davlat budjeti va soliqlar

DOCX 21 pages 130.1 KB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 130.1 KB

File type DOCX

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

8-mavzu. davlat budjeti. soliqlar reja: 8.1 davlat budjetining mohiyati va funksiyalari. 8.2 davlat budjeti xarajatlari. 8.3 soliqlarning turlari va funksiyalari. 8.4 davlat budjetining soliqlarga ko‘ra tarkibi. soliq yuki. 8.5 o‘zbekiston respublikasida soliq islohotlarining o‘ziga xos xususiyatlari. 8.1.davlat budjetining mohiyati va funksiyalari. davlat o‘z iqtisodiy funksiyalarini bajarishda moliyaviy manba sifatida davlat budjetiga tayanadi. davlat byudeti mamlakat moliya tizimining markaziy unsuri bo‘lib makroiqtisodiy barqarorlikni ta’minlashda muhim rol o‘ynaydi. davlat budjeti moliyaviy balans sifatida ikki qismdan iborat bo‘lib, bu qismlarni sodda qilib daromadlar va xarajatlar deb atash mumkin. davlat budjeti daromadlari soliq va soliq bo‘lmagan tushumlar hisobiga shakllansada, makroiqtisodiy tahlilda u soliqlar hisobigagina shakllanadi deb qaraladi. davlat budjeti xarajatlari tarkibida iqtisodiyotga xarajatlar, markazlashgang investitsiyalarni moliyalashtirish, ijtimoiy himoya, ijtimoiy soha, davlat boshqaruv va sud idoralarini moliyalashtirish moddalari mavjud. davlat budjet xarajatlarini (davlat xarajatlari va transfert to‘lovlari) ko‘paytirish yoki qisqartirish orqali mamlakat iqtisodiyotiga aralashadi. davlat tomonidan tartibga solishning bevosita usullari yoki budjet siyosati tovar va …

2 / 21

tdan tashqari fondlardan ko‘rsatiladi. subsidiyalar bevosita va bilvosita bo‘lishi mumkin. bevosita subsidiyalarga kapital qo‘yilmalar, ilmiy tadqiqotlar, kadrlarni qayta tayyorlashga ajratilgan mablag‘lar kirsa, bilvosita subsidiyalarga soliq imtiyozlari, imtiyozli shartlarda kreditlar berish, pasaytirilgan bojxona bojlari va boshqalar kiradi. bundan tashqari davlat aholini davlat transfertlari ko‘rinishida himoya qiladi. bozor iqtisodiyoti sharoitida ko‘p qirrali soliqlar tizimidan foydalaniladi. aholi davlat budjetiga har oyda olgan daromadlariga qarab daromad solig‘i to‘laydi, korxonalar esa olgan foydasiga qarab foydadan soliq to‘laydilar. shu kabi juda ko‘p mavjud soliq turlaridan oqilona va ilmiy asosda foydalanish orqali davlat soliq siyosatini, soliq stavkalari miqdorlarini va imtiyozlari turlarini aniqlaydi va shu bilan butun makroiqtisodiy vaziyatga ta’sir ko‘rsatadi. soliqlarni o‘zgartirish orqali investitsiyalar va jamg‘armalar rag‘batlantiriladi. davlat budjeti mablag‘lari hukumatning daromadlarni va resurslarni qayta taqsimlash funnksiyasin bajarishi uchun imkoniyat yaratadi. 10.1. davlat budjeti xarajatlari. davlat budjeti xarajatlari davlatning ijtimoiy-iqtisodiy siyosatining moddiy mazmunini aks ettiradi. o‘zbekiston respulikasi davlat budjeti xarajatlarining keyingi yillardagi tarkibiy tahlillari ko‘rsatadiki, xarajatlar nominal …

3 / 21

djeti xarajatlari, jami 20,5 20,5 19,8 19,6 aholini ijtimoiy qo‘llab- 10,9 10,5 2,1 2,1 1,3 1,3 davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari, sud organlari xarajatlari 0,8 0,8 3 3 4,7 4,9 davlat budjeti xarajatlarining tarkibidagi ijtimoiy-madaniy tadbir xarajatlari yil sayin oshib borgan. keyingi 5 yil mobaynida jami budjet xarajatlarining tarkibida ijtimoiy sohaga qilinayotgan xarajatlar 2012 yilda 58,3%dan 2018 yilda 58,6% gacha o‘sib borgan. ushbu holat o‘z navbatida, jahondagi barcha davlatlar orasida eng yuqori ko‘rsatkichni tashkil etadiki, o‘z navbatida respublikamizda izchil amalga oshirilayotgan ijtimoiy islohotlarning uzoq, strategik ahamiyatga ega ekanligidan dalolatdir. shuningdek, ushbu xarajatlarning o‘sib borishi bilan birga ular davlat budjeti xarajtlari tarkibida eng yuqori salmoqni tashkil etmoqda. 7 yilga kelib ushbu xarajatlarning jami davlat budjeti xarajatlaridagi salmog‘i 10,6 %ni takil etgan. lekin ushbu xarajatlar nominal mazmunda o‘sib borgan. markazlashtirilgan investitsiyalarni budjetdan moliyalashtirish 2012 yilda 1174 mlrd. so‘m, 2013 yilda 1300 mlrd. so‘mni va 2017 yilda 2104 ‘mni tashkil etgan. bu o‘z …

