internetning protokollari

DOCX 6 pages 256.0 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 256.0 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

kompyuterlar o'rtasida ma'lumot almashish faraz qilaylik, biz pochta orqali xat yuborishimiz kerak. bu jarayonda juda ko'p odamlar ishtirok etadilar va ularning har biri o'z vazifalariga ega: pochtani saralash, xatni ro'yxatdan o'tkazish, uni jo'natish va etkazib berish. ushbu zanjirning har bir bo'g'ini o'zining ishlash qoidalariga ega. internetning ham o'z qoidalari yoki kelishuvlari - protokollari mavjud. masalan, ip protokoli adresni berish uchun ishlatiladi. protokol adreslar qanday berilganligini va ularning turini aniq belgilaydi. ish garayonida internet juda ko'p turli xil protokollardan foydalanadi va ular tcp/ip stekini tashkil qiladi. ushbu darsda biz tcp/ip stek nima ekanligini va unda nechta pog'ona borligini ko'rib chiqamiz. shuningdek, biz tarmoqdagi ma'lumotlarni uzatish uchun mas'ul bo'lgan transport pog'onasini batafsil ko'rib chiqamiz va tcp va udp protokollari bilan tanishamiz. tcp/ip protokollar steki internet ishlashi uchun u tarmoq modelidan yoki tcp/ip stekidan, kompyuterlarning bir-biriga qanday ulanishi va axborot uzatishini tavsiflovchi qoidalar to'plamidan foydalanadi. model nomi ikki asosiy protokollar nomlaridan iborat: • …

2 / 6

. transport pog’onasi yoki transport layer (transport pog’onasi) - axborotni uzatish protokollari. internetda tcp va udp protokollari ushbu pog’onada ishlatiladi, biz ushbu darsda ko'rib chiqamiz 4. amaliy pog’onasi yoki application layer (amaliy pog’ona) - tarmoq ilovalarni bog’lash protokollari. ushbu protokollar veb-saytlarni ochish va onlayn filmlarni tomosha qilish imkonini beradi. pog’ona maqsad protokol namunasi amaliy tarmoqdagi ilovaning ishlashi http, https, dns transport tarmoqdagi ma'lumotlarni uzatish tcp, udp tarmoq tarmoqdagi qurilmalarni adreslash ipv4, ipv6 kanal qurilmalarning fizik ulanishi ethernet, ieee 802.11, wi-fi barcha protokollar bir-biriga bog'liq. agar kanal pog’onasi bo'lmasa, biz tarmoq pog’onasidan foydalana olmaysiz. misol uchun, kompyuterlar o'rtasida hech qanday bog’lanish yo'q bolmasa, lekin biz ularga adreslarni berishni xohlaymiz. shuning uchun model stek deb ataladi - barcha pog’onalar bir-birining ustiga qatlamlashadi, hech qanday pog’onani o'tkazib yuborish imkoni bo’lmaydi. ushbu kursda biz kanal va tarmoq pog’onalariga duch kelgan edik. birinchisida, simli va simsiz ulanishlar yordamida kompyuterlarni bir-biriga ulangan edi. tarmoq pog’onasida ip-adreslar …

3 / 6

asosida ishlaydi. masalan, kanal pog’onasidagi cheklovlar tufayli videoni bir butin shaklida uzatish mumkin emas. shuning uchun ma'lumotlar bir nechta paketlarga ajratiladi va ketma-ket uzatiladi. paketda uzatilishi mumkin bo'lgan ma'lumotlarning miqdori turli holatlar, cheklovlar va kelishuvlarga bog'liq. masalan, ulanish usuli, provayder cheklovlari va uskunaning xususiyatlari. o'rtacha bu qiymat 1500-2000 bayt yoki 1,5-1,9 kilobaytni tashkil qiladi. ushbu hajmdagi ma'lumotlar to'g'ri (korrekt) uzatilishi uchun transport pog’onasida quyidagilar aniqlanadi: • paketlar qanday raqamlangan? • paketlar yetkazib berish tasdiqlanganmi? • paketlarning yaxlitligi - yuborilgan va qabul qilingan paketlarda farq bor-yo'qligi tekshiriladimi? • qancha paket keldi va yana qancha paketlar kelishini kutish kerak? internetda transport pog’onasida ikki asosiy protokol qo'llaniladi: • tcp (transmission control protocol). paketlarni yetkazib berishni kafolatlaydi va nazorat qiladi. ma'lumot faqat kompyuterlar orasida aloqa o'rnatilgan va uzatish/qabul qilishga tayyorligi tasdiqlangan taqdirdagina uzatiladi • udp (user datagram protocol). paketlar yuboriladi, lekin nazorat qilinmaydi. ma'lumot tezroq yuboriladi, chunki qo'shimcha tekshiruvlar yo'q, ammo yo'qotishlar mumkin keling, …

4 / 6

lekin ikkala qurilma ham ma'lumot almashishini ta'minlaydi. tcp-dagi paketlar doimo tasdiq bilan yuboriladi. har bir paket alohida yuboriladi va tasdiqlanadi: agar paketni uzatishda xatolik yuz bergan bo'lsa, masalan, bog’lanish uzilgan va tasdiqlanish bo'lmasa, paket yana qayta yuboriladi. buning uchun har bir paketda taymer bor, uning davomida tasdiqlash kutiladi: har bir paket uchun tasdiqni qabul qilish, yomon aloqa sharoitida yoki muhim ma'lumotlarni uzatishda talab qilinadi. ushbu jarayon bir zumda sodir bo'lmaydi va qancha ko’p ma'lumot bo'lsa, paketlarni tasdiqlash uchun shuncha ko'p vaqt ketadi. har bir paketning olinganligini tasdiqlamaslik uchun sirpanuvchi oyna yoki sliding window ishlatiladi. bunday holda, bir paket emas, balki bir vaqtning o'zida bir nechtasi tasdiqlanadi. qolganida hech qanday farqlar yo'q - agar tasdiqlash olinsa, keyingi paketlar yuboriladi, agar tasdiq bo'lmasa, paketlarni yubor qayta bagariladi. tcp ishonchlilikni ta'minlaydi, ammo bu vaqt talab etadi. faraz qilaylik, biz har bir millisekund muhim bo'lgan onlayn o'yin o'ynayapmiz. bunday holda, kechikishlar hamma narsani buzishi …

5 / 6

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "internetning protokollari"

kompyuterlar o'rtasida ma'lumot almashish faraz qilaylik, biz pochta orqali xat yuborishimiz kerak. bu jarayonda juda ko'p odamlar ishtirok etadilar va ularning har biri o'z vazifalariga ega: pochtani saralash, xatni ro'yxatdan o'tkazish, uni jo'natish va etkazib berish. ushbu zanjirning har bir bo'g'ini o'zining ishlash qoidalariga ega. internetning ham o'z qoidalari yoki kelishuvlari - protokollari mavjud. masalan, ip protokoli adresni berish uchun ishlatiladi. protokol adreslar qanday berilganligini va ularning turini aniq belgilaydi. ish garayonida internet juda ko'p turli xil protokollardan foydalanadi va ular tcp/ip stekini tashkil qiladi. ushbu darsda biz tcp/ip stek nima ekanligini va unda nechta pog'ona borligini ko'rib chiqamiz. shuningdek, biz tarmoqdagi ma'lumotlarni uzatish uc...

This file contains 6 pages in DOCX format (256.0 KB). To download "internetning protokollari", click the Telegram button on the left.

Tags: internetning protokollari DOCX 6 pages Free download Telegram