bozoriqtisodiyotimodellari

PPTX 24 pages 548.1 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 24
bozor iqtisodiyotiga o`tishning o`zbek modeli “iqtisodiyot nazariyasi fanidan” mustaqil ishi isioʻ-24-2-guruh iqtisodiy sirtqi talim 1-kurs talabasi tayyorladi:aralova oygul qabul qildi:laziza koʻpaysinova toshkent -2025. bozor iqtisodiyoti modellari reja: 1. o‘tish davrining mazmuni. bozor iqtisodiyotiga o‘tish yo‘llari 2. o‘zbekistonda bozor iqtisodiyotiga o‘tishning tamoyillari 3. respublikada bozor islohotlarini amalga oshirish va xususiyatlari va uning asosiy yo‘nalishlari o‘tish davrida bozor iqtisodiyotini shakllantirishning asosiy yo‘nalishlari bo‘lib quyidagilar hisoblanadi: iqtisodiyotni erkinlashtirish. iqtisodiyotni monopoliyadan chiqarish va raqobat muhitini yaratish. institutsional o‘zgarishlar. tarkibiy o‘zgarishlar. makroiqtisodiy, asosan, moliyaviy barqarorlashtirish. bozor xo‘jaligiga mos bo‘lgan aholini ijtimoiy himoyalash tizimini shakllantirish. erkinlashtirish – bu xo‘jalik hayotining barcha sohalaridagi to‘siq hamda cheklovlarni, shuningdek, davlat nazoratini keskin ravishda qisqartirish yoki bekor qilishga yo‘naltirilgan chora-tadbirlar tizimidan iborat. iqtisodiyotni monopoliyadan chiqarish va raqobat muhitini yaratish. bu yo‘nalish quyidagi jarayonlarning amalga oshirilishini taqozo etadi: - barcha iqtisodiy agentlarning ish faolligi uchun teng imkoniyat va sharoitlar yaratilishi; - bozorga xorijiy raqobatchilar ham kirishi uchun imkon berilishi; - kichik …
2 / 24
ishning yangi tizimini yaratish; - bozor sharoitlariga mos tushuvchi xo‘jalik qonunchiligini qabul qilish va boshqalar. 4. tarkibiy o‘zgarishlar. tarkibiy o‘zgarishlar birinchi navbatda iqtisodiyot va uning alohida tarmoqlari tarkibida oldingi tizimdan qolgan nomutanosibliklarni yumshatish yoki bartaraf etishga yo‘naltirilgan. iqtisodiyot tarkibiy tuzilishini qayta qurishdan asosiy maqsad – ichki va tashqi bozorlarda to‘lovga qodir talabga ega bo‘lgan mahsulotlarni ishlab chiqarilishini rivojlantirishdan iborat. 5. makroiqtisodiy, asosan, moliyaviy barqarorlashtirish. aslini olganda, bu jarayon tizimiy islohotlar qatoriga kirmaydi, chunki u bozor iqtisodiyoti barqaror amal qilayotgan mamlakatlarda ham tez-tez o‘tkazilib turadi. bu yo‘nalishning muhim ahamiyati shundan kelib chiqadiki, ma’muriy-buyruqbozlik tizimining inqirozi eng avvalo va kuchli ravishda moliyaviy sohada, ayniqsa yuqori inflyatsiya shaklida namoyon bo‘ladi. inflyatsiyaning uzoq vaqt mavjud bo‘lishi bozor munosabatlarining normal qaror topishiga to‘sqinlik qiladi, shuning uchun uni bartaraf etish o‘tish davri iqtisodiyoti uchun o‘ta muhim hisoblanadi. makroiqtisodiy barqarorlashtirish chora-tadbirlari tizimiga pul emissiyasini cheklash, davlat byudjeti taqchilligini qisqartirish, ijobiy foiz stavkasini ta’minlash va boshqalar kiradi. 6. …
3 / 24
nlanishi; - bozor munosabatlariga o‘tish bilan bir qatorda aholini ijtimoiy himoyalash sohasida kuchli chora-tadbirlarni amalga oshirish. - bozor munosabatlarini bosqichma-bosqich qaror toptirish. iqtisodiy munosabatlar va tashkiliy-boshqaruv tuzilmalarining bir turidan butunlay boshqa yangi turiga o‘tish, iqtisodiy islohotlar strategiyasini ishlab chiqish va uning asosiy yo‘nalishlarini aniqlab olishni taqozo qiladi. iqtisodiy islohotlar – bu bozor munosabatlarini shakllantirishga qaratilgan chora-tadbirlar majmuidir. respublikada iqtisodiy islohotlarni amalga oshirishning asosiy yo‘nalishlari quyidagilardan iborat: boshqarish tizimini isloh qilish mulkiy munosabatlarni isloh qilish agrar islohotlar moliya-kredit va narx-navo islihotlari tashqi iqtisodiy aloqalar islohoti ijtimoiy islohotlar respublikada aholini ijtimoiy himoyalash chora-tadbirlari quyidagi yo‘nalishlar bo‘yicha amalga oshirildi. birinchi yo‘nalish – narxlar erkinlashtirilishi va pulning qadrsizlanish darajasi ortib borishi munosabati bilan daromadlarning eng kam va o‘rtacha darajasini muntazam oshirib borish. ikkinchi yo‘nalish – respublikaning ichki iste’mol bozorini himoya qilish hamda oziq-ovqat mahsulotlari va sanoat mollari asosiy turlari iste’molini muayyan darajada saqlab turish. uchinchi yo‘nalish – islohotlarning dastlabki bosqichida aholining kam ta’minlangan tabaqalarini …
4 / 24
zini-o’zi tartibga solish g’oyasi ham, iqtisodiyotni markazlashtirilgan tarzda tartibga solish va boshqarish g’oyasi ham inqirozga uchradi. bunday sharoitda iqtisodiy taraqqiyotning sifat jihatdan yangi yo’llarini qidirib topish zarur bo’lib qoldi. bu vaqtga kelib ko’pgina rivojlangan mamlakatlarning tajribalari umumlashtirilib, iqtisodiyotning yangi taraqqiyot yo’li - ongli ravishda boshqariladigan va tartibga solinadigan bozor iqtisodiyoti, deb tan olindi va aksariyat davlatlar shu yo’lni tanladilar. lekin bunday bozor iqtisodiyotiga o’tish yo’llari (modellari) xilma-xil bo’lib, ularning umumiy va xususiy tomonlari farqlanadi. jahon tajribasida bozor iqtisodiyotiga o’tishning barcha yo’llari birlashtirilib, quyidagi uchta asosiy turga bo’linadi: 1) rivojlangan mamlakatlar yo’li; 2) rivojlanayotgan mamlakatlar yo’li: 3) sobiq sotsialistiq mamlakatlar yo’li; 4) sotsializm g’oyalarini samarali bozor iqtisodiyotini vujudga keltirish mexanizmi bilan qo’shib olib borish yo’li (xitoy, vetnam). bu yo’llar turli-tuman va har xil bo’lishiga qaramay, ularda umumiylik mavjuddir. ularning umumiyligi shundaki, ularning hammasi bozor iqtisodiyotiga o’tishni maqsad qilib qo’yadi va mazkur iqtisodiyotning qonun-qoidalari, amal qilish mexanizmi ko’p jihatdan umumiy bo’ladi. shu …
5 / 24
b etilio, «karaxt qilib davolash» usuli («shokovaya terapiya») deb ataladi. eski iqtisodiy munosabatlarni bosqichma-bosqich, yangi bozor munosabatlariga alishtira borib, samarali bozor iqtisodiyotini shakllantirib vujudga keltirish mumkin. islohotlar tajribasi shuni ko’rsatadiki, evolyutsion yo’l kamroq ijtimoiy larzalarga olib keladi, ancha izchil va muqarrardir. tartibga solinadigan bozor iqtisodiyotiga o’tish yo’llarigina emas, balki uning andozalari ham xilma-xildir. eng avvalo, ular shunday bozor iqtisodiyoti vujudga keltirilayotgan va amal qilib turgan mamlakatlarning oddiy xususiyatlari va an’analari bilan farq qiladi. shu boisdan bozor iqtisodiyotining ma’lum andozalari ularni amalga oshiruvchi muayyan mamlakatga mansubligiga qarab ajratiladi. masalan, germaniya, janubiy koreya, turkiya, argentina, polsha andozalari va hokazo. o’tish davrida bozor iqtisodiyotini shakllantirishning asosiy yo’nalishlari bo’lib quyidagilar hisoblanadi: 1. iqtisodiyotni erkinlashtirish. erkinlashtirish - bu xo’jalik hayotining barcha sohalaridagi to’siq hamda cheklovlarni, shuningdek, davlat nazoratini keskin ravishda qisqartirish yoki bekor qilishga yo’naltirilgan chora-tadbirlar tizimidan iborat. u butun iqtisodiyotga tatbiq etilib, quyidagilarni o’z ichiga oladi: - xo’jalik faoliyatini amalga oshirishda davlat monopoliyasini bekor …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bozoriqtisodiyotimodellari"

