epidemiologiyatibbiyot

PPT 27 pages 1.4 MB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.4 MB

File type PPT

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

tibbiy ta'lim tizimida va zamonaviy tibbiet fanlari orasida epidemiologiyaning tutgan urni. asosiy epidemiologik tushunchalar, epidemiologik jarayon haqida ta'limot. yuqumli va yuqumli bo'lmagan kasalliklarni o'rganishda epidemiologik yondashuv. ma'ruzachi- t.f.n. e.s.abdumutalova epidemiologiya tibbiyot olamida dastlab epidemiyalar xakidagi fan sifatida paydo bulgan. «epidemiya» so'zi (epi – orasida, ustida, demos – xalk, axoli) ma'lum xududda omma orasida, xalk orasida paydo buladigan va kupayib boradigan kasallanishlarni belgilaydigan tushuncha bulgan. epidemiologiya fani kasalliklarni (bolezn) emas balki «kasallanishni» (zabolevaemost) o'rganadigan fandir. epidemiologiya fanining paydo bulish boskichlari davrlar tegishli belgilar bakteriologiya davrigacha bulgan davr (xix asrning oxirgi choragida) gippokrat va saydengemning miazmatik farazi. kontagiozlik farazining paydo bulishi va rivojlanishi. bir kator noinfektsion kasalliklar epidemiyalarini urganish (ovkatlanish etishmasligidan kelib chikadigan kasalliklar va boshka.). bakteriologik davrning dastlabki 10 yilligi (xix asr oxiri - xx asr boshi) epidemiologiyaning kisman susayishi. mikrobiologiya fanining paydo bulishi va rivojlanishi. epidemiologiyaning yangi fan sifatida paydo bulishi va rivojlanishi davri (xx asrning 20-30 yillaridan xozirgi davrgacha) …

2 / 27

gina mamlakatlarida epidemiologiya kafedralarining paydo bulishi. yukumli kasalliklar epidemiologiyasining asosiy bulimlari: umumiy epidemiologiya – bu yukumli kasalliklar epidemik jarayon paydo bulishi va rivojlanishining umumiy konuniyatlari xamda yukumli kasalliklar profilaktikasining asosiy printsiplarini urganadi. xususiy epidemiologiya – bu xar bir yukumli kasallikka xos bulgan epidemik jarayonning paydo bulishi va rivojlanishini, uning oldini olish choralarini urganadi yukumli kasalliklar epidemiologiyasi – epidemik jarayon xakidagi fan bulib, epidemik jarayonning paydo bo'lishi va rivojlanish konuniyatlarini o'rganadi, shuningdek yukumli kasalliklarning oldini olish chora-tadbirlarini ishlab chikadi. yukumli kasalliklar epidemiologiyasining o'rganadigan ob'ekti bu - epidemik jarayondir. epidemik jarayon esa – axoli orasida yukumli kasalliklarning paydo bulishi, tarkalishi va kamayishidir. epidemik jarayon tushunchasini 1941 yilda l.v. gromashevskiy ilmiy asoslab fanga kiritgan edi. ular bergan ta'rif bo'yicha: epidemik jarayon- bu odamlarning yuqumli kasallik bilan kasallanish xolati bo'lib, bunday xolat oldinma ketin sodir bo'luvchi o'zaro bir – biroviga bog'liq bo'lgan zanjir shaklidagi jarayondir. i.i.yolkin tomonidan berilgan ta'rifga ko'ra: epidemik jarayon- bu bir-biri …

