oqim va polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari

DOCX 24 pages 834.4 KB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 834.4 KB

File type DOCX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi qarshi davlat universiteti fizika-matematika fakulteti fizika yo`nalishi iv bosqich 016-43 guruh talabasi qodirova mohiraning kondensirlangan holatlar fizikasi fanidan “oqim va polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari” mavzusida yozgan kurs ishi bajardi: qodirova m. qabul qildi: umarova s. qarshi – 2020 mavzu: oqim va polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari. mundarija kirish……………………………………………………………………………3. 1.kristall va amorf polimerlarning xossalari……………...…5. 2.polimerlarning strukturaviy tuzilishi ……………….…10. 3.polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari………….……….16. 4.xulosa………………………………………………………………..21. 5. foydalanilgan adabiyotlar………………………………...22. kirish bugungi kunda barcha fan sohalari rivojlangani kabi polimerlar fizikasi fani ham rivojlanmoqda. polimerlar deb makromolekulalari bir xil atomlar gruppasi - elementar halqalardan tashkil topgan moddalarga aytiladi. polimerlar “yuqori molekulyar birikmalar ” nomi bilan yuritiladi. kurs ishining dolzarbligi: polimerlar bugungi kunda radio-elektronika sohasida , samolyotsozlikda , avtomobilsozlikda , tibbiyotda ko’plab konstruksion materiallarning asosini tashkil etadi . yuqori molekulyar birikmalarning eng yaxshi xususiyatlaridan biri , ularning elastikligidir . molekulyar massa katta , chidamli , bukiluvchan polimerlar …

2 / 24

y va fazaviy almashishlarini o’rganish asosiy maqsadlarimizdandir . ushbu kurs ishimizda polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari bilan tanishishda bir qator vazifalar ustuvor turadi : · kristall va amorf polimerlarning xossalarini o’rganish ; · polimerlarning strukturaviy tuzilishi haqida ma’lumot berish ; · polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari bilan tanishish . yuqori molekulyar birikmalar tuzilishi jihatidan turli – tumandir . ular kristall va amorf polimerlarga bo’linadi. ko’pgina hollarda jismlarni tez sovitsak, amorf ko’rinishga o’tadi . masalan, glitserin yoki suvni tez sovitganimizda hosil bo’lgan amorf massa tiniq va mo’rt bo’lib , shishani eslatadi. moddalarning bunday holati shishasimon holat deyiladi. fazaviy almashish deb- moddaning bir turdan ikkinchi turga o’tishiga aytiladi . polimerlarda molekulyar og’irlik nihoyatda katta bo’lgani uchun ularning qaynash haroratlari juda yuqori bo’ladi . shuning uchun hamma mavjud bo’lgan polimerlarning qaynash haroratlari ularning parchalanish haroratidan yuqori bo’ladi, shu sababdan polimerlarni gazsimon holatga o’tkazib bo’lmaydi. biz ushbu kurs ishimizda polimerlarning fizik xossalarini , ularning …

3 / 24

ish ta’sirida buzilishiga qarshilik ko’rsatish qobiliyatini xarakterlaydi. deformatsiyalanish polimer strukturasining va uning xossalarining o’zgarishi bilan sodir bo’ladi. deformatsiya qancha ko’p (kuchli) bo’lsa, struktura va xossalarning o’zgarishi shunchalik ko’p bo’ladi. polimerlarning deformatsion xossalari odatda kuchlanish - deformatsiya egri chizig’i bilan baholanadi. deformatsiyalanish qattiq jismlarga xos bo‘lgan fizikaviy jarayon. polimerlarning ham tashqi ta’sir natijasida mexanik xossasi o‘zgaradi. deformatsiya bizga mazmunan qaytuvchi va qaytmas bo‘ladi. polimerlar bu yuqori chastotali birikmalar bo‘lib, qaytuvchi deformatsiyaga ega bo‘ladi , polimerlar yuqori elektrik xususiyatga ham ega bo‘ladi. deformatsiya turlariga to‘xtalamiz. cho‘zilish deformatsiyasi cho‘zilish darajasi bilan xarakterlanadi. λ =l/l0 (1) bu ifoda cho‘zilish deformatsiyasini ko‘rsatadi. nisbiy uzayish: (2) deformatsiya turlari: cho’zilish, siqilish, egilish, buralish, siljish va hokozo. quyida bir nechta deformatsiya turlarining sxemasi va formulalari keltirilgan: cho’zilish chiziqli siljish =(l/l0) hajmiy siqilish =v/v0 qisqa vaqtda uzayish agar polimerning uzunligi tashqi kuch tasirida 1 sm cho’zilsa bu 100 % ga cho’zilgan bo’ladi. polimer-100% cho‘zilgan ekan. polimer siljish deformatsiyasida l0 …

