o'simliklarning sutkalik gullash ritmi

PPT 24 pages 7.2 MB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 7.2 MB

File type PPT

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

«gul soatlari» mavzu: o'simliklarning sutkalik gullash ritmi – chetdan changlanishga moslanishdir o'zbekiston respublikasi oliy ta'lim, fan va innovatsiyalar vazirligi tabiiy fanlar fakulteti botanika kafedrasi tayyorladi: biologiya fanlari nomzodi, dotsent a. begmatov termiz-2023 6-mavzu. o'simliklarning sutkalik gullash ritmi – chetdan changlanishga moslanishdir. o'simliklarning sutkalik gullash ritmi changlanish jarayoni bilan bevosita bog'liq xodisadir. ko'pchilik o'simlik gullarining ochilishi sutkaning ma'lum bir belgilangan vaqtlarida sodir bo'lib, changlovchilarning faol holatga o'tishi vaqtiga to'g'ri keladi. «gul soatlari» shved olimi k. linney xviii asrda gullardagi bu jarayonlarni mukammal o'rganib, sutkaning turli muddatlarida ochiladigan gullar kollektsiyasini yig'ib, “gul soatlari”ni yaratgan. «gul soatlari» o'simlik gullarining taxminiy ochilish muddatlari gullarning ochilish muddati o'simlik nomi soat 3-4 takasoqol soat 4-5 na'matak, gazako't soat 5 lileynik, bo'ztikan, ko'knori soat 5-6 qoqi, dala chinniguli soat 6 lattatikan soat 6-7 kartoshka, ekma sedana, sachratqi soat 7 uch xil rang gunafsha soat 7-8 pechakgul soat 8 gulidovud, qo'ng'iroqgul soat 9 tirnoqgul soat 9-10 oq qaldirmoq, …

2 / 24

rim gullarning gullash davrining uzunligi (davomiyligi) changchilarining soniga bog'liq ravishda, bir necha daqiqadan 80 kungacha davom etishi mumkin. gullar qanchalik uzoq vaqt gullashda davom etsa, ularning chetdan changlanishiga imkoniyat shunchalik ko'p bo'ladi. bir tup o'simlikning gullash davrining uzunligi faqat uning generativ novdasidagi gullar soniga bog'liq bo'lib qolmasdan, to'pguldagi gullarning navbatma-navbat ochilishiga ham bog'liq bo'ladi. masalan, karamdoshlar (brassicacae) oilasiga mansub ayrim o'simliklarda hamda rosyankada yangi gullari birin-ketin ochilmasdan (ob-havo sharoitlariga bog'liq ravishda) kunora ochiladi. bunday hollarda o'simlik tupining gullash davrining davomiyligi ma'lum muddatga uzayadi. maydagul tog'rayhonning turli jinsdagi gullari o'zlarining gullash davrining davomiyligi bilan ham bir-biridan farq qiladi. ikki jinsli gullarining gullash davri 2-2.5 kun, funktsional urg'ochi gullarda esa 1-1.5 kun davom etadi, ya'ni funktsional urg'ochi gullarda gullash davri deyarli ikki barobar qisqa bo'ladi. bir novdadagi asosiy to'pgulning gullash davri 32-36 kun, yon novdadagi to'pgullarning gullash davri 66-80 kunga cho'zilishi mumkin. qulay sharoit bo'lganda butun o'simliklarning gullash davri 110 kungacha davom …

3 / 24

ka borib, kunduzgi yorug'lik intensivligi kamayishi bilan ochilishdan to'xtaydi yoki hattoki, yopilib qoladi. tungi tipdagi gullar tojibarglarining yopilishiga esa yorug'lik intensivligining oshishi sabab bo'ladi. gullashning ertalabki tipi tashqi muhit omillari gullashning turli tipidagi o'simliklarga bir xil ta'sir ko'rsatmaydi. gullashning ertalabki tipidagi o'simliklar gullarining ochilishiga asosiy ta'sir ko'rsatuvchi omil – bu yorug'lik (issiqlik bilan birga) dir. bu xolat ayniqsa qoqi, takasoqol, sachratqi, dalachoy gullarida yaqqol namoyon bo'ladi. ushbu o'simliklar to'pgullarini yorug'lik o'tkazmaydigan izolyatorlar bilan yopilganda, havo harorati izolyatorning ichkarisida va tashqarisida bir xil bo'lgan taqdirda ham to'pgullardagi gullash jarayoni to'xtaydi. dalachoy (hypericum elegans) da gullashning ertalabki tipi. dalachoy (hypericum elegans) da gullashning ertalabki tipi. 1-ochilgan gullar soni; 2-havo harorati; 3-havoning nisbiy namligi; % da (demyanova, ponamarev, 1979). gullarning ochilishiga issiq haroratning ta'siri ayrim o'simliklarda esa, masalan, pechakgul (convolvulus arvensis) da gullash ertalabki tipda bo'lishiga qaramay, yorug'lik gullarning ochilishiga ta'sir ko'rsatmaydi. bu o'simlikning gullari faqat 19-20°s da ochila boshlaydi, bunda asosiy faktor …

