sorbsiyalash

DOCX 36 pages 717.5 KB Free download

36 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 717.5 KB

File type DOCX

Pages 36

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 36

sianli eritmalardan oltinni sorbsiya usulida ajratish reja: 1. sorbsiya usulida ajratish 2. ion almashgich smolalarning xossalari 3. ionitning regenerasiyasi 4. oltinni tiomochevinali eritmalardan ajratish 5. faollangan koʻmir yordamida sorbsiyalash hozirgi vaqtda oltintarkibli rudalarni qayta ishlashda oltin ishlab chiqaruvchi fabrikalarda rudalarning fizik-kimyoviy va mineralogik tarkibi, nodir metallarning rudada joylashish oʻrniga va texnik-iqtisodiy sharoitlarga koʻra bir necha jarayonlarni oʻz ichiga olgan birlashtirilgan boyitish, gidrometallurgik va pirometallurgik jarayonlar qoʻllaniladi. ruda va boyitmalardan mayin oltin zarralarini gidrometallurgik usulda sianlash jarayonlari keng qoʻllaniladi, bunda mayda boʻlakli zarra va qumlarni aralashtirish usuli bilan tanlab eritish jarayonlari, mayin yanchilgan mahsulotlarni agitatsiya va aralashtirish yoʻli bilan birlashtirib tanlab eritish olib boriladi. zamonaviy amaliyotda koʻpincha aralashtirishli eritish amalga oshirilib, olingan mahsulot suyuq va quyuq fazaga ajratiladi, soʻngra esa oltinli eritma rux kukuni yordamida choʻktirishga yuboriladi. boʻtanani suyuq va qattiq fazaga ajratish jarayoni filtratsiya toʻxtovsiz qarama-qarshi oqimli quyultirgichlarda dekantatsiyalash yoki shu usullarnining birlashmasidan iborat. sian eritmalaridan oltinni ajratib olish usullari, …

2 / 36

keng qoʻllanilib kelinmoqda. jarayon oltin va kumushni tanlab eritishga va eritmaga yuklangan sorbentga yuttirishga (sorbsiya) asoslangan. jarayonning asosiy qulay tomoni filtrlash va qaramaqarshi yoʻnalishdagi dekantatsiya jarayonining ishlatilmasligi va bu esa oʻz navbatida qiyin filtrlanadigan rudalarni qayta ishlash imkonini berishidan dalolat beradi. jarayonning yana bir qulay tomoni ruda tarkibidagi tabiiy sorbentlarning faolligi boʻtanaga qoʻshilgan kuchli sorbentlar yordamida pasaytiriladi va bu oltin hamda kumush ajratib olish darajasini oshiradi. sorbsiya jarayonida 2 hil yig’uvchi (sorbent) ishlatilishi mumkin: 1) sun’iy ionalmashinuvchi qatronlar(smolalar) – ionitlar; 2) faollangan(aktivlangan) koʻmir. 1.sorbsiya usulida ajratish sorbsiya usuli bilan tanlab eritiladigan boʻtana birinchi pachukka yuklanadi va eng soʻnggi pachukdan tashqariga boʻshatib olinadi. toza sof ionit eng oxirgi reaktorga yuklanadi. oltin (nodirmetallar) bilan toʻyingan smola birinchi pachukdan (reaktor) boʻshatiladi (chiqadi). bir-birining oqimiga qarama-qarshi yuborilgan smola, boʻtana bilan yaxshi aralashib (toʻqnashib), smolani nodir metallar bilan oz fursatda toʻyintiradi. chiqindiga ketadigan nodir metallar yoʻqolishi juda oz boʻladi. quyidagi 1.rasmda sorbsiya usuli bilan eritishga …

3 / 36

lan oʻzidan oldingi pachukka beriladi. boʻtana esa toʻrdan oʻtib, oʻzidan keyingi pachukka tushadi. ishqalanish kuchi va bir-biriga urilishi natijasida ionitlar asta-sekin emirilib boradi. oʻta mayda zarrachaga aylangan ionitlar toʻrlarning kataklaridan oʻtib ketadilar va tashlama xovuzlarda yoʻqoladi. natijada qimmatbaho ionitlar sarf boʻlishi oshadi va nodir metallarning bir qismi nes nobud yoʻqoladi. bu narsaning boʻlmasligi uchun smolalar ma’lum qattiqlikka, mustahkamlikka ega boʻlishi kerak. nkmk dagi zavodlarga ionitlar va sim toʻrlar uzoq chet davlatlardan valyuta hisobiga keltiriladi. masalan: ionitlar xitoydan, hindistondan keltirilsa, sim toʻrlar germaniyadan keltiriladi. oʻzbekiston respublikasining andijon viloyati andijonkabel oxj chiqargan mis toʻrlar xozir amaliy sinovdan oʻtib yaxshi natijalar bermoqda. ionit smolalar asosan pachuklardagi drenaj toʻrlarga urilganda yemiriladi. shu boisdan bunday drenaj toʻrlar kapron, polietilen kabi moddalardan tayyorlanmoqda. smolani boʻtanadan ajratish uchun, umuman toʻrlardan voz kechsa ham boʻladi. chet el uran sanoatida smolani boʻtanadan tindirib, ajratib olinadi. 1.-chizma. sorbsiyalash jarayoni pauchigi: a - sirkulyatornining yuqoridan mahkamlanishi; 1-pauchuk korpusi; 2,3-boʻtana yig’uvchi; 4-drenaj …

