portlashtirish va portlovchi moddalar

PPT 33 pages 2.4 MB Free download

33 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.4 MB

File type PPT

Pages 33

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 33

er tuzishda iqtisodiy-matematik usullar reja: portlashning tabiatiga va energiya manbasiga binoan turlari 1. portlovchi moddalarni tarkibi, port-lashni uyg‘otish usuli va foydalanilishi bo‘yicha turkumlarga ajratish 2. 3-mavzu: portlash va portlovchi moddalar nazariyasi portlash – moddalar yoki moddalar tizimining favqulotda tez, bir xolatdan ikkinchi xolatga o’tib, potensial energiya kinetik energiyaga aylanib, mexanik ish bajarishiga aytiladi. portlashning asosiy xarakterli belgilari: atrof-muhitga kuchli bosim ko‘rsatishi va yuqori temperaturaning keskin o‘sishi, zarbali to‘lqin tarqatib, yuqori tovush hosil qilishidir. fizik portlash portlashning tabiatiga va energiya manbasiga binoan 3 turga bo’linadi kimyoviy portlash yadro portlash 1. 2. 3. fizikaviy portlashda moddaning faqat fizikaviy holati o‘zgaradi. bunday portlashga siqilgan havo, gaz ballonlari va bug‘ qozonlarining portlashi misol bo‘ladi. kimyoviy portlash deb, moddaning bir turdan ikkinchi turga o’tishi, kimyoviy reaksiya natijasida katta miqdorda issiqlik energiyasi ajratib chiqarishiga aytiladi. kimyoviy portlatish ishlarida 103kkal/kg issiqlik energiyasi ajralib chiqadi.(metan va ko’mir portlash). yadroviy portlash deb, zanjir reaksiyasi yordamida portlatishda zanjir reaksiyasi yordamida …

2 / 33

iyalanish 3. portlash yonish deb – alangasi yuqori temperaturada issiqlikni uzatishga asoslangan o’zgaruvchan tezlikda (bir necha sm/s dan bir necha m/s gacha) oksidlanish reaksiyasi detonatsiya deb – portlovchi modda massasida shu portlovchi modda uchun doimiy, tovush tezligidan tez portlashni tarqalishiga aytiladi. portlab yonish deb – yonish va detonatsiya oralig’idagi rejim. tovush tezligidan yuqori bo’lishidir. (bir necha 10 m/s dan bir necha 100m/s gacha). konchilikda asosan detonatsiya va ba’zan portlab yonishdan foydala-niladi. konchilikda individual bir komponentli kimyoviy birikmalar (geksagen, ten, tetril) mexanik aralashmadan iborat ikki yoki undan ko’p komponentli (ammonit, granit) portlovchi moddalardan foydalaniladi. geksogen kimyoviy birikmalar konchilikda individual bir komponentli geksagen – c3n3h6(no2)3 = c3h6o6n6 ten - c(ch2ono2)4 = c5h8o12n4 tetril-c6h2(no2)3nch3no2 =c7h5n5o8 mexanik aralashmadan iborat ikki yoki undan ko’p komponentli mexanik portlovchi aralashmaga yonuvchi va oksidlanuvchilar, ya’ni portlatish ishlarida qo‘llaniladigan barcha portlovchi moddalar kiradi. mexanik portlovchi aralashma o‘zining tarkibida ko‘pincha ortiqcha kislorod molekulasini, masalan, ammiak-selitra nh4no2; kaliy nitrati kno2, natriy …