4 / 21

rajatlar qariyib 2 barobardan ko‘p o‘sgan bo‘lsa-da, ularning budjet xarajatlaridagi 0,5 f.b.ga ko‘paygan. yuqoridagi jadvaldagi budjet xarajatlari budjet siyosatining asosiy yo‘nalishlarini o‘zida ifoda etib, unda tabiiy ravishda ijtimoiy soha va aholini ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash masalalari ustuvor ekani kuzatilmoqda. davlat budjetining ijtimoiy soha va aholini ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash xarajatlari asosan ta’lim, sog‘liqni saqlash, madaniyat va sport, ilm-fan, ijtimoiy ta’minot va ijtimoiy nafaqalardan tashkil 2010-2018 yillardagi davlat moliyasi tizimi barqarorligini ta’minlash bo‘yicha islohotlardagi muhim qadamlardan biri bu bir nafar o‘quvchiga (tarbiyalanuvchiga) xarajatlarning bazaviy me’yorlaridan kelib chiqqan holda maktabgacha tarbiya bolalari muassasalari, umumta’lim maktablari, akademik litseylar va kasb-hunar kollejlarining budjetini rejalashtirish va xarajatlarini moliyalashtirish tartibini joriy etilganligi va 129 66 o‘zbekiston respublikasi moliya vazirligi ma’lumotlari 20 2010 yildan boshlab ushbu tartibni respublikaning barcha hududlaridagi mazkur muassasalarga tatbiq etilgani hisoblanadi. natijaga yo‘naltirilgan budjetlashtirishning ushbu elementi budjet muassasalarining moliyaviy mustaqilligini oshirilishini ta’minlab xarajatlarning manzilli va maqsadli sarflanishi uchun sharoit yaratilishiga olib kelmoqda. ushbu islohotlarning samarali natijalariga erishishda …

5 / 21

bozorlarda oldi-sotdi kilganda ham pul to‘lovlari mavjud. lekin ular soliq bula olmaydi. soliq munosabati bulish uchun davlat mamlakatda yaratilgan yalpi ichki mahsulot kiymatini taksimlash yo‘li bilan majburan davlat budjetiga mablag to‘plash jarayonini amalga oshiradi. soliqlarning o‘ziga xos belgilari mavjud bo‘ladi, ularga: majburiylik, xazinaga tushishlik, kat’iylik va doimiylik, anik soliq to‘lovchi uchun ekvivalentsizlik belgilari mavjuddir. birinchi belgi-majburiylik. soliq va yig‘imlar majburiy bo‘ladi, bunda davlat soliq to‘lovchining bir kism daromadlarini majburiy badal sifatida budjetga olib kuyadi. bu majburiylik oliy majlis tasdiqlab bergan soliq kodeksiing tamoyili asosida amalga oshiriladi. demak, majburiylik belgisi huquqiy tomondan davlat uchun kafolatlangan. ikkinchi belgi soliqlarning davlat mulkiga aylanishidir. soliqlar albatta xazinaga-davlat budjetiga va boshqa davlat pul fondlariga tushadi. 130 bordi-yu, to‘lov boshqa ixtiyoriy fondlar - «iste’dod», «yoshlar ittifoqi», «nuroniy», «mahalla» jamg‘armalariga tushsa, unda soliq munosabati bo‘lmaydi. chunki majburiylik tamoyili yuk, u to‘lov davlat mulkiga tushmaydi. soliqlar qat’iy belgilangan va doimiy harakatda bo‘ladi. tarixda 50 va 100 yillab o‘zgarmasdan …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "davlat budjeti va soliqlar"

8-mavzu. davlat budjeti. soliqlar reja: 8.1 davlat budjetining mohiyati va funksiyalari. 8.2 davlat budjeti xarajatlari. 8.3 soliqlarning turlari va funksiyalari. 8.4 davlat budjetining soliqlarga ko‘ra tarkibi. soliq yuki. 8.5 o‘zbekiston respublikasida soliq islohotlarining o‘ziga xos xususiyatlari. 8.1.davlat budjetining mohiyati va funksiyalari. davlat o‘z iqtisodiy funksiyalarini bajarishda moliyaviy manba sifatida davlat budjetiga tayanadi. davlat byudeti mamlakat moliya tizimining markaziy unsuri bo‘lib makroiqtisodiy barqarorlikni ta’minlashda muhim rol o‘ynaydi. davlat budjeti moliyaviy balans sifatida ikki qismdan iborat bo‘lib, bu qismlarni sodda qilib daromadlar va xarajatlar deb atash mumkin. davlat budjeti daromadlari soliq va soliq bo‘lmagan tushumlar hisobiga shakllansada, ...

This file contains 21 pages in DOCX format (130.1 KB). To download "davlat budjeti va soliqlar", click the Telegram button on the left.

Tags: davlat budjeti va soliqlar DOCX 21 pages Free download Telegram