sportda insonparvarlik muammosi

PDF 32 pages 379.3 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 32
126 5-mavzu sportda insonparvarlik muammosi. sportda ijtimoiy nizolar. sport sotsiologiyasida tadqiqotlarni tashkil qilish metodologiyasi. reja: 1. gumanizm tushunchasi. 2. zamonaviy sportni gumanizatsiyalashtirishning dolzarbligi. 3. zamonaviy olimpiya harakati asoschisi per de kubertinning ijtimoiy-pedagogik kontseptsiyasining asosiy qoidalari. 4. yosh sportchilarning sportdagi fair play tamoyillariga yo'naltirilganligi muammosi. insonparvarlik — insonning qadri, erkinligi, baxt-saodati, teng huquqliligi toʻgʻrisida, insoniylikning barcha tamoyillarini yuzaga chiqarish uchun shart sharoitlar yaratib berish haqida gʻamxoʻrlik qilishni ifodalovchi tushuncha. unga koʻra, dunyoda eng qimmatli narsa insondir, butun mavjudot, borliq insonga, uning baxt-u saodatiga xizmat qilishi lozim. inson taqdiri, xalq manfaatlari, mamlakat kishilari haqida gʻamxoʻrlik qilish. insonparvarlik. tarbiyaning insonparvarlik g km hidgaʻoyasi muhim tushuncha boʻlib unda inson yoki shaxsning taqdiri yotadi. insonparvarlik gʻoyasi har bir xalqning azaliy qadriyati hisoblanadi, umimiy qadriyat hisoblanadi. masalan ikkinchi jahon urishi yillar[da oʻzbek xalqining turli millat xalqiga insonparvarligi, bolajonligi, xalqparvarligi hamda mehr oqibatliligi misoldir. tarbiyaning markazida shaxs turar ekan har bir ison komil inson boʻlishga intilishi kerak, …
2 / 32
n dinlari, jumladan islom dinida ham insonparvarlik gʻoyalari oʻz ifodasini topgan. unda faqir, kambagʻal, musofir, muhtoj kishilarga yordam berishga, sahovatli va insofli boʻlishga daʼvat qilinadi. inson, uning orzu-umidlari, olamga bo‘lgan munosabati, borliqning umumiy mohiyati masalalarini konkret bilimlar, amaliy tajriba natijalari bilan bog‘lab, yaxlit tahlil etuvchi, shu asosda ularni teran anglashga imkon beradigan umumiy metodologik xulosalar chiqaruvchi fandir. falsafa inson bilimlarini bir-biri bilan bog‘labgina qolmay, ularni muayyan qadriyatlarga tayanib umumlashtiradi, yangi, teran xulosalar chiqaradi va shu asosda borliqning umumiy mohiyatini bir-biri bilan bog‘langan, doimo rivojlanayotgan jarayon sifatida yaxlit anglashga, ma'naviy, maqsadli tahlil etishga imkon yaratadi. falsafaning bahs mavzusi borliq va uning shakllaridir. vazifasi esa borliq haqidagi bilimlarni bir-biri bilan bog‘lab, muayyan ijtimoiy, ma'naviy qadriyatlar asosida qiyosiy tahlil etib, olamni bir butun holatda tushunishga imkon beradigan umumiy xulosalar chiqarishdir. falsafiy xulosalar fanlarni bir-biri bilan bog‘lab, ularning yanada kengroq, chuqurroq rivojlanishiga imkon yaratadi. shu sababli ham fanlar rivojlangani sari ma'naviy asoslangan falsafiy umumlashmalarga …
3 / 32
dan keyin ham davom etaberadi. men bu olamga nima uchun keldim, yashashimdan maqsad nima, borliqning mohiyati qanday, tabiatga, jamiyatga, insonlarga munosabatning qanday axloqiy, 127 huquqiy mezonlari bor, degan savollarni hyech kim, hyech qachon chetlab o‘ta olmaydi. bu savollarga javob topish jarayonida inson ko‘p narsalarni o‘ylaydi, fikrlaydi, bilimlari va hayotiy tajribasi, o‘tmish saboqlari yakunlarini bir-biri bilan bog‘lab, ma'lum ijtimoiy, ma'naviy qadriyatlarga tayanib aqliy tahlil etadi, hayotiy dastur bo‘ladigan xulosalar chiqarishga harakat qiladi. bir umr bunday savollar girdobida yashab, ularga muayyan ma'naviy qadriyatlarga tayanib javob topishga intilgan mutafakkirlar — faylasuflardir. faylasuflar barcha zamonlarda ham o‘z davrining donishmandlari hisoblanishgan. yetuk ma'naviyat sohibi bo‘lish, donolik va donishmandlik — birinchi navbatda inson manfaatlari va insonparvarlik qadriyatlariga sodiq bo‘lishning belgisidir. ma'naviy barkamol, chuqur bilimli bo‘lmagan odamlardan yaxshi faylasuflar chiqishi ham qiyin. faylasuflar inson va olam tahlili bilan bog‘liq bo‘lgan barcha umumiy xulosalarida axloq, odob mezonlari insonparvarlik qadriyatlariga tayanganlar. bu muammo ustida to‘xtab, forobiy shunday degan edi: …
4 / 32
rayonida inson ko‘plab muhim muammolarni hal etishga yo‘l izlabgina qolmay, o‘zi ham ijtimoiy, ma'naviy kamol topadi. inson ma'naviy kamol topmasa, jamiyat taraqqiyoti ham to‘xtaydi. mashhur faylasuf jan jak russo aytganidek, “falsafani o‘rganish jarayonida kishilarda adolatlilik, haqgo‘ylik, insonparvarlik e'tiqodi shakllanadi, boshqalarga qayg‘urish, achinish hissiyoti kuchayadi”. bu o‘rinda jan jak russoning, “odamni faylasuf qilishdan oldin uni inson sifatida tarbiyalash kerak”, degan fikrni ham yodga olib o‘tmoq kerak. falsafiy fikrlash salohiyati, imkoniyati, madaniyati barcha insonlarda bor. lekin u hammada bir xil bo‘lmaydi. chuqur bilimli, boy tajribali, ma'naviy yetuk odamlargina teran falsafiy xulosalar qilish imkoniga ega bo‘ladilar. xalq bundaylarni donolar deb ataydi. donolik – insonga alloh baxsh etgan, hayot saboqlari bilan serjilo bo‘lgan aqliy salohiyatdir, yuksak axloqiy qadriyatlarga tayanib o‘ylash va fikrlash, umumiy xulosalar qilish imkoniyatidir. faqat ma'naviy, axloqiy, ilmiy yetuk kishilargina falsafiy g‘oyalarning mohiyati va ahamiyatini to‘g‘ri tushunish imkoniga ega bo‘ladilar. shu sababli barcha davrlarda ham falsafa insonlarning donolikni sevishini, hikmatga, haqiqatga cheksiz …
5 / 32
‘nggi yillarda siyosatning quli va siyosatchilarning quroliga aylanib qolgan maddohlik falsafasi inqirozga uchradi va uchramoqda. falsafaning mohiyati va unga asos bo‘lgan insonparvarlik g‘oyalariga noto‘g‘ri yondoshishning ko‘plab sabablari bor. bulardan biri – g‘arb mamlakatlarida xvii – xviii asrlarda boshlangan, xx asrga kelib nihoyatda chuqurlashgan texnogen sivilizatsiya va uning ijtimoiy, siyosiy, ma'naviy oqibatlaridir. 128 texnogen sivilizatsiyasi natijasida, ayniqsa, uning so‘nggi davrlarida, falsafiy ta'limotlarning mohiyati va ahamiyatini noto‘g‘ri tushunish, bu boradagi tarixiy an'ana va qadriyatlardan chekinish boshlandi. falsafiy muammolar konkret insonning mohiyati va manfaatlaridan ajralgan nazariy qarashlar tizimi sifatida talqin etila boshladi. inson muammosi ko‘plab yangi falsafiy ta'limotlarda ikkinchi o‘ringa tushib qoldi, inson ruhini turg‘unlik va tushkunlikka chorlovchi ta'limotlar maydonga kela boshladi. falsafaga noto‘ri munosabatning shakllanishi, uning mohiyati va ahamiyatini soxtalashtirilishining yana bir sababi – o‘ta siyosiylashgan, kishilarni keskin inqilobiy to‘ntarishlarga, murosasiz sinfiy kurashlarga chorlovchi markscha falsafaning paydo bo‘lishi, xx asr boshi va o‘rtalarida dunyoning ayrim mintaqalarida tarqalishi edi. xo‘sh, bu ikki omilni …