bozor iqtisodiyotiga o`tishning o`zbek modeli “iqtisodiyot nazariyasi fanidan” mustaqil ishi isioʻ-24-2-guruh iqtisodiy sirtqi talim 1-kurs talabasi tayyorladi:aralova oygul qabul qildi:laziza koʻpaysinova toshkent -2025. bozor iqtisodiyoti modellari reja: 1. o‘tish davrining mazmuni. bozor iqtisodiyotiga o‘tish yo‘llari 2. o‘zbekistonda bozor iqtisodiyotiga o‘tishning tamoyillari 3. respublikada bozor islohotlarini amalga oshirish va xususiyatlari va uning asosiy yo‘nalishlari o‘tish davrida bozor iqtisodiyotini shakllantirishning asosiy yo‘nalishlari bo‘lib quyidagilar hisoblanadi: iqtisodiyotni erkinlashtirish. iqtisodiyotni monopoliyadan chiqarish va raqobat muhitini yaratish. institutsional o‘zgarishlar. tarkibiy o‘zgarishlar. makroiqtisodiy, asosan, moliyaviy barqarorlashtirish. bozo...

This file contains 24 pages in PPTX format (548.1 KB). To download "bozoriqtisodiyotimodellari", click the Telegram button on the left.

Tags: bozoriqtisodiyotimodellari PPTX 24 pages Free download Telegram