shuvoq (artemisia absinthium)

PPTX 26 pages 1.8 MB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.8 MB

File type PPTX

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

buxoro davlat texnika universiteti texnologiyalar fakulteti 134-23 mu guruhi talabasi abdurasulova durdonaning o’simlikshunoslik fanidan tayyorlagan prezintatsiyasi mavzu: shuvoq (artemisia absinthium) reja: 1. botanik tavsiflash 2.morfologik va anatomik xususiyatlari 3. agrobiologik xususiyatlari 4. biokimyoviy tarkibi 5.shuvoqning xalq tabobatidagi va zamonaviy fan uchun ahamiyati botanik tavsiflash shuvoq — murakkabguldoshlar oilasiga mansub oʻsimliklar turkumi. koʻp yillik, kamdankam bir yillik. 400 (baʼzi maʼlumotlarga qaraganda 250) turi maʼlum. oʻrta osiyo, qozogʻiston va zakavkazyening choʻl va yarim choʻl, dashtlarida koʻp uchraydi. oʻzbekistonda, asosan, bir yillik shuvoq yoki burgan, koʻp yillik oddiy shuvoq yoki ola ermon, achchiq shuvoq yoki ermon, sivers shuvogʻi yoki sassiq alaf, sugʻd shuvogʻi, oq shuvoq va boshqalar turlari uchraydi. bir yillik shuvoq (burgan) poyasi tik, yuqori qismi sershox, boʻyi 30—100 sm, ildizi yoʻgʻon, yogʻochsimon. barglari ketmaket joylashgan, bandli, patsimon qirqilgan. poya va barglari tukli, kumush rangda. gullari mayda, sariq yoki qizgʻishpushti, roʻvaksimon toʻpguli savatchaga toʻplangan. mevasi mayda pista. iyul—avgustda gullab, mevalaydi. bir tupi …

2 / 26

, yuqori qismi shoxlangan. ildizoldi barglari uzun bargli, uchburchak yumaloq ko'rinishda, 2-3 marta patsimon ajralgan [1], poyadagi barglari qisqa bandli ketma-ket o'rnashgan, poyaning yuqori qismidagi barglari uch bo'lakli [2]. sariq rangli, naychasimon gullari mayda savatchada ro'vaksimon to'pgulni tashkil etadi. mevasi-o'tkir uchli,cho'zinchoq,qo'ng'ir rangli pista.iyul-avgust oylarida gullaydi. davomi…. aholi yashaydigan joylarda yo'l yoqalarida, o'tloqlarda, o'rmon chetlarida, suv bo'ylarida va ekinzorlarda begona o't sifatida o'sadi. ayniqsa, rossiyaning yevropa qismida (shimoliy tumanlardan tashqari), moldava, ukraina, belorus respublikalarida, kavkaz, g'arbiy sibir, qozog'iston va markaziy osiyoda, shu jumladan, o'zbekistonda ham ko'plab uchraydi bosqich nom sho‘ba (divisio) magnoliophyta (gulli o‘simliklar) sinf (classis) magnoliopsida (ikki urug‘pallalilar) tartib (ordo) asterales oila (familia) asteraceae (qorag‘atdoshlar) tur (species) artemisia absinthium l. tasnifiy o‘rni (klassifikatsiyasi): davomi… umumiy tavsifi: hayotiy shakli: ko‘p yillik yarim buta (polukustarnik) bo‘yi: odatda 60–120 sm, ba'zida 150 sm gacha ildiz tizimi: asosiy ildiz chuqur kiradi, yon ildizlar kuchli rivojlangan poya: to‘g‘ri o‘suvchi, ko‘p bo‘lakli, silliq yoki ozgina tukli …

3 / 26

ib olish mumkin efir moyining tarkibida thujone, absintin, anabsintin, fenol birikmalari mavjud 🔹 fotosurat yoki diagramma tavsiyasi (prezentatsiya uchun): o‘simlikning umumiy ko‘rinishi (butun tanasi) bargning yaqin ko‘rinishi guli va infloresensiyasi anatomik tuzilma (efir moyi bezlari) 🔹 kimyoviy tarkibini o'rganish achchiq shuvoq o'simligining kimyoviy tarkibini o'rganish shuni ko'rsatdiki, achchiq shuvoqning o'simlik xomashyosi seskviterpenoidlar xosilalari (absintin, anabsintin, artamarin, artamaridin, artamiridinin, artabsin, artabin, matrisin, anabsin, absintolid, izoabsintin, a,b,c,d artabsintolidlar)larni o'zida saqlaydi [5]. bu moddalarning sifat va son ko'rsatkichlari o'simlikning qaysi organida joylashganligiga va vegetasiya fazasiga qarab o'zgaruvchan bo'ladi [1]. efir moylari (0,12-0,8%) [6,7], tarkibida kadinen, tuyon, xamazulen, s-gvayazulen, ketopelenolid a, ketopelenolid b, gidroksiketopelenolid a, b-kariofillen, u-selinen, bizabolenlarni saqlovchi [8,9], 2- metil-6-metilenil-10-p-tolilundesen-2, 2-metil-6-metelinil-10p-tolilundekan, mirsen, a-pinen, tuyil spirti, nerol, tuyilasetat kabi moddalarni saqlayd shuvoq bargi davomi …. achchiq shuvoq o'simligida efir moyining maksimal kontsentrasiyasi gullash davriga to'g'ri kelsa, barglarida gullagunga qadar eng yuqori miqdorda bo'ladi [10]. shuningdek, achchiq shuvoqda polisaxaridlar, saponinlar, flavonoidlar (artemitin, kversetin, kempferol, …

