silliq muskullarning xossalari va funksiyalari

PPTX 20 pages 74.0 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 74.0 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation silliq muskullarning xossalari va funksiyalari sobirova dilobarxon 1. skelet mushaklarining funksiyalari 2. skelet mushaklarining xossalari 3. skelet mushaklarining tuzilishi reja: ii tip tolalar o'z navbatida iia va iib kichik turlariga bo'linadi, iia tolalari ham kuch, ham chidamlilik xususiyatlarini namoyon qiladi, iib tolalar esa asosan tez, kuchli qisqarish uchun javobgardir. mushak tolalarining nisbati genetik jihatdan belgilansa-da, mashqlar orqali ularning tuzilishi va funksiyasi, masalan, iia tolalarining iix ga aylanishi o'zgarishi mumkin, bu esa mushakning umumiy ishlashini yaxshilaydi. mushak tolalarining ikki asosiy turi mavjud: i tip (sekin qisqaruvchi) va ii tip (tez qisqaruvchi) tolalar, ularning har biri turli xususiyatlarga ega bo'lib, 1-tip tolalar chidamlilikka, 2-tip tolalar esa kuchga yo'naltirilgan. mushak tolalarining turlari mushak qisqarishining energiya manbalari anaerob glikoliz, kislorodsiz sharoitda glyukoza parchalanishi natijasida sut kislotasi hosil bo'ladi va taxminan 1-2 minut davom etadigan energiya beradi. aerob nafas olish jarayoni uzoq muddatli mushak faoliyati uchun zarur bo'lib, u kislorod ishtirokida yog' kislotalari …

2 / 20

yozin oqsillari miyozin boshchasi 6 ta aktin monomeri bilan bog'lanib, kuch hosil qiladi, bu jarayon kaltsiy ionlari (ca2+) konsentratsiyasiga bog'liq. aktin va miyozin oqsillarining o'zaro ta'siri, atp gidrolizining 70% energiyasini ishlatib, mushak tolalarining qisqarishiga olib keladi, bu esa harakatni ta'minlaydi. aktin filamenti, tropomiyozin va troponin oqsillari bilan birgalikda, miyozin bilan o'zaro ta'sirini tartibga soladi va mushak qisqarishini nazorat qiladi. tana holatini saqlash propritseptiv retseptorlarning mushaklar va bo'g'imlardagi joylashuvi tananing fazoviy holatini aniqlashga yordam beradi, bu esa miyaga ma'lumot yuborish orqali to'g'ri holatni saqlashga imkon beradi. skelet mushaklari 15-20 % gacha tana massasini tashkil qilib, uzun muddatli statik holatni saqlashda zarur bo'lgan tonusni ta'minlaydi va charchoqni oldini oladi. tana holatini saqlashda skelet mushaklarining 600 dan ortiq turi ishtirok etadi, ularning har biri aniq funksiyalarni bajarish uchun ixtisoslashgan bo'lib, tana muvozanatini va to'g'ri holatini ta'minlaydi. mushaklarning sog'lomligi va mashqlar to'g'ri ovqatlanish, jumladan etarli miqdorda oqsil (kuniga 1,6 gramm/kg tana vazniga), mushaklarning o'sishi …

3 / 20

rib, o'pkadagi havoning chiqarilishini ta'minlaydi, bu jarayon taxminan 1-2 soniya davom etishi mumkin. qovurg'alararo mushaklar, taxminan 25% nafas olish hajmiga hissa qo'shadi, nafas olish vaqtida qovurg'alarni ko'tarish orqali o'pka hajmini oshiradi, bu jarayonda interkostal nervlar muhim rol o'ynaydi. skelet mushaklarining kasalliklari skelet mushaklarining shikastlanishlari, masalan, mushaklarning yirtilishi yoki zo'riqishi, sportchilar va jismoniy mehnat bilan shug'ullanuvchilarda keng tarqalgan bo'lib, davolash 6-8 hafta davom etishi mumkin va og'ir holatlarda jarrohlik aralashuv talab etiladi. mushak distrofiyasi, taxminan 30 ta turga ega boʻlib, progressiv mushak zaiflashuvi va degeneratsiyasi bilan tavsiflanadi, bu esa bemorlarda harakatlanish qobiliyatining pasayishiga olib keladi va hayot sifatini sezilarli darajada yomonlashtiradi. miozitlar, mushak yallig'lanishiga olib keladigan kasalliklar guruhi bo'lib, ular virusli infektsiyalar, autoimmun kasalliklar yoki genetik omillar natijasida kelib chiqishi mumkin. taxminan 10% hollarda sababi aniqlanmaydi. harakatni ta'minlash skelet mushaklarining 600 dan ortiq turi inson tanasida harakatni ta'minlashda ishtirok etadi, ularning har biri o'ziga xos vazifani bajaradi. harakatning tezligi va kuchi …

