arterial gipertenziya

PPTX 28 pages 140,2 KB Free download

28 pages

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklash

Hajmi 140,2 KB

Fayl turi PPTX

Pages 28

Updated Dek 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 28

ma'ruza mavzusi: ma'ruza mavzusi: gipertoniya kasalligi simptomatologiyasi. simptomatik gipertenziya haqida tushuncha. diagnostika. davolash asosiy printsiplari. arterial gipertenziya – qon bosimining oshishi, bunda diastoloik qon bosimi 90 mm.sim.ust., sistologik – 140 mm.sim.ust.dan yuqori ko'rsatgichlarga etadi. (turli vaqt oralig'ida, bemor uchun tinch holatda, qon bosimiga ta'sir qiladigan dorilar qabul qilinmagan holatda). arterial gipertenziya: birlamchi va ikkilamchi bo'lishi mumkin. birlamchi (essentsial gipertoniya) gipertenziya aniq bir sababsiz qon bosimining ko'tarilishi. ikkilamchi – arterial gipertenziyaga sabab bo'ladigan omil aniqlanganda yuzaga keladi. agar faqat sistolik qon bosimining o'zi oshadigan bo'lsa – izolyatsiyalashgan (alohida) ag deb ataladi. essentsial arterial gipertenziya (gipertoniya kasalligi) arterial gipertenziya (ag)- bu arterial bosimni (ab) me'yoriy ko'rsatgichlardan (sistolik ab 140 mm.sim.ust. va/yoki diastolik 90 mm.sim.ust.) yuqoriga turg'un ko'tarilish holati bo'lib, bu o'zgarish kamida ikki marta turli sharoitda (shifokor qabuli, uyga chaqiruv) bemorni tinch xolatida shifokor tomonidan hech bo'lmaganda uch marta o'lchangandan keyin aniqlangan bo'lishi lozim. ayni vaqtda bemor qon bosim (qb) ko'rsatkichiga ta'sir …

2 / 28

rda tutiladi. ag mavjudligini tasdiqlovchi asosiy mezon qb ni tegishli yoshga nisbatan ko'tarilishi hisoblanib, uning 18 yoshdan katta bo'lgan bemorlar uchun ko'rsatkichlari quyidagicha: – sistolik qb >140 mm simob ustuni; – diastolik > 90 mm simob ustuni. lekin qon bosim ko'rsatgichlari tez o'zgarib turishini hisobga olgan holda, bemorda ag sindromi aniqlanganda qon bosim xafta davomida bir necha marta, yumshoq va chegara gipertenziyada esa 3-6 oy davomida kuzatish lozim. epidemiologiya ag barcha ixtisoslikdagi vrachlarning amaliy faoliyatida tez-tez uchraydigan sindrom hisoblanadi. so'nggi ma'lumotlarga ko'ra, jahonda 20 yoshdan oshgan aholining 27% ga yaqinida ag kuzatiladi. jahon sog'liqni saqlash tashkiloti (jsst) ekspertlari xulosalariga ko'ra, 2025 yilga kelib bu ko'rsatkich 29% ni tashkil etib, bemorlar soni 1 mlrd. 56 mln. ga etadi. gk katta yoshli aholi o'rtasida keng tarqalganligi ko'p sonli epidemiologik tekshirishlar natijasida tasdiqlangan. iqtisodiy rivojlangan mamlakatlarda ab ko'rsatkichlari yuqori bo'lgan bemorlar soni ayni vaqtda 20 – 30 % tashkil etadi. rossiyada ag erkaklar …

3 / 28

shdagilarda esa 26,6% hollarda qayd etilgan. 20-60 yoshdagi shahar aholisining 11,3% erkaklarida va 16,6% ayollarida qb ko'tarilishi aniqlangan. qishloq joylarida bu ko'rsatkichlar tegishlicha 12,6% va 14,7% ni tashkil etadi. etiologiyasiga ko'ra ag barcha xolatlari 2 guruxga bo'linadi: birlamchi (essentsial yoki idiopatik) ag ( gipertoniya kasalligi- gk). ikkilamchi (simptomatik) ag. simptomatik (ikkilamchi) ag mustaqil kasallik xisoblanmaydi. u boshqa kasalliklar, masalan, buyrak (pielonefrit, glomerulonefrit va x.o.), endokrin tizimi (gipertireoz, fioxromatsitoma va x.o.), markaziy asab tizimi (jaroxatdan so'nggi entsefalopatiyalar va x.o.), qon-tomir tizimi (aorta koarktatsiyasi, ateroskleroz va x.o.) kasalliklarining asosiy belgilaridan biri sifatida qaraladi. ag rivojlanishiga olib keluvchi biror a'zo yoki endokrin tizimi xastaliklari bilan qon bosim ko'tarilishi orasida bog'liqlik aniqlanmagan xollarda kasallik essentsial (birlamchi) ag (gipertoniya kasalligi) xisoblanadi. essentsial ag (gk) yurak qon –tomir tizimini yoshga bog'liq holda tomirlarda kuzatiladigan o'zgarishlar, avj olib boruvchi asoratlar hisobiga kuzatiladigan gemodinamik siljishlarga moslashish xususiyatini buzilishi natijasida yuzaga keladigan kasallik. qb ko'tarilishi simptomatik ag da ko'pgina …

