venera (zuhra)

PPT 8 pages 509.5 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 509.5 KB

File type PPT

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

slayd 1 2- §. venera (zuhra) qadim rim mifologiyasida sevgi xudosining nomi bilan yuriti-ladigan bu planetaning quyoshdan o'rtacha uzoqligi 108 million kilometrdir. venera (o'zbekcha nomi zuhra) orbitasi bo'ylab sekundiga 35 kilometr tezlik bilan harakatlanib, 225 kunda quyosh atrofida bir marta to'la aylanib ulguradi. ravshanligi jihatidan quyosh va oydan keyin turadigan bu planeta juda qadimdan kishilar diqqatini o'ziga tortib, qo'zg'almas yulduzlar fonida harakatlanishi birinchi bo'lib sezilgan «adashgan» yoritgichdir. shuning evaziga u «tong yulduzi» deb nom olgan. 1610- yildayoq g. galiley o'zi yasagan teleskopda uni kuzatib, veneraning ham oy kabi turli fazalarda bo'lishining guvohi bo'ldi. bu hodisa venera ham oy kabi sferik shakldagi osmon jismi ekanligining dastlabki isboti edi. veneraning kattaligi salkam yerni-kicha bo'lib, diametri 12 ming 100 kilometrni tashkil qiladi. 1761- yil 6- iyunda astronomlar «tong yulduzi» bilan bog'liq qiziq bir hodisaning guvohi bo'ldilar: planetaning harakati quyosh diskida proyeksiyalandi. sunday g'aroyib hodisani kuzatgan rus olimi m.v.lomonosov veneraning qalin atmosfera bilan qoplan-ganligini …

2 / 8

ikki kunidan sal kam chiqadi. planeta atmosferasining kimoviy tarkibi, bosimi va tempera-turasiga tegishli aniq ma'lumotlar bu planetaga « sayohat» qilgan sobiq ittifoq va aqsh planetalararo avtomatik stansiyalari yorda-midaolindi. birinchi bo'lib, 1961-yili 12-fevralda, veneraga sobiq ittifoqning «venera-l» avtomatik stansiyasi yo'l olib, 97- kuni u planetadan 100 ming kilometr naridan o'tdi. veneraning yerga yaqin kelgan holatlarida ungacha masofa 40 million kilometrdan kam bo'lmasligini e'tiborga olsak, «venera-l» planetamiz «qo'sh-nisi»ga qanchalik yaqin borganini tasawur etish qiyin bo'lmaydi. 1967- yilda uchirilgan «venera-4» stansiyasida esa birinchi marta qo'ndiriluvchi apparat ishga tushirildi. bu apparat planeta atmosferasining 25 kilometrli qalin qatlamini o'tish paytida planeta atmosferasiga tegishli ma'lumotlarni yerga uzatib turdi. shum'ng-dek, bu apparatga o'rnatilgan magnitometr yordamidagi o'tkazilgan o'lchashlar venerada magnit maydon deyarli yo'qligini ma'lum qildi. 1970- yilda uchirilgan «venera-7» ning qo'ndiruvchi apparati muvaffaqiyat bilan venera sirtiga ohista qo'ndirildi va 23 minut davomida undagi atmosferaning bosimi, temperaturasi va tarkibiga tegishli ma'lumotlarni o'lchab turdi. ayniqsa, 1975-yil oktabrida veneraga sayohatga yo'l …

