qadimgi ajdodlar jismoniy madaniyati

DOCX 29,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1493350722_68112.docx qadimgi ajdodlar jismoniy madaniyati reja: 1. qadimgi odamlarning ijtimoiy-madaniy va jismoniy tarbiyaning o’rni. 2. qadimgi sharq davlatlarida jismoniy tarbiya 3. qadimgi yunonistonda jismoniy tarbiya 4. qadimgi rimda jismoniy tarbiya jahon xalqlarining umumiy madaniyati va ijtimoiy-turmush sharoiti haqida manbaalar beqiyos ko’p. qadimgi dunyo tarixi bilan aloqador bo’lgan tarixiy voqyealar, ulug’ sanalar tarix fanlarida keng va chuqur ifodalangan. shu sababdan o’quvchi yoshlar va talabalarning bu sohada ma’lum tushuncha hamda bilimlarga ega bo’lganligini e’tiborga olgan holda tarixiy davrlar, turli xil voqyealar ustida to’xtamaslikni lozim ko’rdik. ijtiomiy formasiyalar davridagi umummadaniyatining tarkibiy qismi sifatida jismoniy tarbiya haqidagi eng muhim ma’lumotlar, dalillarni keltirish asosiy maqsad qilib qo’yildi. jismoniy mashqlar va harakatli o’yinlarning kelib chiqishi. jahon xalqlari jismoniy madaniyat va uning mazmunini o’rganish, ilmiy tadqiqotlar olib borish jarayonlari uzoq vaqtlardan buyon davom etib kelayotgan ilmiy-pedagogik faoliyatlardan biri hisoblanadi. jismoniy tarbiya tarixini o’rganish, ilmiy-tidqiqotlarning natijalarini fan va kundalik hayotda qo’llashda n.i.ponomarev, s.d.sinikin, f.i.samoukov, n.i.toropov, g.d.xarabuga, yu.p.simakov kabilarning …
2
nish, jismonan baquvvat bo’lish uchun bolalarni maxsus mashqlar bilan tayorlash kabi juda ko’p ijtimoiy turmush tajribalariga ega bo’lganlar. ma’lumki, ajdodlar madaniyati va ijtimoiy mehnat hamda turmush sharoitlarini ilmiy ravishda asoslab berishda g’arbiy yevropa (germaniya, fransiya, gresiya, italiya va h.k.) olimlari kata hissa qo’shishgan. xix asr oxiri – xx asrning boshlarida odam paydo bo’lishining biologik jarayoni haqidagi nazariyalarni ilgari surgan byuxer va gross (germaniya), spenser (angliya), lesturno (fransiya) kabilarning mulohazalariga chek qo’yildi. ularning fikricha, jismoniy tarbiyani inson o’zining hayvon ajdodlaridan sof biologik yo’l bilan meros qilib olgan. ular hayvonlarning beixtiyor harakatlari bilan insonning ongli faoliyat o’rtasidagi asosiy farqini ko’rishmagan. o’z davrining ilg’or namoyandalaridan biri, faylasuf va rus marksisti g.v.plexanov ibtidoiy o’yinlar va jismoniy mashqlar biologik omillardan emas, balki odamlarning mehnat faoliyatidan kelib chiqqanligini ilmiy jihatdan isbotlab bergan. bolalarning hayotida o’yin mehnatdan oldin paydo bo’lsa ham, umuman jamiyatda u faqat mehnatni, insonlarning ongli faoliyatini aks ettiradi. ilk davrlarda odamlar yashash uchun tabiat …
3
yning paydo bo’lishi ovchilikning takomillashuviga va ovning rivojlanishiga olib keldi. buning natijasida ovqat topish uchun sarflanadigan vaqt ancha qisqardi. natijada, o’troqlashib yashash, bolalarni tarbiyalash imkoniyatlari kengaydi. bu jihatlar eng qadimgi ajdodlarimiz bo’lgan zardushtlar, o’g’izlar hayotida (avesto) ham uchraydi. xo’jalikni idora qilishning yangi shakllari yuzaga kelishi bilan kishilik jamiyatini uyushtirish holatlari ancha mustahkamlanib bordi. ona urug’i jamoalari paydo bo’ldi, ularning a’zolari qarindosh-urug’chilik munosabatlari asosida birlashib, mehnat qilib hayot kechira boshladilar. bu, o’z navbatida, jamoatchilikni yuzga keltirdi. shuningdek, asta-sekin madaniyat sohasida ham o’zgarishlar yuzaga keldi. uy-joy qurish, kiyim-kechak paydo bo’ladi. tasviriy san’at (qoya toshlariga rasm chizish, yog’och va loydan onalar siymosi va turli xil shakllarni yasash) ijod qilindi. jamoada qo’shiq, o’yin va raqslar ijro etildi, bayrmalar vujudga keldi. ana shu davrlarda diniy tasavvurlar paydo bo’ldi (ilohiy kuchlarga ishonish, ularga bo’ysunish, qurbonliklar keltirish kabilar). mehnat bilan bog’liq bo’lgan turli musobaqalar, o’yinlar mustaqil tarbiyaviy ahamiyat kasb etdi va ulardan urug’ jamoasining turli yoshdagi guruhlari …
4
madaniyat tarixi lavhalari»da odamlarning harakat qilishga intilishdagi ba’zi faoliyatlarini e’tirof etadi, ya’ni «mehnat jarayonidagi charchoq va horg’inliklarni chiqarish maqsadida kechki paytlardan ovchilik va harbiy raqslar mashqlarini bajarganlar», deydi. bu, o’z navbatida, ov qilish va harbiy yurishlarga tayyorgarlik – mashq (trenirovka) vazifasini bajarganligini ko’rsatadi. ta’kidlash lozimki, ijtimoiy turmushda, ayniqsa bolalarning jismonan baquvvat qilib tarbiyalash, harbiy-mudofaa ishlarida ishtirok etuvchilarning jangovorlik holatlarini takomillashtirishda yevropa qit’asida mavjud bo’lgan davlatlarning ish tajribasi katta o’rin tutadi. bunga qadimgi yunonlarning (gresiya) jismoniy tarbiya tizimi (sistemasi) tarixiy jihatdan e’tiborga molikdir. chunki, bu tizim davrlar o’tishi bilan deyarlik jahonga, shuningdek, sobiq ittifoqda ham o’z mazmuni va mohiyatiga ega bo’ldi. afina tizimi. afinada quldorlik tizimi o’zgacha bir qiyofada faoliyat ko’rsatgan. yangi eradan avvalgi v-iv asrlarda sinfiy tafovutlar kuchli bo’lgan, hunarmandchilik, savdo va fan afinani gresiyaning markaziga aylantirdi. har bir quldor jamiyat ishlarida faol qatnashish imkoniyatlariga ega bo’lgan. ta’lim va tarbiya tizimida afina fuqarolarining qatnashish huquqi bo’lgan. afina tizimi sparta tizimidan …
5
taraqqiyot va jismoniy tarbiya xususiyatlariga ega bo’lganligi tabiiydir. matriarxat davrida jismoniy tarbiya. ona urug’ taraqqiy qilgan davrda o’yin uchun maxsus tayyorlangan uskunalar (jundan qilingan to’p, shar, nayzabozlik tayoqlari, uchi to’qmoq nayzalar, o’yinchoq, palahmon, shoxmon, o’yinchoq yoy, boshi egri hassa, to’qmoq va h.k.) paydo bo’lgan. yoshlarni gurzi (to’qmoq), nayza, so’yil irg’itishga, yoydan o’q otishga o’rgatish ibtidoiy jismoniy tarbiya yo’nalishlaridan hisoblanib, uning asosiy tarkibiy qismini tashkil etgan. hind urug’chiligida kauchuklardan koptoklar, maxsus chana («toboggan») yasaganlar. ulardan xo’jalik yumushlari va turli musobaqalarda ham maqsadli foydalanganlar. aytishlaricha, kolumb davrida yevropaliklar hindlarning koptoklari ispanlarning (kastiliyalik) koptoklaridan yaxshi ekanligini tan olishgan. sharqiy braziliya xalqlari orasida qiz va yigitlar hayotida kerak bo’lgan epchillik, chaqqonlik, chidamlilik, jasurlik va qat’iyatlilik kabi qobiliyatlar hamda sifatlarga ega bo’lishi lozim edi. baroro va konella kabi qabilalarda yigitlar ma’lum sinovlardan o’tmagunlaricha hatto o’ylanishga ruxsat berilmagan. sharqiy afrikadagi ibtidoiy qabilalarda langarcho’p bilan sakrash va yugurib kelib balandlikka sakrash musobaqalari ham o’tkazilgan. ularni turli bayramlarda …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "qadimgi ajdodlar jismoniy madaniyati"