3 / 33

ezilgan aluminiy pudrasi qo‘shilgan ammonitlar ammonal deyiladi. donador ammiak-selitrasiga solyar moyi qo‘shib aralashtirgan aralashma igdanit deyiladi. igdanitga yog‘och uni pudrasini yoki alumin pudrasini qo‘shib aralashtirishdan hosil bo‘lgan portlovchi aralashmani granulit deyiladi. trotil bilan donador ammiak-selitrasining aralashmasini grammonitlar deyiladi. tarkibida 15% gacha suyuq nitroefir bo‘lgan ammiak-selitrali portlovchi moddalar maxsus tayyorlanganligi uchun nitroefirli portlovchilar guruhiga kiritilgan. mexanik aralashmali portlovchi moddalar tarkibiga kiruvchi komponentlar. oksidlovchi moddalar yonuvchi qo’shimchalar sensilibizatorlar stabilizatorlar flegmazatorlar alanga so’ndirgichlar 1 2 3 4 5 6 oksidlovchi moddalar – bug’ tarkibida ortiqcha kislorod bo’lib yonuvchi qo’shimchalarni oksidlash uchun xizmat qiladi. bularga: ammiakli, natriy, kaliy seletrasi kaliy va ammonit xloriti kaliy va ammonit perxloriti suyuq kislorod va boshqalar yonuvchi qo’shimchalar – portlovchi yoki portlamaydigan quyuq yoki suyuq portlovchi moddalar bo’lib, portlashda ajraladigan energiya miqdorini ko’paytirish uchun xizmat qiladi bularga: qora kuya yog’och qipig’i suyuq va quyuq uglerodlar geksogen alyuminiy pudrasi va boshqalar kiradi. sensilibizatorlar – boshlang’ich impulsga juda sezgir bo’lgan portlovchi …

4 / 33

nert qo‘shimchalar qo‘shiladi. barcha portlovchi moddalar portlash xususiyatini uyg‘otish usuli bo‘yicha shartli ravishda birlamchi (portlashni qo‘zg‘atuvchi, uyg‘otuvchi) ikkilamchi (brizantli) birlamchi portlovchi modda juda sezgir bo‘lib, ozgina zaryadi ham ozgina mexanik yoki issiqlik impulsidan portlash qobiliyatiga ega. bunday portlovchi moddalar, ya’ni portlashni qo‘zg‘atuvchilarga simob qaldirog‘i, qo‘rg‘oshin azidi va tenereslar kiradi. ikkilamchi portlovchi moddalar-ning issiqlik va mexanik ta’sirga sezgirligi deyarli kam bo‘lib, bun-day portlovchi moddalarda port-lashni uyg‘otish uchun portlashni uyg‘otuvchi kichkina portlovchi modda zaryadining boshlang‘ich impulsi kerak bo‘ladi. sezgirligi yuqori bo‘lgan ikkilamchi portlovchi moddalar: tetril, ten, geksogen kapsul-detonatorlar ishlab chiqarishda ikkilamchi zaryad sifatida ishlatiladi. portlovchi moddalar ta’sir etish doirasida quyidagicha bo‘lishi mumkin: portlab maydalovchi (brizantli), itqituvchi va yonib portlovchi (pirotexnik). e'tiboringiz uchun raxmat tayyorladi: x.a.nurxonov

5 / 33

portlashtirish va portlovchi moddalar - Page 5

Want to read more?

Download all 33 pages for free via Telegram.

Download full file

About "portlashtirish va portlovchi moddalar"

er tuzishda iqtisodiy-matematik usullar reja: portlashning tabiatiga va energiya manbasiga binoan turlari 1. portlovchi moddalarni tarkibi, port-lashni uyg‘otish usuli va foydalanilishi bo‘yicha turkumlarga ajratish 2. 3-mavzu: portlash va portlovchi moddalar nazariyasi portlash – moddalar yoki moddalar tizimining favqulotda tez, bir xolatdan ikkinchi xolatga o’tib, potensial energiya kinetik energiyaga aylanib, mexanik ish bajarishiga aytiladi. portlashning asosiy xarakterli belgilari: atrof-muhitga kuchli bosim ko‘rsatishi va yuqori temperaturaning keskin o‘sishi, zarbali to‘lqin tarqatib, yuqori tovush hosil qilishidir. fizik portlash portlashning tabiatiga va energiya manbasiga binoan 3 turga bo’linadi kimyoviy portlash yadro portlash 1. 2. 3. fizikaviy portlashda moddaning faqat fizik...

This file contains 33 pages in PPT format (2.4 MB). To download "portlashtirish va portlovchi moddalar", click the Telegram button on the left.

Tags: portlashtirish va portlovchi mo… PPT 33 pages Free download Telegram