dasturlashga kirish

DOCX 18 pages 448.0 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 448.0 KB

File type DOCX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

massiv elementlarini saralash usullarining ichida quicksort mundarija i. kirish. ii. asosiy qism. 1. massivlar tushunchasi. 2. massiv elementlarini saralash va saralash usullari haqida. 3. quicksort saralash algoritmi. iii. xulosa. iv. foydalanilgan adabiyotlar va ta’lim saytlari ro’yxati. kirish dastur so‘zi ham komandalarning alohida blokini (berilgan kodini) aniqlovchi so‘z, ham yaxlit holdagi bajariluvchi dasturiy mahsulotni belgilovchi so‘z sifatida ishlatiladi. dasturlashga talabni o‘zgarishi nafaqat tillarning o‘zgarishiga balki uni yozish texnologiyasini ham o‘zgarishiga olib keldi. dasturlash evolyusiyasi tarixida ko‘pgina bosqichlar bo‘lishiga qaramay biz bu kursimizda protsedurali dasturlashdan ob’ektlarga mo‘ljallangan dasturlashga o‘tishni qaraymiz. keyingi yillarda amaliy dasturchilarga juda ko‘p integratsion dastur tuzish muhitlari taklif etilayapti. bu muhitlar u yoki bu imkoniyatlari bilan bir–biridan farq qiladi. aksariyat dasturlashtirish muhitlarining fundamental asosi c++ tiliga borib taqaladi. vaqt o‘tishi bilan dasturchilar oldiga quyilgan masalalar o‘zgarib boryapti. bundan yigirma yil oldin dasturlar katta hajmdagi ma’lumotlarni qayta ishlash uchun tuzilar edi. bunda dasturni yozuvchi ham, uning foydalanuvchisi ham kompyuter sohasidagi …

2 / 18

afikaviy muhitlardan tarkib topgan interfeysga ega bo‘lishi lozim. 1. massivlar tushunchasi. ko’p hollarda, bir necha sonlarni yoki o’zgaruvchilarni bitta nom ostida tizib chiqishga to’g’ri keladi. buning uchun quyidagicha tartibda ish bajariladi. bu sonlar bitta to’plamga (massivga) tizib chiqiladi va unga biror nom beriladi. bu to’plam (massiv)ga kirgan har bir o’zgaruvchi massivning elementi deb yuritiladi. massivning elementlari massivda tizilgan o’rniga qarab nomerlab chiqiladi va bu nomerlar massiv elementlarining indeksi deb yuritiladi. massivga murojaat qilinayotganda, massiv nomi ko’rsatiladi va uning yoniga [] qavslar ichiga bu massivning jami elementlar soni ham yozib qo’yiladi. massivga kirgan har bir o’zgaruvchi ham massiv nomi bilan yuritiladi va nom yoniga uning bu massivdagi tartib raqami ham yozib qo’yiladi. massivlardan dastur tuzishda foydalanish uchun ularni dastlab e'lon qilish va kerak bo'lsa massiv elementlarini initsalizatsiya qilish, ya’ni tavsiflash kerak bo’ladi. massiv e'lon qilinganda, kompilyator elementlar soniga teng miqdorda xotiradan joy ajratadi. masalan, char tipidagi o’zgaruvchili, m nomli massiv quyidagicha …

3 / 18

massiv indeksli o’zgaruvchi tushunchasiga mos keladi. massiv ta’riflanganda tipi, nomi va indeksi chegarasi ko’rsatiladi. misol uchun long int a[5]; char w[200]; double f[4][5][7]; char [7][200]. massiv indekslar har doim 0 dan boshlanadi. c++ tilida standarti bo’yicha indekslar soni 31 tagacha bo’lishi mumkin, lekin amalda bir o’lchovli massivlar qo’llaniladi. bir o’lchovli massivlarga matematikada vector tushunchasi mos keladi. massivning int z[3] shaklidagi ta’rifi, int tipiga tegishli z[0], z[1], z[2] elementlaridan iborat massivni aniqlaydi. massivlar ta’riflanganda inistilizatsiya qilinishi, ya’ni boshlang’ich qiymatlari ko’rsatilishi mumkin. misol uchun: float c[]={1,-1,2,10,-12.5};bu misolda massiv chegarasi avtomatik aniqlanadi. agar massiv inistilizatsiya qilinganda elementlar chegarasi ko’rsatilgan bo’lsa, ro’yhatdagi elementlar soni bu chegaradan kam bo’lishi mumkin emas. c++ tilida massivlar quyidagicha berilishi mumkin so’zlar massivlari, ko’rsatgichlar massivlari, funksiya va massivlar, simvolli massivlar, satrli massivlar, ko’rsatgich va massivlar.c++ tilida so’zlar massivlari ikki o’lchovda simvolli massivlar sifatida ta’riflaadi. misol uchun :char name [4][5].bu ta;rif yordamida har biri5 ta harfdan iborat bo’lgan 4 ta …