4 / 20

hosil qilishda ishtirok etadi, metabolik jarayonlar natijasida tananing ichki haroratini 70% gacha ta'minlaydi. issiqlik hosil qilish mushaklarning atp gidroliziga bogʻliq boʻlgan qisqarish jarayoni, issiqlik hosil qilishning asosiy manbai boʻlib, energiya almashinuvi jarayonining samaradorligi taxminan 40% ga teng. intensiv jismoniy mashqlar paytida skelet mushaklari tomonidan ishlab chiqarilgan issiqlik miqdori sezilarli darajada ortadi, bu esa tana haroratini 40°c gacha ko'tarishi mumkin. skelet mushaklari qisqarishi natijasida hosil boʻladigan issiqlik, tana haroratini saqlashda muhim rol oʻynaydi, umumiy metabolik faolligining taxminan 20-30 foizini tashkil qiladi. skelet mushaklarining tuzilishi miofibrillalar ikki xil oqsil, aktin va miozin filamentlaridan tuzilgan bo'lib, ularning o'zaro ta'siri mushaklarning qisqarishiga olib keladi, bu jarayon atp energiyasi bilan ta'minlanadi. har bir skelet mushaklari tolasi neyronning motor tugunchagi bilan sinaps hosil qilib, harakat potensialini oladi va mushakning qisqarishini boshqaradi. skelet mushaklari uzun, silindrsimon tolalardan tashkil topgan bo'lib, har bir tolasi bir nechta miofibrillalardan, ya'ni 1000 dan ortiq sarkomerlardan iborat. mushak qisqarishining mexanizmi mushak qisqarishi …

5 / 20

aning fazoviy orientatsiyasi va harakatlanishi ta'minlanadi. yugurish, sakrash kabi harakatlar paytida 300 ga yaqin mushak tolasi faol ishtirok etib, kuchli impulslar hosil qiladi va qon aylanishini tezlashtiradi. yugurish, sakrash kabi harakatlar paytida 300 ga yaqin mushak tolasi faol ishtirok etib, kuchli impulslar hosil qiladi va qon aylanishini tezlashtiradi. skelet mushaklarining ta'rifi ularning asosiy tarkibiy birligi – miyofibrillalar bo'lib, aktin va miozin oqsillaridan tashkil topgan sarkomerlardan iborat va mushak qisqarish mexanizmini ta'minlaydi. skelet mushaklari taxminan 650 ta alohida mushakdan iborat bo'lib, tananing 40-50% ini tashkil etadi va harakatlanish, pozani saqlash va issiqlik hosil qilishda muhim rol o'ynaydi. skelet mushaklari tezda qisqara oladi, ammo charchashga moyil va nerv tizimi tomonidan ixtiyoriy boshqariladi, bu ularning harakatlarimizni nazorat qilish imkonini beradi. nerv-mushak sinapsi nerv-mushak sinapsida neyrotransmitterlar, masalan, atsetilxolin, presinaptik neyronlardan sinaptik yorig'iga 100-200 nanometr masofaga chiqariladi va mushak tolasi membranasidagi retseptorlar bilan o'zaro ta'sirlashadi. har bir nerv tolasi bir nechta (o'rtacha 150 ga yaqin) …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "silliq muskullarning xossalari va funksiyalari"

powerpoint presentation silliq muskullarning xossalari va funksiyalari sobirova dilobarxon 1. skelet mushaklarining funksiyalari 2. skelet mushaklarining xossalari 3. skelet mushaklarining tuzilishi reja: ii tip tolalar o'z navbatida iia va iib kichik turlariga bo'linadi, iia tolalari ham kuch, ham chidamlilik xususiyatlarini namoyon qiladi, iib tolalar esa asosan tez, kuchli qisqarish uchun javobgardir. mushak tolalarining nisbati genetik jihatdan belgilansa-da, mashqlar orqali ularning tuzilishi va funksiyasi, masalan, iia tolalarining iix ga aylanishi o'zgarishi mumkin, bu esa mushakning umumiy ishlashini yaxshilaydi. mushak tolalarining ikki asosiy turi mavjud: i tip (sekin qisqaruvchi) va ii tip (tez qisqaruvchi) tolalar, ularning har biri turli xususiyatlarga ega bo'lib, 1-tip tolala...

This file contains 20 pages in PPTX format (74.0 KB). To download "silliq muskullarning xossalari va funksiyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: silliq muskullarning xossalari … PPTX 20 pages Free download Telegram