psixologiya nazariyasi va tarixi fanidan

PPTX 52 pages 8.1 MB Free download

52 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 8.1 MB

File type PPTX

Pages 52

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 52

toshkent amaliy fanlar universiteti psixologiya nazariyasi va tarixi fanidan 2-semestr ma’ruzasi toshkent-2023 yil toshkent amaliy fanlar universiteti reja 1.shaxs rivojlanishi va kognitiv sohasi. 2. diqqat va uning turlari. 3. xotira –psixik jarayon sifatida. 4. tafakkur turlari va operatsiyalari. 5. tanqidiy va kreativ tafakkurning rivojlanishi. 1-semestrdan bliss savollar 1. psixologiya nazariyasi va tarixi qanday fan? 2. psixika nima? 3. ong nina? 4. psixologiya nazariyasi va tarixi fanining asosiy tadqiqiot metodlarini sanab o’ting. 5. o’zbek psixologlaridan kimlarni bilasiz? 6. faoliyat nima? 7. shaxs tushunchasiga izoh bering? diqqat diqqat - ongimizning o’zimiz idrok etayotgan, tasavvur qilayotgan, fikr yuritilayotgan va aytayotgan narsamizga qaratish, bir nuqtaga to’plash demakdir. diqqat o’ziga xos alohida bilish jarayoni emas, balki bilish jarayonlarning faol borishi va sifatli bo’lishi uchun zarurdir, xolos. ba’zi psixologlar (masalan, g.a.fortunatov) diqqatni psixik holatlarga qo’shadilar. ammo, diqqat ong faolligining o’ziga xos alohida bir ko’rinishi ekanligini keyinroq yaqqol anglaniladi.shu sababli diqqatni iroda sohasiga ham qo’shish mumkin. p.i.ivanov …

2 / 52

a davomli tarzda jamlanishini ta’minlaydi. diqqatni tashkil etishda insonning faolligiga ko‘ra diqqatni uch turga bo‘lish mumkin: ixtiyorsiz, ixtiyoriy va ixtiyoriydan keyingi diqqatlar. ixtiyorsiz diqqat – bu ongning seskantiruvchi sifatidagi alohida xususiyatiga muvofiq holda ob’ektda jamlanganligi. ixtiyoriy diqqat – bu ob’ektda faoliyat talablariga ko‘ra yo‘naltirilgan, ongli boshqariladigan jamlanganlik. diqqatning yana bir turi mavjud. ixtiyoriy diqqatga o‘xshash, maqsadga yo‘nalganlik xususiyatiga ega bo‘lib, va dastlab iroda kuchini talab etadi, lekin keyinchalik odam ishga «kirib boradi»: faoliyatning natijasi emas, balki, uning mazmuni va jarayoni ham qiziqarli bo‘lib, ahamiyat kasb eta boshlaydi. bunday diqqat n.f. dobrinin tomonidan ixtiyoriydan keyingi diqqat deb nomlandi. ixtiyorsiz diqqat maqsad qo‘yish va iroda qatnashuvi bilan bog‘liq emas, ixtiyoriy diqqat uchun esa iroda boshqaruvi va maqsadning mavjud bo‘lishi shart. odatda, ixtiyorsiz diqqatning yuzaga kelishida jismoniy, psixofizik va ruhiy sabablarning yaxlit to‘plami bilan ish ko‘rishga to‘g‘ri keladi. ular bir-biri bilan o‘zaro bog‘langan bo‘lsada, shartli ravishda quyidagi to‘rt darajaga bo‘lish mumkin. sabablarning birinchi …

3 / 52

lan, qorni to‘q va qorni ochiqqan odamlar ovqat to‘g‘risidagi suhbatga turlicha munosabat bildiradilar. sabablarning uchinchi guruhi shaxsning umumiy yo‘nalganligi bilan bog‘liq. bizni ko‘proq qiziqtiradigan va qiziqishlar sohamizni, shuningdek, kasbiy qiziqishlarimizni tashkil etuvchilar, qoidaga ko‘ra, tasodifan duch kelib qolgan bo‘lsak ham, e’tiborimizni o‘ziga tortadi. va, nihoyat, ixtiyorsiz diqqatni yuzaga keltiradigan sabablarning to‘rtinchi guruhini ta’sir etuvchi seskantiruvchi hosil qiladigan his-tuyg‘ular tashkil etadi. biz uchun qiziqarli bo‘lgan, ma’lum emotsional reaksiyani hosil qiladiganlar ixtiyorsiz diqqatning muhim sababi bo‘lib hisoblanadi. diqqatni jamlash ostida diqqatning jismda jamlanganlik jadalligi yoki darajasi tushuniladi. a.a. uxtomskiyning fikriga ko‘ra, diqqatni jamlash bosh miya po‘stlog‘idagi kuchli qo‘zg‘alish o‘chog‘i faoliyatining xususiyati bilan bog‘liq. diqqatni taqsimlash ostida odamning bir vaqtning o‘zida bir necha faoliyatlarni bajarish qobiliyati tushuniladi. hayotiy tajribaga ko‘ra, odam ongli psixik faoliyatning faqat bir turini bajara oladi, bir vaqtning o‘zida bir nechtasini bajarish sub’ektiv hissi esa ketma-ket tezlik bilan bir faoliyat turidan ikkinchisiga o‘tish oqibatida yuzaga keladi. diqqatning bo‘linishi – bu …

