20-30 yillar o`zbek bolalar adabiyoti

PPT 44 стр. 2,4 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 44
slayd 1 ajiniyoz nomidagi nukus davlat pedagogika instituti o’zbek adabiyoti kafedrasi “o’zbek adabiyoti” fanidan “20-30 yillar o`zbek bolalar adabiyoti” mavzusidagi dars taqdimoti o’qituvchi: g.pashiyeva nukus-2014 uyga vazifa so’rash “umid daraxti” reja: bu davr adabiyotining taraqqiyot tamoyillari. g’ayratiyning hayoti va ijodiy faoliyati. sulton jo’ra va zafar diyor ijodining etakchi mavzulari. . g’afur g’ulom ijodida folkor an’analari. she’riy asarlari mavzusi. shoir she’rlarida folklor motivlari. adib ijodining janriy ko’lami, obrazlardagi hayotiylik. “mening o’g’rigina bolam”, “shum bola” kabi asarlari tahlili. bu davr adabiy jarayoniga zafar diyor, sulton jo’ra, shukur sa’dulla, quddus muhammadiy, ilyos muslim, g’ayratiy kabi professional bolalar yozuvchilarining kirib kelishi bilan ajralib turadi. necha-necha avlodlar tarbiyasiga xizmat qilgan zafar diyorning «kitob mening do’stimsan», «sentabr qo’shig’i», «bog’chamiz» , sulton jo’raning «a’lo» va «yaxshining maqtovi», «harflar paradi», «tinish belgilarining majlisi», «ikki baho», «kimning xati chiroyli», «mamatning kechirmishi» she’rlari shu davr mahsulidir. jumladan, g’.g’ulomning «o’rdak va turg’un», «bilib qo’yki, seni vatan kutadi», «shum bola», oybekning «temirchi …
2 / 44
udagi bilim yurtida o‘qiydi. u yerda m. o‘rdubodiy, m. mushfiq, s. rustam, j. jabbor kabi taniqli adiblar bilap tanishadi va muloqotda bo‘ladi. bokudan qaytgach, toshkentdagi muzikali drama teatrida adabiy emakdosh bo‘lib xizmat qiladi. 1929—1931 yillarda o‘zbekiston davlat nashriyotida muharrir va bo‘lim boshlig‘i bo‘lib ishlaydi. uning birinchi she’riy to‘plami 1927 yilda «erk tovushi» nomi bilan nashr etiladi. 1928 yilda «yashash taronalari» she’riy to‘plami, «qutulish» nomli hikoyalar to‘plami chop etiladi. she’riy to‘plamga kirgan «she’rim», «shoir», «tanburchi qizga», «mening tuyg‘ularim» kabi she’rlarida shoirning dunyoqarashi gavdalanadi. g’ayratiy dramalari bulardan tashqari, g’ayratiy dramatik asarlar ham yaratgan. uning «omon», «yo’ldosh», «qanotli do’stlar», «o’rmonda» kabi dramalari uzoq yillar respublika qo’g’irchoq teatri va yosh tomoshabinlar teatri repertuaridan mustahkam o’rin olib keldi. 1972 yilda g‘ayratiyga o‘zbekiston xalq shoiri unvoni berilgan. u 1976 yil 17 yanvarda vafot etgan. vafotidan so‘ng esa «quyoshga muhabbat» degan (1980) she’riy majmuasi nashr etildi. sulton jo’ra o’zbek bolalar adabiyotining taniqli vakillaridan biri, pedagog, jangchi-shoir sulton …
3 / 44
ng hozirgi chust tumani, samsoqtepa qishlog’ida kambag’al dehqon oilasida tug’ildi.1916 yilda zafarlar oilasi toshkent shahriga kuchib keladi. zafarning otasi dalada, onasi esa bosmaxonada mehnat qiladilar. 1927 yilda zafar to’liqsiz o’rta maktabni bitiradi va samarqanddagi narimonov nomli pedagogika texnikumiga o’qishga kiradi. tuxnikumda ko’proq ilm-fan sirlaridan bahramand bo’lishga harakat qiladi. uning dastlabki she‘riy mashqlari bilim yurti devoriy ro’znomasi sahifasida ko’rina boshlaydi. o’zbek bolalar adabiyotiga qo’shgan hissasi o’zbek bolalar nasrini rivojlantirishga ham zafar diyor o’z hissasini qo’shgan yozuvchilardan. uning “jo’natish”, “cho’pon qizi”, “nojo’yaliklar” kabi hikoyalari shular jumlasidandir. o’zbek bolalar adabiyotini rivojlanishiga she‘r va qo’shiq, doston va ertaklari bilan juda katta xissa qo’shgan zafar diyorning asarlarini bolalar xamon sevib o’qiydilar va yuksak qadrlaydilar. zafar diyor bolalarning hatti-harakatlarini,orzu-intilishlarini yaxshi biladi. shu jihatdan qaraydigan bo’lsak, uning «kel, uchaylik shimolga ” she‘ri g’oyat xarakterlidir. bunda shoir «quyosh tushmaydigan” qutbni borib ko’rishni orzu qilgan bolaning lirik obrazini gavdalantiradi. yosh bolaning murg’ak xayoli shimoliy qutbni borib ko’rishni, undagi hodisalar …
4 / 44
zoq tunlar onangga yo'ldosh ? yorug' yulduzim. uxla, bolam, oyginam, kishnab turgan toyginam.. binafsha atir hidi sochildi, chakkangga taq, chakkangga. lazzat olib hididan bolarilar uchadi. ipakqanot kapalak barglarini quchadi. seni maqtab kuylaydi, bog' aylanib qushchalar. darak berib bahordan, quvontirding shunchalar. binafshaxon, binafsha kulishlaring chiroyli. ko'ksimizda hid sochib turishlaring chiroyli! binafshaxon, binafsha kulishlaring chiroyli: bog'imizda ochilib turishlaring chiroyli. hamma chiqar dalaga binafshalar tergali, men ham terdim bir dasta opamizga bergali. — mana, opa, binafsha, qarang, qanday chiroyli. — yuring, — dedi opamiz, — binafshalar teraylik. binafshalar ochildi chakkangga taq, chakkangga: kapalak hoy, kapalak, kapalak, qanotlaring ipakdak. muncha shoshib uchasan, to'xta, so'zlayin andak. uchrataman har kuni seni har kun bog'chamda, so'rib gullar sharbatin o'ltirasan olchamda. borib ushlay deganda shoshib darhol uchasan. sira tutqich bermasdan guldan gulga ko'chasan. mendan aslo qochmagin, do'st bilaman o'zimga. pildir-pildir uchishing, oh, yoqadi ko'zimga. ucn, uchaver, uchaver, go'zal bog'cham — gulshanda. sira ozor bermayman sevgim, fikrim bor senda. …
5 / 44
ib qo’yki, seni vatan kutadi” “avval o’qi” ‘bari seniki” “oltin medal” kichik maktab yoshidagi va bog’cha yoshidagi bolalalarga bag’ishlangan she’rlari “ahmad yomon bola emasku, ammo…” “ikki yoshlik” “o’rdak va turg’un” “o’rdak va turg’un” “charog’larim, qarog’larim” ”nortojining kurak tishi” “yasha deyman o’g’lim” “buni toping, qizlarim” “chitti gul” “siz mening yoshligimsiz” shoirning "uylashni urganamiz" she'ri xalq og'zaki ijodiga juda yaqin turadi, misralar oddiy, sodda so'zlardan tashkil topgan. bir qaraganda, ma'no va mazmun ham xuddi shunday tuyuladi. ammo sinchiklab o'rganadigan bo'lsakhar bir misrada,har bir dialogda bola u yokda tursin xatto kattalarning orzu havaslari bir butunligicha she'rga kirib qolgandek. muzqaymogu kugirchoqdan boshlangan shirin uy hayol katta orzuga aylanadi. zotan orzu yarim dunyo hisoblanadi. shoirning "oq terakmi ko'k terak" she'riham bog'cha yoshidagi bolalarga quvonch ulashib kelmoqda. bir necha avlod bu she'rni o'qib yodlab, qushiq qilib aytib kamol topgan. asarda tilga olingan aqbar, tulkin, xayri, erkinlar hozir bobo, buvi bo'lishgan. xususan, 4-sinf “o’qish kitobi” darsligida berilgan …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 44 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "20-30 yillar o`zbek bolalar adabiyoti"