4 / 24

roratiga aloqador bo'ladi. o'simlik gullarining ochilishi asosan sutkalik haroratning oshib borishiga bog'liq bo'ladi. kunduzgi gullash tipi asosan yalpizdoshlar (labguldoshlar) - lamiaceae, burchoqdoshlar (dukkakdoshlar)-fabaceae, ziradoshlar (soyabonguldoshlar)-apiaceae oilasi, loladoshlar (liliaceae) oilasi vakillarida uchraydi. bu o'simliklarning gullari asosan kunduzgi changlovchilar – asalarilar, tukli arilar, kunduzgi kapalaklar, oddiy arilar va pashshalar bilan changlanadi. espartset (onobrychis arenaria) o'simligining kunduzgi tipda gullashi. 1-ochilgan gullar soni; 2-havo harorati; 3-havoning nisbiy namligi; % da tog'rayxon o'simligining kunduzgi tipda gullash dinamikasi tog'rayhon o'simligining gullashi to'pgullarida – akropetal, novdalarda esa bazipetal tipda sodir bo'ladi. termiz sharoitida o'stirilayotgan va xonjiza qishlog'i atrofida o'sadigan maydagul tog'rayhon o'simligining sutkalik gullash dinamikasi to'g'risidagi ma'lumotlar rasmda keltirildi. rasmdagi ma'lumotlarga ko'ra tog'rayhon o'simligi gullarining ochilishi kunduzgi tipda bo'lib, termizda ertalabki soat 6:00 dan boshlanib, soat 14 gacha davom etadi. o'simlik gullarining sutka davomida maksimum ochilish ko'rsatgichi ertalab soat 8:00 ga to'g'ri keladi, undan keyin gullarining ochilishi kamayib boradi va soat 14:00 da ochilgan gullar soni bittagacha …

5 / 24

tni tashkil qiladi. gullashning kechki tipi gullashi kechki tipidagi o'simliklarga ta'sir ko'rsatadigan asosiy omil sifatida yorug'likning kamayishi sabab bo'ladi. bunga ignabargli chinnigul (dianthus acicularis) o'simligining gullash tipini misol keltirish mumkin. uning gullari faqat kechqurun soat 18 lar atrofida, quyosh botgandan keyin ochiladi. nomozshomgul (mirabilis)ning gullari kech soat 16 00 dan keyin ochila boshlaydi. uchqat lonicera japonica thunb. o'simligi gullari kech soat 18 00 da ochila boshlaydi. kechki gullash tipidagi o'simlik gullarini tungi changlovchilar – tungi kapalaklar, ko'rshapalaklar va boshqalar changlatadi. ignabargli chinnigul (dianthus acicularis) o'simligining gullash tipi. 1-ochilgan gullar soni; 2-havo harorati; 3-havoning nisbiy namligi; % da olimlar janubiy amerikada viktoriya (victoria regia) o'simligi ustida olib borgan tajribalarida qiziqarli ma'lumotlar olishgan. bu o'simlik gullari odatda, kechqurun, faqat soat 18 atrofida ochiladi. bu jarayon taxminan 30 daqiqa davom etadi. o'simlik g'unchalarining ochilishini ta'minlash maqsadida kunning boshqa muddatlarida sun'iy ravishda (oranjeriyada) qorong'ilashtirilganda ham natija bermagan va o'simlik gullari soat 18 da 30 …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o'simliklarning sutkalik gullash ritmi"

«gul soatlari» mavzu: o'simliklarning sutkalik gullash ritmi – chetdan changlanishga moslanishdir o'zbekiston respublikasi oliy ta'lim, fan va innovatsiyalar vazirligi tabiiy fanlar fakulteti botanika kafedrasi tayyorladi: biologiya fanlari nomzodi, dotsent a. begmatov termiz-2023 6-mavzu. o'simliklarning sutkalik gullash ritmi – chetdan changlanishga moslanishdir. o'simliklarning sutkalik gullash ritmi changlanish jarayoni bilan bevosita bog'liq xodisadir. ko'pchilik o'simlik gullarining ochilishi sutkaning ma'lum bir belgilangan vaqtlarida sodir bo'lib, changlovchilarning faol holatga o'tishi vaqtiga to'g'ri keladi. «gul soatlari» shved olimi k. linney xviii asrda gullardagi bu jarayonlarni mukammal o'rganib, sutkaning turli muddatlarida ochiladigan gullar kollektsiyasini yig'ib, “gul so...

This file contains 24 pages in PPT format (7.2 MB). To download "o'simliklarning sutkalik gullash ritmi", click the Telegram button on the left.

Tags: o'simliklarning sutkalik gullas… PPT 24 pages Free download Telegram