3 / 8

ittifoqning «venera-ll» va «venera-12» stansiyalari bo'lsa, qolgan ikkitasi aqsh ning «pioner-venera-l» va «pioner-venera-2» stansiyalaridir. «venera-ll va 12» va «pioner-venera-l va 2» stansiyalarning qo'ndimvchi apparatlariga o'rnatilgan kompleks ilmiy apparatlar planeta atmosferasining gaz va bulutli komponentalariga tegishji kimyoviy tarkibini, planetaning bulutli qatlami strukturasini va zarrachalari konsentratsiyasini aniqladi. shuningdek, ular planeta temperaturasi, bosimi va zichligini hamda uning bir necha hudud-lariga tegishli shamolning tezligini o'lchashga imkon berdi. venera-ning sun'iy yo'ldoshi bo'lib qolgan «pioner-venera-l» bularga qo'-shimcha qilib, venera atmosferasining dinamikasi, sirkulatsiyasi, turbulentligi va issiqliq balansiga tegishli ma'lumotlarni qo'lga kiritdi. xulosa qilib aytganda, veneraga uchirilgan kosmik apparatlar yordamida venera atmosferasi va sirtiga tegishli quyidagi yangi ma'lumotlar qo'lga kiritildi: planeta atmosferasining bosimi juda yuqori bo'lib, olimlar hech kutmagan miqdorni — 90 atmosferani ko'rsatdi. uning 97% ini karbonat angidrid, 1% atrofida suv bug'lari egallab, kislorod esa atigi 1,5% ni tashkil qilishi ma'lum bo'ldi. planeta sirti yaqinida o'lchangan temperatura +470 °c gacha yetdi. veneraning atmosferasida ham yerdagi kabi ionosfera …

4 / 8

er-venera-2»ga tegishli qo'ndiriluvchi apparat bergan ma'lumotlarning tahlili, venera sirti o'zaro kuchsiz bog'langan mayda tuproqdan tashkil topib, uning zichligi bir kub santimetrda 1 grammdan (sirtida) 4 grammgacha (taxminan 3 metr chuqur-likda) borishini ma'lum qildi. uzoq yillar davomida olimlar «boshini qotirgan» planetaning asosiy «tilsimi» — uning sirtiga tegishli yuqori temperaturasi bo'ldi. darhaqiqat, yerga nisbatan quyoshga juda ham yaqin bo'lmagan va qalin atmosfera bilan qoplangan venera sirtida temperaturaning bu qadar yuqori (+480 °c) bo'lishining sababi nimada, degan tabiiy savol tug'iladi. gap shundaki, planetaning qalin atmosferasi orqali qisqa to'lqinli quyosh nurlanishining juda kam miqdori uning sirtiga yetib, uni qizdiradi. natijada planeta sirti infraqizil diapazonda nurlana boshlaydi. bunday issiqlik nurlanishi,planeta sirtini tark etib, atmosfera orqali kosmik bo'shliqqa intiladi. biroq co2 ga boy bunday atmosfera venera sirtining kosmik bo'shliqni «ko'z-lagan» issiqlik nurlanishlarining chiqib ketishiga deyarli yo'l ber-maydi. natijada «parnik effekt» deyiluvchi bu effekt planeta sirtining qattiq qizishiga olib keladi. 1991- yili xalqaro astronomik ittifoqning (xai) bosh …

5 / 8

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "venera (zuhra)"

slayd 1 2- §. venera (zuhra) qadim rim mifologiyasida sevgi xudosining nomi bilan yuriti-ladigan bu planetaning quyoshdan o'rtacha uzoqligi 108 million kilometrdir. venera (o'zbekcha nomi zuhra) orbitasi bo'ylab sekundiga 35 kilometr tezlik bilan harakatlanib, 225 kunda quyosh atrofida bir marta to'la aylanib ulguradi. ravshanligi jihatidan quyosh va oydan keyin turadigan bu planeta juda qadimdan kishilar diqqatini o'ziga tortib, qo'zg'almas yulduzlar fonida harakatlanishi birinchi bo'lib sezilgan «adashgan» yoritgichdir. shuning evaziga u «tong yulduzi» deb nom olgan. 1610- yildayoq g. galiley o'zi yasagan teleskopda uni kuzatib, veneraning ham oy kabi turli fazalarda bo'lishining guvohi bo'ldi. bu hodisa venera ham oy kabi sferik shakldagi osmon jismi ekanligining dastlabki isboti edi. v...

This file contains 8 pages in PPT format (509.5 KB). To download "venera (zuhra)", click the Telegram button on the left.

Tags: venera (zuhra) PPT 8 pages Free download Telegram