilotlar yashil iqtisodiyotni rivojlantirishni global ustuvor vazifa deb e’lon qilgan. ko‘pgina davlatlarda ekologik …
3 / 18
atlardan hisoblanadi. paxtachilik negizida hamda respublikadagi ayrim foydali qazilmalarni ishga solish asosida o‘zbekiston sanoatida katta iqtisodiy ahamiyatga molik yana boshqa ixtisoslashgan tarmoqlar vujudga keldi. bularga paxtachilik majmuini ishlab chiqarish vositalari bilan ta’minlovchi ixtisoslashgan mashinasozlik, rangdor metallurgiya, gaz sanoati va boshqalar kiradi. bu tarmoqlar mahsulotning ko‘p turlarini ishlab chiqarishda respublikamiz boshqa davlatlari orasida salmoqli o‘rin egallaydi. jumladan, o‘zbekiston mdh davlatlari o‘rtasida paxta kombayinlari, paxta chuvish mashinalari, chigit ekish mashinalarining 100% ni, ayrim to‘qimachilik mashinalari, paxta tozalash zavodlari uchun uskunalarning 90%ga yaqinini ishlab chiqaradi. bu soha tarmoqlararo majmui bo‘lib qishloq xo‘jaligining paxta yetishtirish bilan bog‘liq barcha tarmoqlarini irrigasiya-miliorasiya tizimlarini sanoatning ixtisoslashgan ko‘sak chuvish, paxta tozalash kimyoviy ishlov berish, mineral o‘g‘itlar, qurilish materiallari, ip gazlama, to‘quvchilik, trikataj, paxta yog‘i singari mahsulotlar ishlab chiqaruvchi sohalarni o‘z ichiga oladi. o‘zbekiston iqtisodiyoti xalq xo‘jaligining ma’lum yo‘nalishlarida yuqorida qayd etilgan yutuqlarga erishdi. tula asos bilan shuni ta’kidlash joizki, erishilgan bu yutuqlar bir tomonlama edi xolos. respublika iqtisodiyotini …
4 / 18
nosib tarkibi, uning xududiy joylashishidagi o‘ta notekisliklarni ham ko‘rsatish mumkin. chunonchi, 1989 yilda o‘sha vaqtda jami ishlab chiqarilgan sanoat mahsulotining ittifoqda 69.9%i o‘zbekistonda 45.3%i asosiy ishlab chiqarish vositalarini yetkazib beradigan og‘ir sanoat tarmoqlari hissasiga to‘g‘ri keldi. ayni vaqtda ularda yengil sanoat hissasi tegishlicha 19.3% va 37.2%ni tashkil etadi. bunda aholi uchun keng iste’mol mollari ishlab beradigan yengil sanoat o‘zbekistonda ancha yuqori rivojlangandek tuyiladi.aslida o‘zbekistonda tarmoq mahsulotlarning yarmidan ko‘pini paxta tozalash zavodlarida tayyorlangan paxta tolasi tashkil qilar edi. agar unga pillakashlik fabrikalarida ishlov berilgan ipak tolasi, lub zavodlarida ishlatilgan kanop tolasi, teriga ishlov beruvchi korxonalardagi dastlabki ishlov berilgan qorako‘l terilar ham qo‘shilsa, qishloq xo‘jalik mahsulotlariga dastlabki ishlov beruvchi tarmoqlar hissasi butun yengil sanoatda 2/3 qismga borib qoladi. yashil iqtisodiyotning yana bir muhim jihati — iqlim o‘zgarishiga qarshi kurash. dunyo miqyosida issiqxona gazlari emissiyasi yildan-yilga oshib bormoqda. atmosferaga chiqarilayotgan karbonat angidrid (co₂), metan (ch₄) va azot oksidi (n₂o) kabi gazlar iqlim haroratini …
5 / 18
g‘liqlik ham alohida ahamiyatga ega. ekologik toza texnologiyalar, energiya tejamkor uskunalar, qayta tiklanuvchi energiya generatorlari, chiqindilarni qayta ishlash texnologiyalari yangi ilmiy tadqiqotlarni talab qiladi. bu esa innovatsion iqtisodiyotni shakllantirishga yordam beradi. rivojlangan davlatlar tajribasi shuni ko‘rsatadiki, yashil iqtisodiyotga o‘tish ilm-fan rivojiga turtki beradi va yuqori malakali mutaxassislar tayyorlanishiga sabab bo‘ladi. yashil iqtisodiyotning dolzarbligi ko‘plab xalqaro hujjatlar va sammitlarda tasdiqlangan. masalan: 1992-yil rio-de-janeyro “barqaror rivojlanish sammiti” kyoto protokoli (1997) parij kelishuvi (2015) bu hujjatlar ekologik xavfsizlikni ta’minlashda davlatlar zimmasiga majburiyatlar yuklaydi. bugungi kunda deyarli barcha mamlakatlar atmosferaga chiqariladigan zararli gazlar miqdorini kamaytirish bo‘yicha milliy strategiyalarni ishlab chiqmoqda. shuningdek, yashil iqtisodiyot xalqaro iqtisodiy raqobatbardoshlik uchun ham muhim. bozorlar tobora “eko-mahsulot”ga yo‘nalmoqda. masalan, ekologik toza qadoqlash, organik mahsulotlar, qayta ishlangan materiallardan tayyorlangan sanoat mahsulotlariga talab keskin oshmoqda. bu esa yashil iqtisodiyotga o‘tgan davlatlar uchun eksport imkoniyatlarining kengayishini anglatadi. yashil iqtisodiyot jarayonida davlatning roli juda katta. davlat quyidagi mexanizmlar orqali jarayonni boshqaradi: ekologik standartlarni …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yashil iqtisodiyot"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi urganch ranch texnologiya universiteti 2309-iq-s guruh talabasi matyaqubov quvonchbekning yashil iqtisodiyot fanidan mustaqil ishi mavzu: iqtisodiyotining asosiy tarmoklarini yashil iqtisodiyotga utkazish topshirdi: matyaqubov quvonchbek qabul qildi: j.samandarov iqtisodiyotining asosiy tarmoklarini yashil iqtisodiyotga utkazish reja: 1. yashil iqtisodiyot tushunchasi va uning dolzarbligi 2 iqtisodiyotning asosiy tarmoqlarini yashil modelga o‘tkazish jarayoni 3. o‘zbekiston sharoitida yashil iqtisodiyotga o‘tish istiqbollari va muammolari yashil iqtisodiyot – bu iqtisodiy rivojlanish jarayonida tabiiy resurslardan oqilona foydalanish, ekologik barqarorlikni ta’minlash, atrof-muhitga salbiy ta’sirni kamaytirish va inson f...

This file contains 18 pages in DOC format (116.5 KB). To download "yashil iqtisodiyot", click the Telegram button on the left.

Tags: yashil iqtisodiyot DOC 18 pages Free download Telegram