4 / 28

namiya). semizlik. ovqatlanish xususiyatlari (osh tuzini, xayvon yog'lariga va uglevodlarga boy maxsulotlarni ko'p miqdorda iste'mol qilinishi). kaltsiy va magniy etishmovchiligi. ko'p miqdorda alkogol iste'mol qilish. giperlipidemiya. kashandalik. shaxsiy xususiyatlar (yoshi, jinsi, xarakteri va x.o.). nasliy moyillik yuqorida sanab o'tilgan xavf omillari orasida eng muximlaridan biri xisoblanadi. chunonchi, ota-onalaridan birida gk mavjud bo'lsa, ushbu xastalikning bolada paydo bo'lish ehtimoli 25%, ikkalasi ham kasal bo'lgan xolda esa, bu ko'rsatgich 50% gacha etadi. ushbu xolatda nafaqat ota- onasida yoki yaqin qarindoshlarida gk mavjudligi, balki kasallik xususiyati, og'irlik darajasi, ab ko'tarilganligi aniqlangan vaqtdagi bemor yoshi, hamda avlodida ushbu kasallik asoratlari mavjudligi ahamiyatga ega. ayni vaqtda ushbu gurux bemorlarda kasallik faqat ma'lum bir xavf omillar ta'sirida zamonaviy inson hayot tarzini o'zgartirganda rivojlanadi. jismoniy faollikning chegaralanishi (gipodinamiya) zamonaviy hayot tarzining muxim xsusiyati bo'lib, iqtisodiy rivojlangan mamlakatlarning aksariyat aholisi yaxshi jismoniy tayyorgarlikka ega bo'lmaganligi sababli nafaqat mushak tizimi, balki qon aylanish va nafas olish tizimlarining moslashish xususiyati …

5 / 28

uvozanat qiluvchi mexanizmi pressor stimulyatorlar (qo'zg'atuvchilar) dan ustunlik qila boshlaydi va bu ab ni keskin ko'tarilishiga olib keladi. bundan tashqari ortiqcha tana vazniga ega bo'lgan bemorlarda kuzatiladigan giperlipidemiya arteriyalarni erta aterosklerotik shikastlanishiga olib keladi va qon tomir devorlari regidligini oshirib tashqi fiziologik ta'sirlarga javoban (vazokonstriktsiya) qon tomirlarni toraytiradi. osh tuzi (naci) ko'p miqdorda iste'mol qilinishi ba'zan xal etuvchi ahamiyatga ega bo'ladi (masalan, ag “tuzli” shaklida). katta yoshdagi sog'lom odam uchun osh tuziga bo'lgan kunlik talab 3,5-4,0 g (yoki taxminan 60-70 mekv natriy) ni tashkil qilishi ma'lum. lekin xozirgi vaqtda ag bilan og'rish extimoli yuqori bo'lgan iqtisodiy rivojlangan mamlakatlarda osh tuzi kuniga 6-18 g gacha qabul qilinadi. ayni vaqtda ayrim xalqlar va qabilalar (yangi gvineya va polineziya orollaridagi aborigenlar, alyakadagi eskimoslar, vnesueladagi indeytslar va x.o.) kuniga qabul qiladigan osh tuzi miqdori 4 g dan oshmaydi va ularda juda kamdan kam xollarda ab ni ko'tarilishi kuzatiladi. oziq- ovqat bilan organizmga tushgan natriy …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "arterial gipertenziya"

ma'ruza mavzusi: ma'ruza mavzusi: gipertoniya kasalligi simptomatologiyasi. simptomatik gipertenziya haqida tushuncha. diagnostika. davolash asosiy printsiplari. arterial gipertenziya – qon bosimining oshishi, bunda diastoloik qon bosimi 90 mm.sim.ust., sistologik – 140 mm.sim.ust.dan yuqori ko'rsatgichlarga etadi. (turli vaqt oralig'ida, bemor uchun tinch holatda, qon bosimiga ta'sir qiladigan dorilar qabul qilinmagan holatda). arterial gipertenziya: birlamchi va ikkilamchi bo'lishi mumkin. birlamchi (essentsial gipertoniya) gipertenziya aniq bir sababsiz qon bosimining ko'tarilishi. ikkilamchi – arterial gipertenziyaga sabab bo'ladigan omil aniqlanganda yuzaga keladi. agar faqat sistolik qon bosimining o'zi oshadigan bo'lsa – izolyatsiyalashgan (alohida) ag deb ataladi. essentsial arteri...

This file contains 28 pages in PPTX format (140,2 KB). To download "arterial gipertenziya", click the Telegram button on the left.

Tags: arterial gipertenziya PPTX 28 pages Free download Telegram