4 / 18

shu yerning o`zida ikkita saralashdan foydalanilayapti. birinchisi bo`y uzunligi bo`yicha , ikkinchisi esa o`quv jurnalidagi yozilgan o`rinlari bo`yicha. saralash jarayoni qanday bo`ladi degan savolga javob berishga urinib ko`ramiz. saralash jarayoni taqqoslashga asoslangan jarayon hisoblanar ekan. bu jarayonni his qilish uchun miyamizdagi tezlik bilan kechayotgan jarayonlarni birma – bir tahlil qilib chiqamiz. buning uchun saralanmagan (tartiblanmagan) sonlar ketma ketligini olamiz: quyidagi sonlar berilgan bo`lsin: 23, 54, 3, 22, 1, 45; 1. eng kattasini boshiga o`tkazamiz: 23, 3, 22, 1, 45, 54; 2. yana 1 da qilgan ishimizni takrorlaymiz: 3, 22, 1, 23, 45, 54; 3. yuqoridagi amalni yana bajaramiz: 3, 1, 22, 23, 45, 54; 4. oxirgi marta almashtiramiz: 1, 3, 22, 23, 45, 54; demak miyamiz xuddi shu jarayonni takrorlar ekan. endi bizga ma’lumki, bizning miyamiz o`zi qulay hisoblagan yo`nalish bo`yicha ketadi va biz uchun faqat bitta saralash algoritmi mavjud. ammo dasturlashda bu mulohazamiz noto`g`ri hisoblanar ekan. dasturlashda saralash usullarining …

5 / 18

saralashga ehtiyoj mavjud. buni amalga oshirish uchun esa yangi algoritmlarga ehtiyoj tug`ila boshladi. buni yechimi sifatida bir necha turdagi algoritmlardan foydalaniladi. ular quyidagilar: 1. bubble sort saralash algoritmi 2. selection sort saralash algoritmi 3. insertion sort saralash algoritmi 4. quick sort saralash algoritmi 5. merge sort saralash algoritmi saralash – bu berilgan to’plam elementlarini biror bir tartibda joylashtirish jarayonidir. saralashni maqsadi tartiblangan to’plamda kerakli elementni topishni osonlashtirishdan iborat. saralash dasturlarni translyasiya qilinayotganda, ma’lumotlar majmuasini tashqi xotirada tashkil qilinayotganda, kutubxonalar, kataloglar, ma’lumotlar bazasi yaratilayotganda tadbiq qilinadi. ma’lumki, saralashning turli hil algoritmlari mavjud. sababi, bitta masalani saralash uchun juda ko’plab turli hil algoritmlardan foydalanish mumkin. berilgan masalani hal qilishda ba’zilari mukammal bo’lishi mumkin. shuning uchun saralash masalasida algoritmlarni qiyosiy tahlilini o’tkazish zarurati paydo bo’ladi. saralash masalasini qo’yilishini quyidagicha yozish mumkin. faraz qilaylik, a1, a2 ,…, an, elementlar ketma-ketligi berilgan bo’lsin. u holda saralash algoritmi elementlarni massivga shunday joylashtiradiki, natijada ular qandaydir munosabatga …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "dasturlashga kirish"

massiv elementlarini saralash usullarining ichida quicksort mundarija i. kirish. ii. asosiy qism. 1. massivlar tushunchasi. 2. massiv elementlarini saralash va saralash usullari haqida. 3. quicksort saralash algoritmi. iii. xulosa. iv. foydalanilgan adabiyotlar va ta’lim saytlari ro’yxati. kirish dastur so‘zi ham komandalarning alohida blokini (berilgan kodini) aniqlovchi so‘z, ham yaxlit holdagi bajariluvchi dasturiy mahsulotni belgilovchi so‘z sifatida ishlatiladi. dasturlashga talabni o‘zgarishi nafaqat tillarning o‘zgarishiga balki uni yozish texnologiyasini ham o‘zgarishiga olib keldi. dasturlash evolyusiyasi tarixida ko‘pgina bosqichlar bo‘lishiga qaramay biz bu kursimizda protsedurali dasturlashdan ob’ektlarga mo‘ljallangan dasturlashga o‘tishni qaraymiz. keyingi yillarda amaliy das...

This file contains 18 pages in DOCX format (448.0 KB). To download "dasturlashga kirish", click the Telegram button on the left.

Tags: dasturlashga kirish DOCX 18 pages Free download Telegram