neft va gazga geologik-qidiruv ishlarining rivojlanish tarixi

DOC 56,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1682406269.doc neft va gazga geologik-qidiruv ishlarining rivojlanish tarixi neft sanoati 150 yildan ortiq tarixga ega. uning boshlanishini 1858-yilda aqsh da dreyk tomonidan mexanik yo’l bilan chuqurligi 29 m burg’ilangan neft qudug’i bilan bog’lashadi. gaz sanoati 1889-yilda kanadada burg’ilangan quduqdan gaz oqimi olingandan so’ng boshlangan. bu uzoq davr mobaynida burg’ilashga kiritilgan izlov obyektlari va ilmiy-texnik taraqqiyot yutuqlariga bog’liq ravishda izlov ishlarining usullari ahamiyatli o’zgardi. xix asrning 60-70 yillarida neft “yo’llari” deb ataladigan, yer yuzasida neftning chiqishi kuzatilgan kichik hududlar chegarasidan chiqishmagan. ikkita mahsuldor quduqni birlashtiruvchi bu “yo’llar”da geologlarning ishtirokisiz chuqur bo’lmagan quduqlar joylashtirilgan. quduqlar aslida ishlatish quduqlari bo’lgan. navbatdagi barcha quduqlar birinchi mahsuldor quduq atrofida uzoqlashtirib borgan holda joylashtirilgan. xix asrning oxiridan neft quduqlarini joylashtirishda geologlarning ochilgan neft uyumlarining geologik suratga olish bilan xaritalangan antiklinallarga bog’liqligi qayd etilgan tavsiyalaridan foydalanishgan. shu tariqa yer yuzasiga neft chiqishi bo’yicha neft uyumlarini izlash ilmiy asoslangan “antiklinal nazariya” bilan almashdi. bu nazariya neft izlash ishlarini …
2
idan yoki tuzilma xaritalari tuzish yo’li bilan belgilangan gorizontlar bo’yicha ijobiy tuzilmalarni aniqlash uchun chuqurroq tuzilma quduqlaridan foydalanib boshlangan. bu vaqtda yer qa’rining cho’kindi qalinligida yotgan yotqiziqlarning tuzilma rejalarini o’rganish uchun neftgazni izlash ishlari amaliyotida geofizik usullar qo’llanib boshlandi. izlov burg’ilash uchun istiqbolli obyektlarni aniqlash va tayyorlash usullari zaxirasi ularni komplektlash yo’li bilan ahamiyatli kengaytirildi. masalan, ruminiya, kaspiyoldi, meksika kurfazi sohilida tuz gumbazlarini aniqlashda kompleks gravirazvedka va seysmorazvedka qo’llanilgan; apsheronda geologik suratga olish va tuzilma burg’ilash; saxare, yaqin sharqda geologik suratga olish va gravirazvedka. xx asrning o’rtalarigacha tuzilma burg’ilash geologik suratga olish va dala geofizikasi tadqiqotlari bilan kompleksda antiklinal turdagi obyektlarni aniqlash va tayyorlashning asosiy vositasi bo’lgan. neft va gazni izlash va qidirish metodikasida ham o’zgarishlar bo’ldi: izlov quduqlarini joylashtirish metodikasi va ularni optimal miqdorini aniqlash metodikasi ishlab chiqildi. yaxshi tayyorlangan va diz’yuktivlar bilan buzilmagan antiklinallarda agar u butun mahsuldor qalinlikni ochsa, bitta izlov qudug’ini burg’ilash yetarli, istiqbolli qatlamning qalinligi …
3
ing ikkinchi yarmidan geologlar va geofiziklarni yangi jihozlar bilan ta’minlagan ilmiy-texnik revolyutsiya yutuqlari tufayli, kompleks geologikgeofizik tadqiqotlarga o’tib, regional ishlarning kuchayishi va noantiklinal tutqichlar bilan bog’liq uyumlarni izlash va qidirish rolini o’sishi va neftgaz izlash jarayonining yo’nalishini o’zgarishi ko’zga tashlandi. uv uyumlarini izlash metodikasi o’zgardi: avvallari birinchi o’rganish obyekti aniqlangan konga yaqin maydonlar, keyinchalik esa yangi ochilishlar tufayli yanada uzoqlari (ya’ni, regionlarni o’rganish xususiylikdan umumiylikka) bo’lsa, hozirgi kunda avvalo istiqbolli zonalarning geologik tuzilishi to’liq o’rganiladi, so’ngra uning chegarasidagi alohida uyumlar – umumiylikdan xususiylikka prinsipi bo’yicha. yangi neftgazli territoriyalarni o’rganish uchun quduqlarning yangi toifalari qo’llanila boshlandi – tayanch va parametrik. 1950 – yillardan neft va gaz uyumlarini izlash uchun maydonlarni tayyorlashdi tuzilma burg’ilashning ulushini qisqargani sezildi, katta chuqurlikdagi tuzilmalarni o’rganish majburiyati yuklatilgan seysmorazvedka yetakchi o’rinni egallaydi. neft va gazga izlov-qidiruv ishlarining takomillashishida quduqlarda geofizik tadqiqotlar (qgt) usullarining vujudga kelishi va rivojlanishi katta rol o’ynadi. bu usullar kern olishni keskin qisqartirish, quduqlar …
4
nogen qurilmalar bilan bog’liq noantiklinal tutqichlar ajratiladi. bu obyektlarni izlashning nisbatan samarador usuli seysmorazvedka uchnu hisoblanadi. vaqtinchalik kesimlar cho’kindi qalinlik kesimida kollektor jinslar, qoplamalar va morfotuzilmalar bilan bog’liq tutqichlarni bashoratlash imkonini beradi. neft va gazga geologik-qidiruv ishlarining zamonaviy davri ularni amalga oshirishning tog’-geologik va tabiiy-iqlim sharoitlarining murakkablashishi bilan xarakterlanadi. bu shu bilan bog’liqki, istiqbolli obyektlar murakkab geologik tuzilishga ega, borish qiyin bo’lgan regionlarda hamda ilgaridan ma’lum bo’lgan regionlarda cho’kindi qoplamaning katta chuqurliklarida joylashgan. bunday sharoitlarda neftgaz izlash ishlarining geologik samaradorligi yer qa’rining neftgazliligini bashoratlashning yuqori darajasi va zamonaviy usullardan foydalanib geologik-qidiruv ishlarini o’tkazish hisobiga ko’tarilishi mumkin. hozirgi kunda neft va gaz izlovchilar arsenalida yetarli miqdorda zamonaviy usullar mavjud: dala geofizikasi va aerokosmik tadqiqotlar, har xil turdagi geokimyoviy suratga olish, quduqlarda geologik, geofizik va geokimyoviy kuzatishlar bilan chuqur burg’ilash. shunday qilib, respublikamizda va xorij davlatlarda neftgaz izlash ishlarini o’tkazish tarixi shuni ko’rsatadiki, yangi hududlarni muvaffaqiyatli o’zlashtirish yoki eski rayonlarga qaytish har …
5
: · neftning kelib chiqishi “qora gillar” qatlamlarida, ba’zan ohaktoshlarda ko’milgan organik moddalar bilan bog’liq; · bu organik moddalarning o’zgarishi, uni parchalanishi yoki “qayta haydalishi” kuchsiz metamorfizm ta’siri ostida bo’lib o’tadi; · kollektor jinslar zarralararo g’ovaklikka yoki o’tkazuvchanlikka ega va o’tkazmas qoplama jinslar bilan berkilgan bo’lishi lozim; · ham vertikal, ham lateral migratsiya bo’lishi mumkin; · antiklinallar neft to’plamlari uchun optimal, lekin mustasno bo’lmagan saqlanish joyini o’zida namoyon qiladi. neft izlash ishlarining taraqqiyotida muhim rivojlanish geofizik usullarni qo’llash hisoblandi, dastlab tuz gumbazlarini aniqlash uchun gravirazvedka, so’ngra ularni yanada ishonchli xaritalash uchun magnitorazvedka va singan to’lqinlar usuli (stu) bilan seysmorazvedka usullari qo’llanilgan. 1930–yillarning boshlanishida qaytgan to’lqinlar usuli (qtu) bilan seysmorazvedka antiklinal nazariyani amalga oshirish uchun qudratli vosita hisoblangan. faqatgina oxirgi uch o’n yillik seysmorazvedka qtu izlov ishlari tizimida yetakchi o’rinni egalladi. boshlanishida elektronikaning taraqqiyoti natijasida axborotlarni qabul qilish ahamiyatli darajada yaxshilandi, so’ngra – informatikada shu axborotlarni interpretatsiya qilishga imkon yaratuvchi seysmorazvedka …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "neft va gazga geologik-qidiruv ishlarining rivojlanish tarixi"