Want to read more?

Download all 32 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sportda insonparvarlik muammosi"

126 5-mavzu sportda insonparvarlik muammosi. sportda ijtimoiy nizolar. sport sotsiologiyasida tadqiqotlarni tashkil qilish metodologiyasi. reja: 1. gumanizm tushunchasi. 2. zamonaviy sportni gumanizatsiyalashtirishning dolzarbligi. 3. zamonaviy olimpiya harakati asoschisi per de kubertinning ijtimoiy-pedagogik kontseptsiyasining asosiy qoidalari. 4. yosh sportchilarning sportdagi fair play tamoyillariga yo'naltirilganligi muammosi. insonparvarlik — insonning qadri, erkinligi, baxt-saodati, teng huquqliligi toʻgʻrisida, insoniylikning barcha tamoyillarini yuzaga chiqarish uchun shart sharoitlar yaratib berish haqida gʻamxoʻrlik qilishni ifodalovchi tushuncha. unga koʻra, dunyoda eng qimmatli narsa insondir, butun mavjudot, borliq insonga, uning baxt-u saodatiga xizmat qilishi lozim. inson t...

This file contains 32 pages in PDF format (379.3 KB). To download "sportda insonparvarlik muammosi", click the Telegram button on the left.

Tags: sportda insonparvarlik muammosi PDF 32 pages Free download Telegram