ma'lumotlar bazasi turlari va ularning axborot tizimlarini qurishdagi roli

DOCX 9 sahifa 142,5 KB Bepul yuklash

9 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 142,5 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 9

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 9

ma’lumotlar bazasi turlari va ularning axborot tizimlarini qurishdagi roli. reja 1. ma’lumotlar bazasi tushunchasi 2. ma’lumotlar bazasining modellari turlari 3. ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimlarida ishlash texnologiyasi ushbu bobda ma’lumotlar bazasi, ma’lumotlar va axborotlar haqida tushunchalar to‘liq keltirib o‘tilgan. ma’lumotlar bazasi – bu ma’lumotlar to‘plami bo‘lib, turli xil tashkiliy uslublarga yo‘l ochish (dostup) va bu ma’lumotlardan foydalanish tushuniladi. ma’lumotlar bazasi tushunchasi. baza bu - ishlov berilmagan elementlar bo‘lib, ularning ichiga matn, son, tasvir, audio va videolar kirishi mumkin. masalan, matn klaviaturada kiritiladi, ovoz kompyuter mikrofoni orqali, fototasvirlar raqamli kamera, video va uning ovozi esa raqamli videokamera orqali yoziladi hamda kompyuterning xotirasiga saqlanadi. axborot – bu ishlov berilgan ma’lumotdir. aniqrog‘i tashkiliy, aniq, sifatli va foydali ma’lumotlardir. undan tashqari axborot hujjatlari audio ko‘rinishida, tasvir va video ko‘rinishda bo‘lishi mumkin. masalan, muloqot aloqasi (ya’ni yozilgan ovoz) elektron xat shaklida, do‘stga, oila a’zolariga ularni eshitish uchun yuborilgan bo‘lishi mumkin. yana bir misol, do‘stlar raqamli kamerada …

2 / 9

ompyuter yangi ishlov berilgan talaba haqidagi ma’lumotni chop etish uchun printerga yuboradi(153-rasm). talabaning id raqami shaxsini tasdiqlovchi hujjati yakunlangandan keyin ma’lumotlar bazasini boshqarish dasturiy ta’minoti yordamida diskning magnit yo‘lagida kodirovka qilinadi. ushbu dastur ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimi (mbbt) deyiladi. ushbu dasturda ma’lumotlarni qo‘shish, modifikatsiya qilish, bazadan ularni o‘chirish, ma’luotlar bazasi bo‘yicha shakl (forma) va hisobot (otchet) tayyorlash mumkin bo‘ladi. bu dasturning yangi versiyalari va ularning afzallik jihatlarini quyida keltirib o‘tilgan. 151-rasm. yangi talabaning ma’lumotlariga maxsus dastur yordamida ishlov berib, unga darchga kirishi uchun ruxsatnoma berish. hech bir inson inkor qilolmaydiki, hozirgi kunda axborot texnologiyalari asrida yashayapmiz. vaholanki, o‘zimizga tegishli yoki ish faoliyatimizga tegishli ko‘pgina axborotlarni elektron tarzda olib yuramiz. qolaversa, dunyo aholisining kattagina qismi kundalik hayotda ulkan hajmdagi axborotlar majmui bo‘lgan internet tarmog‘idan foydalanadi. biz foydalanadigan axborot hajmi kattalashib borgan sari uni boshqarish murakkablashib boraveradi. savol kelib chiqishi tabiiyki, qanday qilib internet tarmog‘idagi qidiruv saytlari biz qidirgan axborotni sekundlar ichida …

3 / 9

ladi. mb modellarining uchta asosiy turlari mavjud: relyasion, ierarxik va semantik tarmok. relyasion (lotin tilidagi relatio-munosabat so‘zidan olingan) modelda ma’lumotlarni saqlash uni tashkil etuvchi qismlari orasidagi munosabatlarga asoslangan. eng sodda xolda u ikki ulchovli massiv yoki jadvaldan iborat buladi. murakkab axborot modellari ana shunday jadvallarning o‘zaro bog‘langan to‘plamidan iborat. mbning ierarxik modeli pastki pogonadagi yukori pog‘onadagiga bo‘ysinish tartibida joylashgan elementlar tuplamidan iborat buladi va agdarilgan daraxt(graf)ni tashkil etadi. ushbu model satx, tugun, bog‘lanish kabi parametrlar bilan tavsiflanadi. uning ishlash tamoyili shundayki, quyi sathdagi bir necha tugunlar bog‘lanish yordamida yuqoriroq sathdagi bitta tugun bilan bog‘langan bo‘ladi. tugun- bu ierarxiyaning berilgan sathida joylashgan elementning axborot modelidir. mbning semantik tarmoq modeli ierarxik modelga o‘xshashdir. u ham tugun, sath, bog‘lanish kabi asosiy parametrlarga ega. lekin semantik tarmoq modelida turli satxdagi elementlar orqali «erkin», ya’ni «har biri hamma bilan» ma’noli bog‘lanish qabul qilingan. ko‘pchilik mblar jadval tuzilmasiga ega. unda ma’lumotlar adresi satr va ustunlar kesishmasi …

