tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalash

DOCX 66,9 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1639679301.docx tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalash reja: 1. tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalashning umumiy fizik-kimyoviy asoslari 2. superfosfat 3. superfosfat olishning fizik-kimyoviy asoslari tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalash natijasida sul’fat kislota stexiometrik mehyoriga qarab mahsulot sifatida oddiy superfosfat va ekstraktsion fosfat kislota (efk) olinadi. tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalashning umumiy fizik-kimyoviy asoslari. tabiiy kalg’tsiy fosfatlarning kilotalar bilan parchalanishidan fosfat kislotasi va kalg’tsiyning tegishli tuzlari hosi bo’ladi. kalg’tsiyli tuzlari suvda yaxshi eriydigan kislotalar (masalan, nitrat yoki xlorid kislota) ishlatilganda olingan eritmalarni o’g’itga aylantirish, o’simliklar tomonidan o’zlashmaydigan yoki qiyin o’zlashadigan fosfatli birikmalarga aylanishiga olib keladigan kimyoviy o’zgarishlarni oldini olish uchun kalg’tsiyning bir qismini ajratib olish yoki bog’lash orqali amalga oshiriladi. bundan farqli o’laroq, fosfatlarni sul’fat kislotali parchalashda ajraladigan suvda kam eruvchi kalg’tsiy sul’fat qattiq fazaga o’tadi; u o’g’it tarkibida ballast (keraksiz qo’shimcha) sifatida qatnashishi yoki eritmadan ajratib olinishi mumkin. birinchi holatda oddiy superfosfat, ikkinchisida esa ekstraktsion fosfat kislota olinadi. tabiiy fosfatlarni sul’fat …
2
mi gazli fazaga o’tadi, qolgan qismi esa eritmada qoladigan geksaftorsilikat kislotaga aylanadi: sif4 + 2hf = h2sif6 tarkibida kislotada eruvchan ko’p miqdordagi magniy, alyuminiy, temir birikmalari bo’lgan tabiiy fosfatlar sul’fat kislotali ishlov berish uchun yaroqsizdir. ayniqsa temir tutgan qo’shimchali minerallar yaroqsiz hisoblanadi. hosil bo’ladigan temir fosfatlari barqaror to’yingan eritmalarga aylanib, ulardan asosan fe’o4*2h2o shaklida kristallanish sekin kechadi. buning oqibatida fosfat kislota olishda kalg’tsiy sul’fat cho’kmasi bilan birgalikda erimaydigan temir fosfati shaklida p2o5 ning bir qismi yo’qotilishi hisobiga uning unumi kamayadi; superfosfat olishda esa mahsulotdagi suvda eriydigan p2o5 ning miqdori kamayadi, chunki uning mahlum ulushi o’simliklarga qiyin o’zlashadigan, tsitratli eritmada qisman eriydigan fe’o4*2h2o shakliga o’tadi. eritmadan qiyin eriydigan shaklga o’tish p2o5 ning retrogradatsiyasi deyiladi. shu boisdan sul’fat kislotali parchalashda tarkibida ko’p miqdorda temir tutgan fosforitlar ishlatilmaydi. rudalarni oldindan oksidlovchilik atmosferasida 850-1150os xaroratda qizdirish fe(ii) birikmalari – gyotet feo(oh), gidrogyotet feo(oh)*nh2o larning kislotalarda qiyin eriydigan gematit fe2o3, magnetit fe3o4 va boshqa birikmalarga …
3
yishiga olib keladi. kalg’tsit va dolomitning parchalanishi natijasida superfosfatdagi usiz ham unchalik katta bo’lmagan p2o5 kontsentratsiyasini kamaytiruvchi yoki fosfat kislota olishdagi tashlandiq gips miqdorining oshiruvchi qo’shimcha miqdordagi kalg’tsiy sul’fat hosil bo’ladi. rudani kuydirish natijasida karbonatlar parchalanadi va so2 yo’qotiladi. shuning uchun kuydirilgan ruda ishlatilganda ko’piklanishning oldi olinadi. ko’piklanishni birdaniga kamaytirishning boshqacha usuli, bu reaktorga uzatiluvchi rudalarni tashish moslamalari (shnek yoki lentali transportyor) da uncha ko’p miqdorda bo’lmagan sul’fat yoki fosfat kislotalar bilan namlash hisoblanadi. bunda karbonatlarning asosiy qismi parchalanib bo’ladi. rudalarni kislotali parchalanishida uning tarkibidagi magniy birikmalari xom ashyoni yuqori parchalanish darajasiga erishishda to’sqinlik qiluvchi va olinadigan mahsulot sifatini yomonlashtiruvchi suvda eruvchan magniy sul’fat va fosfatlariga aylanadi. shuning uchun tarkibida ko’p miqdorda magniy tutgan xom ashyodan uni kimyoviy boyitish orqali yo’qotish lozimdir. tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalash jarayonining texnologik parametrlarini tanlash uchun caso4 – h3’o4 – h2o sistemasining xossasi asos hisoblanadi. bunda kalg’tsiy sul’fat uch xil: bitta suvsiz (angidrit saso4) …
