muloqot psixologiyasi

PPTX 28 pages 81.6 KB Free download

28 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 81.6 KB

File type PPTX

Pages 28

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 28

muloqot psixologiyasi fanining predmeti muloqot psixologiyasi fanining predmeti reja; muloqot haqida tushuncha muloqotning funksiyalari muloqotning kommunikativ tomoni muloqot inson hayoti va faoliyatining muhim shartidir. aynan muloqot yordamida insonlar tabiatini o’zlashtirish va o’z individual ehtiyojlarini qondirish uchun birgalikda harakat qilish imkoniyatiga ega bo’ladilar. muloqot jarayonida inson xulq-atvorining muayyan obraz va modellari shakllanib, keyinchalik ular insonning ichiga kiradi. shaxsning tafakkuri, olamni va o’zining obrazini tahlil qilish hamda baholash qobiliyati muloqot jarayonida shakllanadi. mazkur muammoga atroflicha baho bergan polshalik psixolog ye.melibruda quyidagilarni ta'kidlaydi: "muloqot shaxslararo munosabatlarda biz uchun havodek ahamiyatga egadir". muloqot o’ta murakkab jarayon bo’lganligi sababli unga yagona to’g’ri ta'rifni berish juda mushkul. shuning uchun odatda muloqot tushunchasining mazmuni uning ayrim tomonlariga urg’u berish orqali ta'riflanadi. a) muloqot - hamkorlikda faoliyat ehtiyoji bilan taqazolangan aloqa o’rnatish va uni rivojlantirish jarayoni. b) muloqot - sub'ektlarning belgilar tizimi orqali o’zaro ta'sirlanishuvi. a.v.petrovskiy tahriri ostida chiqqan "umumiy psixologiya" darsligida muloqot ikki va undan ortiq kishilar …

2 / 28

hining o’zaro ta'sir jarayoni bo’lib, bu ta'sir davomida axborot almashinadi, munosabat o’rnatiladi, rivojlantiriladi. muloqot tushunchasini kommunikasiya tushunchasidan farqlash lozim. kommunikasiya-tirik va o’lik tabiatdagi tizimlar o’rtasida axborot almashinuvini anglatadi. hayvonlar o’rtasidagi signallar almashinuvi, insonning texnik vositalar bilan aloqa qilishi, bularning barchasi kommunikasiyaga misol bo’ladi. muloqot faqat insonlar o’rtasida amalga oshirilishi mumkin. muloqotning inson hayotidagi ahamiyati beqiyosdir. inson bolasi aynan boshqalar bilan muloqotda, munosabatda bo’lish jarayonida shaxsga aylanib boradi. muloqot orqali inson ijtimoiy tajriba va madaniyatni egallab boradi. yangi tug’ilgan inson boshqalar bilan muloqotda bo’lish imkoniyatidan mahrum bo’lsa, u hech qachon shaxsga aylana olmaydi, ya'ni u o’z psixik taraqqiyoti bo’yicha orqada qolib ketadi. zero, inson psixik taraqqiyoti muloqotdan boshlanadi. muloqotsiz insoniyat jamiyati bo’lishi mumkin emas. aynan muloqot hamkorlikda faoliyat yurituvchi individlar jamoasini shakllantiradi. hamkorlikdagi faoliyat rejasini tuzish va uni ruyobga chiqarish uchun individlar o’rtasida muloqot amalga oshirilishi shart. muloqot vositasida hamkorlikdagi faoliyat tashkil etiladi va amalga oshiriladi. ayni vaqtda faoliyat davomida insonlar …

3 / 28

m bo’lsam-da, negadir bu yerda tomning bosib qolishidan xavfsiray boshladim. ovqatlanishimda muntazamlik yo’qoldi, yuvinmay qo’ydim". 2-misol. tarixda yaponlarda "moritao" nomli insonning o’zini-o’zi takomillashtirish tizimi mavjud bo’lgan. vaholanki, inson hech qanday jismoniy azoblarga duchor bo’lmaydi. faqatgina bir haftaga g’orga kirib ketib, u yerda tanho qoladi. bu yerda u hatto o’zi bilan gaplashishi mumkin bo’lmagan. sinovdan o’tganlar keyinchalik har qanday uchrashuv va suhbatni xursandchilik bilan qarshi oladilar. qizig’i shundaki, ularda ko’proq gapirish ehtiyoji emas, balki tinglash ehtiyoji kuchayar ekan. 3-misol. bir paytlarda amerikada barcha tamaddixonalarni avtomatlashtirish avj olgan edi. ammo ko’p o’tmay ularning egalari kasodga uchray boshladi. ma'lum bo’lishicha, bu yerga odamlar nafaqat tammadi qilish, balki suhbatdosh topish uchun ham kelganlar. bundan ko’rinadiki, insonlar doimo muloqotga ehtiyoj sezadilar va uni qondirishga harakat qiladilar. muloqot jarayonida muloqot funksiyalari ham muhim rol o’ynaydi. muloqot funksiyalari deganda muloqotning inson hayotida bajaradigan funksiyalari tushuniladi. muloqot funksiyalari xilma-xil bo’lib, eng keng tarqalgan tasnifga ko’ra, ya'ni b.f.lomov tomonidan …