1682406269.doc neft va gazga geologik-qidiruv ishlarining rivojlanish tarixi neft sanoati 150 yildan ortiq tarixga ega. uning boshlanishini 1858-yilda aqsh da dreyk tomonidan mexanik yo’l bilan chuqurligi 29 m burg’ilangan neft qudug’i bilan bog’lashadi. gaz sanoati 1889-yilda kanadada burg’ilangan quduqdan gaz oqimi olingandan so’ng boshlangan. bu uzoq davr mobaynida burg’ilashga kiritilgan izlov obyektlari va ilmiy-texnik taraqqiyot yutuqlariga bog’liq ravishda izlov ishlarining usullari ahamiyatli o’zgardi. xix asrning 60-70 yillarida neft “yo’llari” deb ataladigan, yer yuzasida neftning chiqishi kuzatilgan kichik hududlar chegarasidan chiqishmagan. ikkita mahsuldor quduqni birlashtiruvchi bu “yo’llar”da geologlarning ishtirokisiz chuqur bo’lmagan quduqlar joylashtirilgan. quduqlar asli...

Формат DOC, 56,5 КБ. Чтобы скачать "neft va gazga geologik-qidiruv ishlarining rivojlanish tarixi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: neft va gazga geologik-qidiruv … DOC Бесплатная загрузка Telegram