4 / 26

imlikning ildizlari uglevodlarga boy, jumladan, insulin moddasiga. kumarinlar: skopoletin, umbelliferon moddalari bu o'simlik tarkibida mavjudligi aniqlangan agrobiologik xususiyatlari xususiyat tavsif botanik oila asteraceae (kurmachagul) hayotiy shakli ko‘p yillik yarim buta (polukustarnik) iqlimga chidamliligi qurg‘oqchilikka va sovuqqa chidamli yerni tanlashi yengil qumoq va toshloq tuproqlarda yaxshi o‘sadi o‘sish muddati erta bahorda unib chiqadi, yoz oxiriga borib gullaydi vegetatsiya davri taxminan 120–150 kun bo‘yi odatda 40–100 sm, ba’zan 120 sm gacha yetadi gullash davri iyul–avgust oylarida ko‘payish usuli urug‘ va vegetativ (ildiz bo‘laklari) orqali foydali xususiyatlari antibakterial, antiseptik, oshqozonni yaxshilaydi, haydovchi (quvg‘un) xususiyatlarga ega 🔬 agrobiologik xususiyatlari: agronomik ahamiyati: fitomeliorativ o‘simlik hisoblanadi — tuproqdagi zararli mikroorganizmlarni bostiradi. entomofob xususiyatlari bor – zararli hasharotlarni haydaydi, shu sababli tabiiy pestitsid o‘rnida ishlatiladi. dori-darmon ishlab chiqarishda keng qo‘llaniladi (masalan, achchiq damlamalar tayyorlashda tibbiyotda ishlatilishi va undan olingan dorivor preparatlar shuvoqning faol moddalari og'iz bo'shlig'idagi ta'm nervlarining oxiriga ta'sir qilib, oshqozon-ichak traktining sekretor funksiyasini refleksli ravishda …

5 / 26

$va gastrit kasalliklarida ishlatiladi. tarkibida achchiq moddalar saqlagani bois antimikrob ta'sirga ega shuvoqdan ajratib olingan to'yinmagan uglevodorodlar bakteriotsid, immunotrop va fungitsid xususiyatlarga ega ekanligi to'g'risida ma'lumotlar keltirilgan [19]. ushbu o'simlikdan ajratib olingan xamazulen moddasi antiallergik, spazmolitik, yallig'lanishga qarshi va analgetik ta'sir etish xususiyatiga ega davomi … tojikiston davlat universiteti biologiya fakulteti odam va hayvonlar fiziologiyasi kafedrasi negizida shuvoq o'tining biologik faol moddalari terapevtik xossalarini umumiy farmakologik tekshirishdan o'tkazilgan . tadqiqotlar natijasida eksperimental hayvonlarda (oq kalamushlar, oq sichqonlar, quyonlar) achchiq shuvoqning quyidagi farmakologik xususiyatlar aniqlangan: yallig'lanishga qarshi, gepatoprotektiv, diabetga qarshi, antioksidant, termal himoya [22]. shuvoqdan olingan preparatlarning yallig'lanishga qarshi ta'siri oq kalamushlar oyoqlaridagi shishni kuzatish jarayonida o'rganilgan [13]. kalamushning oshqozoniga tarkibida gistamin (0,1% gistamin eritmasi) va serotonin (0.01% serotonin eritmasi) bo'lgan o'simlik damlamasi (2 va 5 ml\kg) yuborilganda oq kalamushlar oyoqlarida shishlar rivojlanishi mos ravishda 66,0% va 13,0% atrofida kamaygan davomi …. tadqiqotlarga ko'ra, shuvoqning biologik faol moddalari antioksidant xususiyatlarini ko'rsatgan …$

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "shuvoq (artemisia absinthium)"

buxoro davlat texnika universiteti texnologiyalar fakulteti 134-23 mu guruhi talabasi abdurasulova durdonaning o’simlikshunoslik fanidan tayyorlagan prezintatsiyasi mavzu: shuvoq (artemisia absinthium) reja: 1. botanik tavsiflash 2.morfologik va anatomik xususiyatlari 3. agrobiologik xususiyatlari 4. biokimyoviy tarkibi 5.shuvoqning xalq tabobatidagi va zamonaviy fan uchun ahamiyati botanik tavsiflash shuvoq — murakkabguldoshlar oilasiga mansub oʻsimliklar turkumi. koʻp yillik, kamdankam bir yillik. 400 (baʼzi maʼlumotlarga qaraganda 250) turi maʼlum. oʻrta osiyo, qozogʻiston va zakavkazyening choʻl va yarim choʻl, dashtlarida koʻp uchraydi. oʻzbekistonda, asosan, bir yillik shuvoq yoki burgan, koʻp yillik oddiy shuvoq yoki ola ermon, achchiq shuvoq yoki ermon, sivers shuvogʻi yoki sassiq ...

This file contains 26 pages in PPTX format (1.8 MB). To download "shuvoq (artemisia absinthium)", click the Telegram button on the left.

Tags: shuvoq (artemisia absinthium) PPTX 26 pages Free download Telegram