4 / 24

sh , hajmiy siqilish g-siljish moduli , b-hajmiy elestiklik moduli deb ataladi. ular orasidagi bog’lanish ifodasi quyidagicha: ; (5) bunda µ-puasson koeffitsiyenti deb yuritiladi. agar µ=0,5 bo’lsa , e=3g gat eng bo’ladi. modul-materialning qattiqligini ifodalaydi. modul qancha katta bo’lsa, deformatsiya shuncha kichik bo’ladi (𝜎=const). yuqori elastik holatda amorf polimerlarning relaksatsion xossalariga to’xtalamiz. termodinamik qonunlarga muvofiq turli tizimlarda o’z-o’zidan yuz beradigan barcha jarayonlar oxir oqibatda muvozanat holatiga yaqinlashadi. tizimli nomuvozanat holatdan muvozanat holatga o’tishi relaksatsion jarayon deb yuritiladi . barcha real tizimlarning mexanik xossalari relaksatsion tavsifga ega bo’ladi . plimerlar yuqori elastik holatda bir qator relaksatsion jarayonlarni namoyon qiladi: 1. polimerlarga yuqori kuchlanish berilsa , unda oqish jarayoni kuzatilmasa , bunday kuchlanish ma’lum muvozanatli yuqori elastik deformatsiyaga mos keladi. ammo tizim doimiy kuchlanishga mos keladigan muvozanatli yuqori elastikli deformatsiyaga darhol erishmaydi. 2. polimerlar juda katta tezlikda deformatsiyalansa va shu holatga ushlab turilsa, unda kuchlanish vujudga keladi va uning boshlang’ich miqdori muvozanatli …

5 / 24

iyani o’zgarish kechikishi kuzatiladi. relaksatsiya jarayoni deformatsiyaning kuchlanishga bog’liqligini ifodalaydi. kuchlanish oshib borganda olingan bog’lanish grafigi, kuchlanish kamayib borishda olingan grafik ustma-ust tushmaydi. bunday farqlanish gisterezis effekti deb ataladi. bu hol polimerlarda quyidagicha yuz beradi. polimerga kuchlanish berilsa , uning ta’sir etish vaqtida deformatsiya to’liq amalga oshishga ulgurmaydi va oqibatda deformatsiya miqdori muvozanatli miqdordan kichik bo’ladi. shuningdek kuchlanish oshsa vaqt cheklanganligi tufayli deformatsiya qayta tiklanishga to’liq amalga oshishiga ulgurmaydi . bunda deformatsiya miqdori muvozanatli miqdordan katta bo’ladi. natijada nomuvozanatli deformatsiya o’zgarishlarida kuchlanish cho’zilish bog’lanish grafigi bir-biriga mos kelmaydi. rasm.4.2.6. bu bog’lanish halqasi-gisterezes halqasi deb yuritiladi. gistirezes halqasining yuzasi - ikkita kuchlanish ta’sir etganda va kuchlanishni olib tashlaganda bajarilgan ishlar orasidagi farq ekan. sarflangan energiya issiqlikka aylanadi, kuchlanish o’zgaruvchan bo’lsa, sinusoidal qonun bo’yicha o’zgaradi . sarflangan ish a=π𝜎0 ε0 sinφ ga teng bo’ladi . ish qancha katta bo’lsa, kuchlanish va deformatsiya orasidagi farq shunchalik katta bo’ladi. 2. polimerlarning strukturaviy tuzilishi polimerlarda …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oqim va polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi qarshi davlat universiteti fizika-matematika fakulteti fizika yo`nalishi iv bosqich 016-43 guruh talabasi qodirova mohiraning kondensirlangan holatlar fizikasi fanidan “oqim va polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari” mavzusida yozgan kurs ishi bajardi: qodirova m. qabul qildi: umarova s. qarshi – 2020 mavzu: oqim va polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari. mundarija kirish……………………………………………………………………………3. 1.kristall va amorf polimerlarning xossalari……………...…5. 2.polimerlarning strukturaviy tuzilishi ……………….…10. 3.polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari………….……….16. 4.xulosa………………………………………………………………..21. 5. foydalanilgan adabiyotlar………………………………...22. kirish bugungi kunda barcha fan sohalari ri...

This file contains 24 pages in DOCX format (834.4 KB). To download "oqim va polimerlarning strukturaviy va fazaviy almashishlari", click the Telegram button on the left.

Tags: oqim va polimerlarning struktur… DOCX 24 pages Free download Telegram