slayd 1 ajiniyoz nomidagi nukus davlat pedagogika instituti o’zbek adabiyoti kafedrasi “o’zbek adabiyoti” fanidan “20-30 yillar o`zbek bolalar adabiyoti” mavzusidagi dars taqdimoti o’qituvchi: g.pashiyeva nukus-2014 uyga vazifa so’rash “umid daraxti” reja: bu davr adabiyotining taraqqiyot tamoyillari. g’ayratiyning hayoti va ijodiy faoliyati. sulton jo’ra va zafar diyor ijodining etakchi mavzulari. . g’afur g’ulom ijodida folkor an’analari. she’riy asarlari mavzusi. shoir she’rlarida folklor motivlari. adib ijodining janriy ko’lami, obrazlardagi hayotiylik. “mening o’g’rigina bolam”, “shum bola” kabi asarlari tahlili. bu davr adabiy jarayoniga zafar diyor, sulton jo’ra, shukur sa’dulla, quddus muhammadiy, ilyos muslim, g’ayratiy kabi professional bolalar yozuvchilarining kirib kelishi bila...

Этот файл содержит 44 стр. в формате PPT (2,4 МБ). Чтобы скачать "20-30 yillar o`zbek bolalar adabiyoti", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: 20-30 yillar o`zbek bolalar ada… PPT 44 стр. Бесплатная загрузка Telegram