4 / 28

ot inson emosional holatlarining eng muhim determinasiyasidir. chunki turli tuman emosional holatlar muloqot jarayonida paydo bo’ladi va o’zgaradi. l.a.karpenko taklif etgan tasnifga ko’ra, muloqotning quyidagi vazifalari ajratib ko’rsatiladi. aloqa o’rnatish vazifasi - suhbatdoshni aloqaga kirishish uchun tayyorlash; informasion vazifa - suhbatdosh bilan muayyan ma'lumotlar, fikrlar va rejalarni almashish; faoliyatga undash - suhbatdoshni biror harakatni bajarishga stimul-lashtirish; koordinasion vazifa - suhbatdosh bilan hamkorlikdagi faoliyatni tashkil etish va uni amalga oshirishda harakatlarni muvofiqlashtirish; tushunishni ta'minlash vazifasi - suhbatdoshning fikrlari va hissiyotlarini tushunish; amotiv vazifasi - suhbatdoshda muayyan hissiyotlarni uyg’otish hamda ularni o’zgartirish; munosabat o’rnatish - munosabatlar tizimidagi shaxsiy o’rnini, mavqeini aniqlash; ta'sir ko’rsatish - suhbatdoshning xulq-atvori shaxsiy xususiyatlari maqsadlari va ustanovkalarini o’zgartirish muloqotning kommunikativ tomoni birgalikdagi faoliyat davomida odamlar turli fikrlar, o’y-xayollar, his kechinmalar bilan o’rtoqlashadilar. bunda o’y-fikrlar, his-kechin-malarni axborot sifatida, kommunikasiyani esa axborot almashinuvi sifatida talqin etish mumkin. ammo shuni e'tiborga olish kerakki insonlararo kommunikasiya shunchaki axborot almashinuvidan iborat emas. chunki …

5 / 28

muloqot jarayonida kommunikator (axborot yuboryotgan odam) va resipient (axborotni qabul qilayotgan odam) bir xil kodlashtirish tizimiga ega bo’lishi kerak, to’rtinchidan muloqot jarayonida faqat insonlararo kommunikasiyaga xos to’siqlar vujudga kelishi mumkin. kommunikativ jarayonda qo’llaniladigan bir necha belgilar tizimi mavjud. ular verbal kommunikasiya (nutq orqali) va noverbal (nutq bilan bog’liq bo’lmaydigan belgilar orqali) kommunikasiyadir. verbal kommunikasiya. inson nutqi belgilar tizimi sifatida qo’llaniladi. nutq - inson tomonidan qo’llaniladigan tovush signallari yoki yozma belgilardan iborat bo’lib, ular orqali muloqotdan olingan ma'lumot qayta ishlanadi, saqlanadi va uzatiladi. u jarayon til orqali amalga oshiriladi. til so’z belgilari tizimi bo’lib, u muloqot jarayonida psixik faoliyat mahsuli bo’lib yuzaga keladi til muomala vositasidir. til muomalaga kirishuvchilar o’rtasidagi kommunikasiyani ta'minlaydi, chunki uni axborot beruvchi ham, uni qabul qiluvchi ham birday tushunadi. boshqa kishiga axborot beruvchi (kommunikator) va uni qabul qiluvchi (resipient) muloqot jarayonida bir xil tildan foydalanishi kerak, aks holda bir-birini to’g’ri tushunolmaydi. axborot almashish muomala qatnashuvchilariga tushunarli belgi …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

Download full file

About "muloqot psixologiyasi"

muloqot psixologiyasi fanining predmeti muloqot psixologiyasi fanining predmeti reja; muloqot haqida tushuncha muloqotning funksiyalari muloqotning kommunikativ tomoni muloqot inson hayoti va faoliyatining muhim shartidir. aynan muloqot yordamida insonlar tabiatini o’zlashtirish va o’z individual ehtiyojlarini qondirish uchun birgalikda harakat qilish imkoniyatiga ega bo’ladilar. muloqot jarayonida inson xulq-atvorining muayyan obraz va modellari shakllanib, keyinchalik ular insonning ichiga kiradi. shaxsning tafakkuri, olamni va o’zining obrazini tahlil qilish hamda baholash qobiliyati muloqot jarayonida shakllanadi. mazkur muammoga atroflicha baho bergan polshalik psixolog ye.melibruda quyidagilarni ta'kidlaydi: "muloqot shaxslararo munosabatlarda biz uchun havodek ahamiyatga egadir". mu...

This file contains 28 pages in PPTX format (81.6 KB). To download "muloqot psixologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: muloqot psixologiyasi PPTX 28 pages Free download Telegram