4 / 9

ning xususiyati bilan tanishib chiqamiz: 1. oddiy matn maydoni. belgilar soni 255 dan oshmasligi kerak. 2. memo-katta o‘lchamli matn maydoni. belgilar soni 65535 dan oshmasligi shart. oddiy matn va memo maydonida hisob ishlarini bajarib bo‘lmaydi. 3. sonli maydon. sonli ma’lumotlarni kiritishga xizmat kiladi va hisob ishlarini bajarishda foydalaniladi. bu maydon 1,2,4,8 va 16 baytli bo‘lishi mumkin. 4. sana va vakt maydoni. bu maydon sana va vaqtni bichimlangan holda saqlab qo‘yish imkonini beradi (01.06.01 20:29:59). 8 bayt o‘lchamga ega. 5. «pul birligi» nomi bilan ataluvchi maydon. bu maydondan hisob kitob ishlarini yuritishda foydalaniladi. 6. hisoblagich maydoni. bu maydon 4 bayt uzunlikka va avtomatik ravishda ma’lum songa oshib borish xususiyatiga ega. ushbu maydondan yozuvlarni nomerlashda foydalanish qulaydir. 7. mantiqiy amal natijasini saklovchi maydon. bu maydon «rost» (true) yoki «yolg‘on» (false) qiymatni saqlaydi. maydon o‘lchami 1 bayt. 8. ole-nomi bilan yurituvchi maydon. bu maydon excel jadvalini, word hujjatini, rasm, ovoz va boshqa shu …

5 / 9

qida oddiy matnli maydon 255 belgi talabaning tug‘ilgan kuni sana va vaqt maydoni 8 bayt ………………………. ……………………… talabaning kursi qiymatlar ro‘yxatidan iborat bo‘lgan maydon talabaning rasmi ole-nomi bilan yuritiluvchi maydon. 1g bayt talaba haqida qo‘shimcha ma’lumotlar memo-katta o‘lchamli matn maydoni 65535 belgi ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimlarida ishlash texnologiyasi. avvalo ma’lumotlar bazasini yaratish bosqichlarini aniqlab olaylik. bunda quyidagi bosqichlarni ajratib ko‘rsatish mumkin: 1. muammoning qo‘yilishi. bu bosqichda mb ni yaratish uchun vazifa shakllantiriladi. unda bazaning tarkibi, nima uchun ishlatilishi, yaratish maqsadi batafsil bayon etiladi. shuningdek, ushbu mb da qanday turdagi ishlarni bajarish mo‘ljallanayotganligi (tashlash, qo‘shish, ma’lumotlarni o‘zgartirish, hisobotni ekranda chiqarish yoki chop etish va hakozo) sanab o‘tiladi. 2. ob’ektning tahlili. bu bosqichda mb qanday ob’ektlardan tuzilishi mumkinligi va ularning xususiyatlari, ya’ni ob’ekt qanday parametrlar bilan aniqlanishi ko‘rib chiqiladi. barcha ma’lumotlarni alohida yozuvlar yoki jadvallar ko‘rinishida joylashtirish mumkin. shundan so‘ng har bir alohida yozuv birligining turi (matnli, sonli va xokazo) aniqlanadi. 3. …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 9 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ma'lumotlar bazasi turlari va ularning axborot tizimlarini qurishdagi roli" haqida

ma’lumotlar bazasi turlari va ularning axborot tizimlarini qurishdagi roli. reja 1. ma’lumotlar bazasi tushunchasi 2. ma’lumotlar bazasining modellari turlari 3. ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimlarida ishlash texnologiyasi ushbu bobda ma’lumotlar bazasi, ma’lumotlar va axborotlar haqida tushunchalar to‘liq keltirib o‘tilgan. ma’lumotlar bazasi – bu ma’lumotlar to‘plami bo‘lib, turli xil tashkiliy uslublarga yo‘l ochish (dostup) va bu ma’lumotlardan foydalanish tushuniladi. ma’lumotlar bazasi tushunchasi. baza bu - ishlov berilmagan elementlar bo‘lib, ularning ichiga matn, son, tasvir, audio va videolar kirishi mumkin. masalan, matn klaviaturada kiritiladi, ovoz kompyuter mikrofoni orqali, fototasvirlar raqamli kamera, video va uning ovozi esa raqamli videokamera orqali yoziladi hamda ...

Bu fayl DOCX formatida 9 sahifadan iborat (142,5 KB). "ma'lumotlar bazasi turlari va ularning axborot tizimlarini qurishdagi roli"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: ma'lumotlar bazasi turlari va u… DOCX 9 sahifa Bepul yuklash Telegram