ta'lim metodlari

PDF 11 pages 336.6 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 336.6 KB

File type PDF

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

9- ma’ruza; dars o‘tish metodlari va ularni tanlashning asosiy mezonlari reja: 9.1. ta`lim metodlarining tasniflanishi. 9.2. og’zaki metodlar. 9.3. ko’rgazmali metodlar 9.4. amaliy metodlar 9.5. ta’lim jarayonida interfaol metodlardan foydalanish. 9.6. ta’lim metodlarini tanlash. tayanch so’z va iboralar: ta’lim metodlari, og’zaki metodlar, ma’ruza, xikoya, bahs-munozara, amaliy metodlar, ko’rgazmali metodlar, ta’lim metodlarini tanlash, interfaol metodlar. 9.1. ta`lim metodlarining tasniflanishi. ta`lim metodi deganda ta’lim beruvchi va ta’lim oluvchilarning birgalikdagi faoliyat yo’llari tushuniladi. bularning yordamida ta’lim oluvchilar bilim, ko’nikma, malaka, kasbiy mahoratlarni egallashga erishadilar, aqliy va jismoniy kuch va ijodiy qobiliyat rivojlanadi. pedagogikada ta`lim metodlarini tasniflanishiga va belgilashga bir xil yondashuv mavjud emas. “ta`lim metodi” tushunchasining mazmunini ochish to’g’risida munozaralar hozirgi vaqtda ham davom etib kelmoqda. ba`zi olimlar metodni belgilashda bilish manbalarining xususiyatlarini asosiy deb hisoblaydilar, boshqalari ta’lim oluvchilarning tafakkuridagi ijodiy faollik va mustaqillik, ba’zi olimlar esa ta’lim oluvchilar faoliyatida ta`limning turli bosqichlaridagi tavsifini muhim deb hisoblaydilar. ta’lim berishda uning ikki tomoni: o’qitish …

2 / 11

o’qitish va o’qish metodlari bo’lganligidan, har bir metodga o’qituvchi faoliyati va talabalar faoliyati nuqtai nazaridan qarash lozim. shuning uchun ham, ta’lim metodlarini o’quv materiallarini uzatish va idrok etish manbalari bo’yicha quyidagicha guruhlash mumkin (5.1-jadval). 4.1-jadval ta’lim metodlarini o’quv materiallarini uzatish va idrok etish manbalari bo’yicha guruhlari og’zaki metodlar ko’rgazmali metodlar amaliy metodlar • suhbat: maqsadni tushuntirish talabalarga muammoli savot berish, talabalarning javoblarini • o’quv adabiyoti bilan mustaqil ishlash;maqsadni tushuntirish: topshiriqning mazmun va talabalarning ish tartibini aniqlash, talabalar ishiga rahbarlik qilish. yakun yasash. • ovoz yozishdan va radio, televidiniedan, multimedia resurslariidan foydalanish: maqsadni tushuntirish axborot va multimedia vositalarini boshqarish; talabalarni idrok • etishiga rahbarlik qilish va yakun yasash. • ko’rgazmali o’quv adabiyotlari rasmlar va chizmalarni, videotas- virlar, multimedialar, tajribaviy mehnat usullarini namoyish qilish; maqsadni tushuntirish; • topshiriqni aniqlashi texnika vositalarini boshqarish, tajribalarni amalda ko’rsatish, talabalarning ob’ekt va jarayonning mustaqil kuzatishlari; • maqsadni tushuntirish, kuzatish ob’ektlarini aniqlash; talabalarning kuzatishlariga rahbarlik qilish, yakun …

3 / 11

ialining o’qituvchi tomonidan og’zaki bayon qilinishiga, hikoya, tushuntirish, suhbat ta’lim oluvchilarning texnik adabiyoti bilan mustaqil ishlashi yozma instruktsiya berish, ovoz yozuvchi televidenie kabilar kiradi. talabalarga o’quv materialini bildirishning asosiy metodlaridan biri so’zlab berish, tushuntirish, ma’ruzani o’z ichiga oladigan og’zaki bayon etishdir. bularning hammasida ta’lim berishning faqat bir vositasidan - o’qituvchi so’zidan foydalaniladi. so’zlab berish o’quv materialini hikoya tarzida bayon etishni ko’zda tutadi. bu metod o’quv materiali, asosan, tavsifiy xarakterda bo’lib, mantiqiy izchilligi bilan farq qiladigan hollarda qo’llaniladi. so’zlab berish yordamida, odatda, kirish mavzulari, mashina va mexanizmlarning umumiy tuzilishi, materiallarning xossalari va ishlatilishi, ishlab chiqarishning umumiy texnologiyasi masalalari va shu kabilar bayon etiladi. tushuntirish o’quv materialini og’zaki bayon etishni ko’zda tutadi. tushuntirish jarayonida o’qituvchi solishtirish, taqqoslash, deduktsiya, induktsiya, asoslash, qonuniyatlar chiqarish, masalalar echish va shu kabilardan foydalanadi. tushuntirish, asosan, xususiy va konkret ma’lumotlarni bildirishda qo’llaniladi. o’qituvchilarning ish tajribasidan so’zlab berish va tushuntirish sof holda kamdan- kam uchraydi, ular ko’pincha so’zlab berish-tushuntirishdan …