1493350722_68112.docx qadimgi ajdodlar jismoniy madaniyati reja: 1. qadimgi odamlarning ijtimoiy-madaniy va jismoniy tarbiyaning o’rni. 2. qadimgi sharq davlatlarida jismoniy tarbiya 3. qadimgi yunonistonda jismoniy tarbiya 4. qadimgi rimda jismoniy tarbiya jahon xalqlarining umumiy madaniyati va ijtimoiy-turmush sharoiti haqida manbaalar beqiyos ko’p. qadimgi dunyo tarixi bilan aloqador bo’lgan tarixiy voqyealar, ulug’ sanalar tarix fanlarida keng va chuqur ifodalangan. shu sababdan o’quvchi yoshlar va talabalarning bu sohada ma’lum tushuncha hamda bilimlarga ega bo’lganligini e’tiborga olgan holda tarixiy davrlar, turli xil voqyealar ustida to’xtamaslikni lozim ko’rdik. ijtiomiy formasiyalar davridagi umummadaniyatining tarkibiy qismi sifatida jismoniy tarbiya haqidagi eng muhim ma’lumot...

Формат DOCX, 29,4 КБ. Чтобы скачать "qadimgi ajdodlar jismoniy madaniyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: qadimgi ajdodlar jismoniy madan… DOCX Бесплатная загрузка Telegram