biologiya ta'limi

PPT 15 pages 70.5 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 70.5 KB

File type PPT

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

andijon davlat universiteti sirtqi bo'limi biologiya ta'lim yo'nalishi 3-bosqish 301-guruh talabasi melishev abduolimning markaziy asab tizimi va oliy nerv faoliyati fanidan tayyorlagan mustaqil ishi mavzu:orqa miyaning funksiyasi reja: orqa miyaning tuzilishi va uning funksiyalari orqa miyaning yuqoriga kotariluvchi yollari va uning turlari orqa miyaning otkazuvchi yollari xulosa 1.orqa miya, markaziy nerv sistemasining muhim qismlaridan biri bo'lib, uning tuzilishi quyidagi asosiy qismlar va qatlamlardan iborat: 1. qopqoq (meninges) - orqa miyaning atrofini o'rab turgan to'qimalar to'plami. qopqoq uchta qatlamdan iborat: - dura mater - eng tashqi qatlam, qattiq va kuchli. - arachnoidea - o'rta qatlam, oraliq suyuqlik bilan to'ldirilgan. - pia mater - ichki qatlam, orqa miyaga yaqin joylashgan va uning ustidagi qon tomirlarini o'z ichiga oladi. 2. vezikal (cerebrospinal fluid) - qopqoq orasida joylashgan suyuqlik, orqa miyaning himoya qilishi, zararni kamaytirishi va oziqlanishini ta'minlaydi. 3. nerv hujayralari - orqa miyaning asosiy funksional birligi. nerv hujayralari, sensory va motor ma'lumotlarni qayta …

2 / 15

ini o'z ichiga oladi, va ularni miyaning yuqori qismlariga yetkazadi. ▎ 2. motor funksiyalari: - orqa miya, miyaning motor markazlaridan mushaklarga buyruqlarni uzatadi, shu orqali harakatlarni boshqaradi. bu, masalan, qo'l va oyoqlarning harakatlarida muhimdir. 3. refleks funksiyalari: - orqa miya, tez va avtomatik reflex harakatlarni amalga oshirishga yordam beradi. masalan, og'riq refleksi, har qanday xavfli vaziyatda tezkor harakat qilish uchun orqa miyada sodir bo'ladi. ▎ 4. nerv tizimining integratsiyasi: - orqa miya, markaziy nerv tizimining bir qismi sifatida, nerv tizimining boshqa qismlari bilan bog'lanish va ma'lumotlarni integratsiya qilish funksiyasini bajaradi. orqa miyaning reflektor vazifasi, asosan, tez va avtomatik javoblar berishni ta'minlaydi. bu vazifalar quyidagilarni o'z ichiga oladi: 1. refleks arqonlari - har bir refleks jarayoni, stimulyatsiyadan to javobgacha bo'lgan harakatni ta'minlaydigan ma'lumotlar yo'li bo'lib, orqa miya orqali o'tadi. 2. tezkor javoblar - orqa miya, ko'plab xavfli vaziyatlarda tezkor harakatlarni amalga oshirish uchun asosiy rol o'ynaydi. masalan, og'riq stimulyatori tomonidan bildirib, …

3 / 15

echa muhim funktsiyalarni bajaradi: 1. sensor ma'lumotlarni uzatish: tana qismlaridan tasvirlangan sezgi ma'lumotlarini ko'taradi. 2. refleks javoblar: harakatlarni tezda boshqarish uchun zarur bo'lgan oddiy refleks jarayonlarini ta'minlaydi. 3. corticospinal yo'l: - bu yo'l harakatlarni boshqarish uchun juda muhim hisoblanadi. uning davomiyligi ham 10-20 millisekundga yetishi mumkin. ▎ umumiy ma'lumot orqa miyaning yuqoriga ko'taruvchi yo'llarining davomiyligi va samaradorligi ko'plab omillarga bog'liq, jumladan, muayyan hidoyat va harakat turlari, shuningdek neurologik holatlar bilan bog'liq. orqa miyaning yuqoriga ko'tariluvchi yo'llari bir necha turga bo'linadi, va bu yo'llar davomiyligi ham ular turiga qarab farq qiladi. quyida asosiy yo'llarni va ularning davomiyligini ko'rib chiqamiz. ▎ asosiy yo'llar 1. spinotalamik yo'l: - bu yo'l og'riq va issiqlik sezgilarini miya qismiga uzatadi. ushbu yo'lning davomiyligi odatda bir necha millisekundni tashkil etadi. 2. dorsal massiv yoki dorsal kolonna yo'li: - ushbu yo'l sensor ma'lumotlarni, masalan, alohida sezgi va teginish hissini uzatadi. davomiyligi ham yaqin 5-10 millisekund bo'lishi mumkin. 3. …

4 / 15

oblarni tezlatuvchi muhim elementlardir. bu jarayonlar stimulyatorlarga tezkor javob berish imkonini yaratadi. orqa miyaning otkazuvchanlik yo'llari muvozanatni saqlash, harakatlar va his-tuyg'ularni muvofiqlashtirishda ahamiyatli ahamiyatga ega bo'lib, insonning normal faoliyatini ta'minlaydi. xulosa orqa miya — bu organizmning hayotiy muhim vazifalarini bajaradigan markaziy nerv tizimining asosiy qismlaridan biridir. u sezgi, motor funksiyalarni boshqarish, refleks jarayonlarini amalga oshirish, va vegetativ funksiyalarni ta'minlash uchun zarur. orqa miyadagi muhim jarayonlar va markazlar organizmning samarali va muvozanatli faoliyatini foydalanilgan adabiyotlar 1. qosimov s. h., asab tizimi fiziologiyasi. toshkent, tibbiyot nashriyoti, 2016. 2. norqulov a. n., odam anatomiya va fiziologiyasi. toshkent, 2014. 3. o‘zbekiston fanlar akademiyasi jurnalida chop etilgan maqolalar

5 / 15

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "biologiya ta'limi"

andijon davlat universiteti sirtqi bo'limi biologiya ta'lim yo'nalishi 3-bosqish 301-guruh talabasi melishev abduolimning markaziy asab tizimi va oliy nerv faoliyati fanidan tayyorlagan mustaqil ishi mavzu:orqa miyaning funksiyasi reja: orqa miyaning tuzilishi va uning funksiyalari orqa miyaning yuqoriga kotariluvchi yollari va uning turlari orqa miyaning otkazuvchi yollari xulosa 1.orqa miya, markaziy nerv sistemasining muhim qismlaridan biri bo'lib, uning tuzilishi quyidagi asosiy qismlar va qatlamlardan iborat: 1. qopqoq (meninges) - orqa miyaning atrofini o'rab turgan to'qimalar to'plami. qopqoq uchta qatlamdan iborat: - dura mater - eng tashqi qatlam, qattiq va kuchli. - arachnoidea - o'rta qatlam, oraliq suyuqlik bilan to'ldirilgan. - pia mater - ichki qatlam, orqa miyaga yaqin joyla...

This file contains 15 pages in PPT format (70.5 KB). To download "biologiya ta'limi", click the Telegram button on the left.

Tags: biologiya ta'limi PPT 15 pages Free download Telegram