fonetika va fonologiyani o`qitish bo`yicha dars ishlanmalari

DOCX 4 sahifa 18,2 KB Bepul yuklash

4 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 18,2 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 4

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (4 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 4

fonetika va fonologiyani o`qitish bo`yicha dars ishlanmalari tayyorlash. fonetika (yunoncha: phonetikos — tovushga, tovush chiqarishga oid; tovushli, ovozli) — 1) tilshunoslikning nutq tovushlarining hosil boʻlish usullarini va akustik xususiyatlarini; boʻgʻin, nutqning pauza bilan ajraluvchi qismlarini oʻrganuvchi boʻlimi. shu bilan birga, ayrim tilshunoslar fonetika doirasiga tovush birliklarining yozuvdagi ifodalari (grafika) va maʼnoli birliklarning yozilish qoidalari (imlo)ni ham qoʻshib, uning oʻrganish obyektini yanada kengaytiradilar (rus olimi l. v. shcherba). oʻzbek tilshunosligida fonetika doirasida, asosan, nutq tovushlari [ularning artikulyatsion, akustik, perseptiv (psixofonetik) va funksional tomonlari| va ohang (boʻgʻin, sintagma, urgʻu va boshqalar) oʻrganiladi. nutqning tovush tomoni segment (lotincha: segmentum — qirqim, parcha, boʻlak) va ustsegment (supersegment) birliklarga boʻlinadi. segment birliklar ketmaket joylashadi (bir vaqtning oʻzida 2 ta tovushni talaffuz qilib boʻlmaydi). shuning uchun ularni silsilali yoki ketmaket birliklar deyish mumkin. u stsegment birliklarga urgʻu va ohang (intonatsiya) kiradi. bu birliklar segment birliklar ustiga qoʻyiladi va ularga turlicha tus beradi. har qanday nutq tovushi, …

2 / 4

g strukturaviy (tuzilmaviy) va funksional (vazifaviy) krnuniyatlarini, tilning eng mayda, maʼno bildirmaydigan birliklari — boʻgʻinlar, fonemalarning tuzilishi va amalda qoʻllanishini oʻrganuvchi boʻlimi. f.ning fonetikadan farqi shundaki, uning diqqat markazida fizik hodisa sifatidagi tovushlarning oʻzini emas, balki ularning nutqda yanada murakkabroq maʼnoli birliklar — morfemalar, soʻzlarning tarkibiy qismi sifatida bajaradigan vazifasini oʻrganish turadi. shu tufayli f.ni baʼzan funksional fonetika deb ham ataydilar. ruschex tilshunosi n. s. trubetskoyning aniqlashicha, f. bilan fonetika oʻrtasidagi oʻzaro munosabat shundan iboratki, har qanday fonologik tavsifning ibtidosi maʼno farqlovchi tovushiy ziddiyatlarni aniklashdir; fonetik tavsif esa boshlangʻich nuqta va moddiy asos sifatida qabul qilinadi. f.ning asosiy birligi — fonema, asosiy tadqiqot obʼyekti — fonemalarning zidlanishlari (oppozitsiyalari) boʻlib, bu oppozitsiyalar bir butun holda tilning fonologik tizimini hosil kiladi. muayyan oʻrinda bir fonemaning ikkinchisiga qaramaqarshi qoʻyilishini namoyon etuvchi soʻzlar (burborbir kabi) kvaziomonimlar (soxta omonimlar) deyiladi. odatda, tiddagi fonemalar soni kvaziomonimlar yordamida aniklanadi va bunda biryoʻla bir fonemani ikkinchisiga qaramaqarshi qoʻyish …

3 / 4

fonetika va fonologiyani o`qitish bo`yicha dars ishlanmalari - Page 3

4 / 4

fonetika va fonologiyani o`qitish bo`yicha dars ishlanmalari - Page 4

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 4 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"fonetika va fonologiyani o`qitish bo`yicha dars ishlanmalari" haqida

fonetika va fonologiyani o`qitish bo`yicha dars ishlanmalari tayyorlash. fonetika (yunoncha: phonetikos — tovushga, tovush chiqarishga oid; tovushli, ovozli) — 1) tilshunoslikning nutq tovushlarining hosil boʻlish usullarini va akustik xususiyatlarini; boʻgʻin, nutqning pauza bilan ajraluvchi qismlarini oʻrganuvchi boʻlimi. shu bilan birga, ayrim tilshunoslar fonetika doirasiga tovush birliklarining yozuvdagi ifodalari (grafika) va maʼnoli birliklarning yozilish qoidalari (imlo)ni ham qoʻshib, uning oʻrganish obyektini yanada kengaytiradilar (rus olimi l. v. shcherba). oʻzbek tilshunosligida fonetika doirasida, asosan, nutq tovushlari [ularning artikulyatsion, akustik, perseptiv (psixofonetik) va funksional tomonlari| va ohang (boʻgʻin, sintagma, urgʻu va boshqalar) oʻrganiladi. nutqning t...

Bu fayl DOCX formatida 4 sahifadan iborat (18,2 KB). "fonetika va fonologiyani o`qitish bo`yicha dars ishlanmalari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: fonetika va fonologiyani o`qiti… DOCX 4 sahifa Bepul yuklash Telegram