4 / 11

shini) ko’zda tutadi. ma’ruzani eshitish so’zlab berishni eshitishga qaraganda qiyinroq, chunki ko’proq diqqat-e’tiborni talab etadi. ma’ruzalar, odatda, oliy ta’lim muassasalaridagi ta’lim jarayonida qo’llaniladi. og’zaki metodlarni qo’llash jarayonida ko’rgazmali qurollardan ham foydalanish mumkin. ammo ular yordamchi rol o’ynaydilar. og’zaki metodlardan foydalanishning muvaffaqiyat ko’rsatkichlari- talabalarning yangi bilimlarni eslab qolishlari va takror aytib bera olishlaridir. og’zaki metodlarda talabalar o’qituvchi mulohazalari jarayonini takrorlaydilar, unga taqlid qiladilar. talaba o’qituvchining tushuntira olish mantiqiga qanchalik yaqinlashsa, materialni shunchalik muvaffaqiyatliroq o’zlashtiradi. og’zaki metodlardan yangi materialni o’rganish paytida foydalaniladi va bu o’rganish fanlarni egallashning boshqa usullari bilan qo’shib olib borilsagina ular ta’limda yaxshi samara beradi. 9.3. ko’rgazmali metodlar ko’rgazmali metodlar deganda ta’lim jarayonida qo’llaniladigan ko’rgazmali qurollar va texnika vositalariga ko’p darajada bog’liq bo’lgan o’quv materialini o’zlashtirish shakllari tushuniladi. ta’limning ko’rgazmali vositalari bilimlarni o’rganish va o’zlashtirish xarakterini belgilaydi. masalan, tikuv mashinasi detallarining namunalari ko’rsatilganda, mexanizmlarning ishlashini virtual model orqali yoki tikuv mashinasida bajariladigan texnologik jarayonnming videotasviri namoyish qilinishi orqali tushuntirish …

5 / 11

alarni namoyish qilish (ko’rsatish) yordamida talabalarda mashina va mexanizmlar tuzilishini, texnologik jarayonlarni, mehnat harakatlarini muayyan va aniq obrazi shakllanadi. ular unga taqlid qiladilar va o’z harakatlarini qiyoslaydilar. mazkur metodning qo’llanilishi maxsus fanlarni o’qitishda ko’rgazmalik tamoyilining yaqqol namunasi bo’lib hisoblanadi. maxsus fanlar darslarida ko’rsatmali qurollarning turli xil va shakllaridan foydalanish o’qituvchining tushuntirishlarini yaxshi idrok qilish hamda o’zlashtirishlarga, malakalarning mustahkam shakllanishiga yordam beradi. slaydlar, rlakatlar, sxemalar, modellar, maketlarni namoyish qilish bilan bir qatorda harakatdagi ish quroli, asboblar, moslamalar xom-ashyolar, buyumlarning haqiqiy namunalari va hokazolarni ko’rsatish ham katta ahamiyatga ega. 9.4. amaliy metodlar mashqlar, mustaqil topshiriqlar, amaliy va tajriba-sinov ishlari asosida o’quv materialini egallash shakllari ta’limning amaliy metodlari jumlasiga kiradi. ana shu metodlar yordamida amaliy ko’nikma va malakalar shakllantiriladi. bunday ko’nikmani shakllantirish jarayoni o’quv faoliyatida hal qiluvchi rol o’ynaydi. ko’nikmalarni egallashning muvaffaqiyati uni shakllantirish sharoitiga bog’liq. birinchi shart-ko’nikma nima maqsadda shakllantirilishini anglashdir. har qanday ko’nikma-avtomatlashgan darajaga etkazilgan harakatlar tizimidir. agar talaba o’quv materialini …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ta'lim metodlari"

9- ma’ruza; dars o‘tish metodlari va ularni tanlashning asosiy mezonlari reja: 9.1. ta`lim metodlarining tasniflanishi. 9.2. og’zaki metodlar. 9.3. ko’rgazmali metodlar 9.4. amaliy metodlar 9.5. ta’lim jarayonida interfaol metodlardan foydalanish. 9.6. ta’lim metodlarini tanlash. tayanch so’z va iboralar: ta’lim metodlari, og’zaki metodlar, ma’ruza, xikoya, bahs-munozara, amaliy metodlar, ko’rgazmali metodlar, ta’lim metodlarini tanlash, interfaol metodlar. 9.1. ta`lim metodlarining tasniflanishi. ta`lim metodi deganda ta’lim beruvchi va ta’lim oluvchilarning birgalikdagi faoliyat yo’llari tushuniladi. bularning yordamida ta’lim oluvchilar bilim, ko’nikma, malaka, kasbiy mahoratlarni egallashga erishadilar, aqliy va jismoniy kuch va ijodiy qobiliyat rivojlanadi. pedagogikada ta`lim metodla...

This file contains 11 pages in PDF format (336.6 KB). To download "ta'lim metodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: ta'lim metodlari PDF 11 pages Free download Telegram