4 / 52

lgilovchi xususiyatlaridan biri, uning o‘qitishda va mashq bajarishda umuman o‘zgarmasligidir. diqqat hajmini tadqiq etish, odatda, individ tomonidan aniqlik bilan idrok etiluvchi, bir vaqtning o‘zida taqdim etiladigan unsurlar (raqamlar, harflar, jismlar va h.k.) sonini tahlil qilish yo‘li bilan amalga oshiriladi. bu maqsadlarda taxistoskopdan foydalaniladi – ma’lum sondagi seskantiruvchilarni shunchalik tez, tadqiq qilinuvchi ko‘zlarini bir ob’ektdan boshqasiga olib ulgurmasidan oldin taqdim etishga imkon beradigan asbob, diqqat hajmi – individual tarzda o‘zgaradigan kattalik, lekin, odatda, odamlarda uning ko‘rsatkichi 5 ± 2ga teng bo‘ladi. sezgilar haqida umumiy tushuncha bizga ta’sir etib turgan tevarak olamdagi narsalar va voqea hodisalarning xilma-xil xossalari mavjud. bu xossalar va shu kabi boshqa sezgi organlari yordami bilan ongimizda bevosita aks etadi. ko’rish tam bilish eshitish hid bilish his qilish 16 sezgi organiga ta’sir etib, sezgini vujudga keltiradigan har bir narsa (yoki hodisa) qo‘zg‘ovchi deb ataladi, uning ta’siri esa qo'zg'alish deb yuritiladi. m: quyoshning nurlari, svetafor ishoralari, kitobdagi rang, katta kichikligi …

5 / 52

gi (kinestetik), muvozanat sezgilar (statik) ichki organlardagi jigar, o’pka, meda-ichak, nafas olish va qon aylanishdagi sezgilar. idrok idrok sezgilarga nisbatan murakkab va mazmundor psixik jarayon bo’lib, barcha ruhiy holatlar, xususiyatlar, xossalar va inson ongining yaxlit mazmuni egallangan bilimlar, tajribalar, ko’nikmalar bir davrning o’zida namoyon bo’ladi, aks ettirishda ishtirok etadi. idrok- deb sezgi a'zolariga bevosita ta'sir etib turgan narsa-hodisalar obrazlarini kishi ongida bir butun holda aks ettirilishiga aytiladi. idrok turlari fazoni idrok qilish vaqtni idrok qilish harakatni idrok qilish ijtimoiy persepsiya xotira biz ilgari idrok qilgan, boshdan kechirgan va bajargan ishlarimizni yodda saqlash, keyinchalik ularni eslash yoki xotirlash hamda unitish jarayonidir. professor e.g‘oziev xotira- atrof-muhitdagi voqelik (narsa)ni bevosita va bilvosita, ixtiyoriy va ixtiyorsiz ravishda, passiv va faol holda, reproduktiv va produktiv tarzda, verbal va noverbal shaklda, mantiqiy va mexanik yo‘l bilan aks ettiruvchi esda olib qolish, esda saqlash, qayta esga tushirish, unutish hamda tanish hissidan iborat psixik jarayon richared atkinson va …

Want to read more?

Download all 52 pages for free via Telegram.

Download full file

About "psixologiya nazariyasi va tarixi fanidan"

toshkent amaliy fanlar universiteti psixologiya nazariyasi va tarixi fanidan 2-semestr ma’ruzasi toshkent-2023 yil toshkent amaliy fanlar universiteti reja 1.shaxs rivojlanishi va kognitiv sohasi. 2. diqqat va uning turlari. 3. xotira –psixik jarayon sifatida. 4. tafakkur turlari va operatsiyalari. 5. tanqidiy va kreativ tafakkurning rivojlanishi. 1-semestrdan bliss savollar 1. psixologiya nazariyasi va tarixi qanday fan? 2. psixika nima? 3. ong nina? 4. psixologiya nazariyasi va tarixi fanining asosiy tadqiqiot metodlarini sanab o’ting. 5. o’zbek psixologlaridan kimlarni bilasiz? 6. faoliyat nima? 7. shaxs tushunchasiga izoh bering? diqqat diqqat - ongimizning o’zimiz idrok etayotgan, tasavvur qilayotgan, fikr yuritilayotgan va aytayotgan narsamizga qaratish, bir nuqtaga to’plash demakdir...

This file contains 52 pages in PPTX format (8.1 MB). To download "psixologiya nazariyasi va tarixi fanidan", click the Telegram button on the left.

Tags: psixologiya nazariyasi va tarix… PPTX 52 pages Free download Telegram