3 / 27

shu erdan tashqi muhitga chiqib turadi. infektsiya manbai sifatida kasal odamlar bilan hayvonlar hammadan ko'ra katta ahamiyatga ega bo'ladi, bular kasallik juda avj olgan paytda bir talay qo'zg'atuvchilarni tashqariga chiqarib turadi. kasallik manbai odamlar bo'lgan infektsion kasalliklarda kasallik qo'zg'atuvchilari bemorning axlati va siydigi, balg'ami bilan, yo'talish va aksirish vaqtida so'lak hamda tomoq va burundan chiqadigan shilimshiq tomchilari bilan, shuningdek yiring, zararlangan tirnoq va soch tangachalari bilan birga chiqishi mumkin. ana shularning hammasi tashqi muhitdagi turli-tuman ob'ektlarga: suv, tuproq, oziq-ovqat, havo va bemor atrofidagi narsalarga qo'zg'atuvchilar yuqib qolishiga olib keladi. qasallik qo'zg'atuvchisi tashqi muhitdagi ana shu ob'ektlar orqali bemordan sog'lom odamga o'tadi, shuning uchun ham ular yuqish omillari deb ataladi infektsiya manbaidan sog'lom odamga kasallik qo'zg'atuvchisi o'tadigan ma'lum yo'llar bor: ichak (fekal-oral yo'li)-kasallik qo'zg'atuvchisi axlat va siydik bilan tashqi muhitga tushib, suv, oziq-ovqat, ro'zg'or buyumlari, odamning qo'llarini ifloslantiradi. havo-tomchi yo'li-bilan o'tishida kasallik qo'zg'atuvchisi yo'talish, aksirish vaqtida balg'am va so'lak tomchilari bilan …

4 / 27

adi. bularda kasal hayvonlar va odam infektsiya manbai bo'lishi mumkin. toun, tulyaremiya, kuydirgi, sil va boshqalar ana shunday infektsiyalar jumlasiga kiradi. zoonoz infektsiyalar faqat hayvonlarni kasallantiradi. zoonozlarning qo'zgatuvchilari odam organizmiga tushsa ham, odamda kasallik keltirib chiqarmaydi. biroq «zoonozlar» terminidan ko'pincha antropozoonoz infektsiyalarni atash uchun foydalaniladi. umumiy epidemiologiya 5 ta kismni uz ichiga oladi: epidemiologiyaning predmeti va tekshiruv usullari epidemiologiyaning epidemik jarayon xakidagi fan ekanligining nazariy asoslari epidemiologik tashxisot tabobatda ancha ilgaridan kullanilib kelinayotgan bulsa, epidemiologik tashxisot xakidagi ta'limot nisbatan yakindan buyon (1976 yillardan boshlab yoki 30 yillar davomida) ma'lum bula boshladi. epidemiyaga karshi kurash choralari majmuasi epidemiyaga karshi kurash ishlarini tashkillashtirish epidemik jarayonning o'rganishning asosiy bo'limlari yuqumli kasalliklarning yuqumlilik davrlari gripp qizilcha (skarlatina) qizamiq ko'kyo'tal yuqumli gepatit ichburug' (dizenteriya) qorin tifi vabo toshmali tif bo'g'ma yashirin prodromal avj olish tiklanish (rekonvalestsentsiya) o'tkir bakteriya tashuvchilik surunkali bakteriya tashuvchilik kasallik davrlar epidemicheskiy protsess pri antroponozax epidemicheskiy protsess pri zoonozax epidemicheskiy protsess pri …

5 / 27

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "epidemiologiyatibbiyot"

tibbiy ta'lim tizimida va zamonaviy tibbiet fanlari orasida epidemiologiyaning tutgan urni. asosiy epidemiologik tushunchalar, epidemiologik jarayon haqida ta'limot. yuqumli va yuqumli bo'lmagan kasalliklarni o'rganishda epidemiologik yondashuv. ma'ruzachi- t.f.n. e.s.abdumutalova epidemiologiya tibbiyot olamida dastlab epidemiyalar xakidagi fan sifatida paydo bulgan. «epidemiya» so'zi (epi – orasida, ustida, demos – xalk, axoli) ma'lum xududda omma orasida, xalk orasida paydo buladigan va kupayib boradigan kasallanishlarni belgilaydigan tushuncha bulgan. epidemiologiya fani kasalliklarni (bolezn) emas balki «kasallanishni» (zabolevaemost) o'rganadigan fandir. epidemiologiya fanining paydo bulish boskichlari davrlar tegishli belgilar bakteriologiya davrigacha bulgan davr (xix asrning oxirg...

This file contains 27 pages in PPT format (1.4 MB). To download "epidemiologiyatibbiyot", click the Telegram button on the left.

Tags: epidemiologiyatibbiyot PPT 27 pages Free download Telegram