4
rchasini eruvchanligi dastlab ortib boradi, 16- 22% p2o5 da maksimumga erishadi va so’ngra pasayadi. 80os da angidrit minimal eruvchanlikka ega bo’ladi, uning o’zi, shuning uchun qattiq faza bilan muvozanatga sabab bo’ladi. 33,3% dan kam p2o5 tutgan eritmalarda metastabil gips (metastabil kristallogidratlar izotermalari kesishgan a nuqtada) bevosita angidritga aylanadi; nisbatan yuqori kontsentratsiyali eritmalarda dastlab gipsning kam eriydigan yarimgidratga konversiyasi sodir bo’ladi, shundan keyin yarimgidrat angidritgacha degidratlanadi. bu o’zgarishlar stabilligi kam fazaning asta-sekin erishi va shu bilan bir paytda eritmadan stabilligi yuqori fazaning kristillinishi yo’li bilan sodir bo’ladi. 12 – rasm. 80os da fosfat kislotada kalg’tsiy sul’fatning eruvchanlik izotermasi: a – angidrit; p – yarimgidrat; g – gips. 13 – rasmda caso4 – h3’o4 – h2o sistemasida kalg’tsiy sul’fatning fazali o’zgarish yo’nalishi va tartibini ifodalovchi politermik diagramma keltirilgan. sistemadagi stabil qattiq faza gips (pastdagi ab egri chiziq) va angidrit (yuqoridagi cd egri chiziq) hisoblanadi. sd egri chiziqdan yuqorida joylashgan sohada sistemaning birinchi …
5
oidasiga binoan ab egri chiziqdan pastdagi sohada stabil faza bo’lgan gips p–a–g o’zgarish bo’yicha gipsga aylanishi kerak. vaholanki, amaliyotda bu sohada angidritning hosil bo’lishi kuzatilmaydi. buni fazalarning o’zgarish kinetikasi, masalan keltirilgan xarorat va p2o5 kontsentratsiyasi sohasida a→g o’zgarishning p→a o’zgarishga nisbatan juda katta tezlik bilan sodir bo’lishi orqali izohlanishi mumkin. boshqa sharoitda a ning o’zgarish tezligi kichik bo’lishi mumkin. fazalarning o’zaro bir-biriga aylanish tezligi va yo’nalishiga sistemadagi begona qo’shimchalar ionlari ham tahsir etishi mumkin. 13 – rasm. fosfat kislota eritmalarida kalg’tsiy sul’fat kristallogidratlarining birbiriga aylanish tasviri: a – caso4; p – caso4*0,5h2o; g – caso4*2h2o shunday qilib, tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalashning xarorat va kontsentratsiya sharoitlarini tanlashda kalg’tsiy sul’fat modifikatsiyalarining hosil bo’lishi va bir-biriga aylanishining o’ziga xosligini ehtiborga olgan holda amalga oshirish lozim. bu ayniqsa ekstraktsion fosfat kislota texnologiyasida muhim ahamiyatga egadir. monokalg’tsiyfosfat suv bilan tahsirlashib, erkin fosfat kislota va dikalg’tsiyfosfatga parchalanadi: ca(h2po4)2*h2o + aq = cahpo4 + h3po4 + …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalash"

1639679301.docx tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalash reja: 1. tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalashning umumiy fizik-kimyoviy asoslari 2. superfosfat 3. superfosfat olishning fizik-kimyoviy asoslari tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalash natijasida sul’fat kislota stexiometrik mehyoriga qarab mahsulot sifatida oddiy superfosfat va ekstraktsion fosfat kislota (efk) olinadi. tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalashning umumiy fizik-kimyoviy asoslari. tabiiy kalg’tsiy fosfatlarning kilotalar bilan parchalanishidan fosfat kislotasi va kalg’tsiyning tegishli tuzlari hosi bo’ladi. kalg’tsiyli tuzlari suvda yaxshi eriydigan kislotalar (masalan, nitrat yoki xlorid kislota) ishlatilganda olingan eritmalarni o’g’itga aylantirish, o’simliklar tomonidan o’zlashmayd...

Формат DOCX, 66,9 КБ. Чтобы скачать "tabiiy fosfatlarni sul’fat kislotali parchalash", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tabiiy fosfatlarni sul’fat kisl… DOCX Бесплатная загрузка Telegram