4 / 36

miy sigʻimi shuncha katta boʻladi. shu boisdan toʻyingan anionit reageneratsiyaga yuborilishidan oldin, u sinil eritmasi bilan kontaktda boʻlishi kerak, chunki suyuq fazadagi nodir metallarning konsentratsiyasi yuqori boʻladi. buni esa, sorbsiyagacha ionit qoʻshilgunga qadar oltin va kumushni maxsus pachuklarda sinil eritmasi bilan aralashtiriladi. sinil eritmasida kontaktda boʻlgan oltin va kumush sorbsiyagacha oʻzida eritgan boʻtanada boʻladi. sorbsiya paytida esa erimay qolgan nodir metallarning erish jarayoni poyoniga etadi. xozir oʻzbekiston respublikasining navoiy kon-metallurgiya kombinatida sorbsiyalab eritish jarayoni katta muvaffaqiyat bilan ishlatilmoqda. sorbsiyali tanlab eritish sxemasi quyidagicha boʻladi. 95% -0,074 mm gacha yanchilgan ruda avval 3-4 pachukda ionitsiz sinil tuzida eritiladi. bunda 30% dan 60 % gacha oltin eriydi. sinilli 4-pachukdan, kontankt chan orqali, payraxa va haslardan ajratish uchun elak gʻalvirga haydaladi. undan keyin sorbsiyalash kolonnalariga yuboriladi. sorbsiyali eritish bir-biriga ketma-ket ulangan pachuklarda pnevmatik usulda aralashtirilib amalga oshiriladi. bunda har gal sim toʻrlardan oʻtkaziladi. har bir pachukda eritish ikki soat davom etadi. har bir …

5 / 36

ʻqolishi har 1t rudaga 2-6 gr dan oshmaydi. oltinni ionitga oʻtishi har 1t ionitga 8-25 kg toʻgʻri keladi. 2. ion almashgich smolalarning xossalari ionitlar deb, tarkibida ionogen gruppalari boʻlib, eritmalardan musbat yoki manfiy zaryadli ionlarni yuta oladigan, oʻzi erimaydigan yuqori molekulali organik moddalarga aytiladi. juda koʻp tabiiy va sun’iy smolalar ionalmashuv hossalariga ega boʻladi. ammo amalda sintetik asosdagi smolalar keng koʻlamda ishlatiladi. bu sohada koʻp ilmiy ishlar bajargan olim b.n. laskorinning ta’kidlashicha, ionalmashuv smola ionitlari polimer molekulasi iplarining oʻzaro oʻramidan iborat. uglevodorod zanjirlari koʻndalang bogʻlamli boʻlib, koʻprik hisoblanadi va smola asosi (matrisa) ni tashkil etadi. oʻz harakatchanligiga koʻra xar bir ion, eritmadagi oʻz zaryadiga qarshi ion bilan almashuv reaksiyasiga kirishadi. ionit matrisasi manfiy zaryadli ionlari bilan polianionni va musbat zaryadlangan ionlari bilan polikat ionni tashkil etadi. 2.-rasm. ion almashgich smolaning koʻrinishi 3.-rasm. smolaning fazoviy modeli kationit (a) va anionit (b) ning fazoviy modeli agar jipslashgan ionlar musbat zaryadli boʻlsa, ionit …

Want to read more?

Download all 36 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sorbsiyalash"

sianli eritmalardan oltinni sorbsiya usulida ajratish reja: 1. sorbsiya usulida ajratish 2. ion almashgich smolalarning xossalari 3. ionitning regenerasiyasi 4. oltinni tiomochevinali eritmalardan ajratish 5. faollangan koʻmir yordamida sorbsiyalash hozirgi vaqtda oltintarkibli rudalarni qayta ishlashda oltin ishlab chiqaruvchi fabrikalarda rudalarning fizik-kimyoviy va mineralogik tarkibi, nodir metallarning rudada joylashish oʻrniga va texnik-iqtisodiy sharoitlarga koʻra bir necha jarayonlarni oʻz ichiga olgan birlashtirilgan boyitish, gidrometallurgik va pirometallurgik jarayonlar qoʻllaniladi. ruda va boyitmalardan mayin oltin zarralarini gidrometallurgik usulda sianlash jarayonlari keng qoʻllaniladi, bunda mayda boʻlakli zarra va qumlarni aralashtirish usuli bilan tanlab eritish jaray...

This file contains 36 pages in DOCX format (717.5 KB). To download "sorbsiyalash", click the Telegram button on the left.

Tags: sorbsiyalash DOCX 36 pages Free download Telegram