tarixi rashidiy

DOCX 31 pages 487.8 KB Free download

31 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 487.8 KB

File type DOCX

Pages 31

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 31

mundarija kirish…………………………………………………………………..2 i.bob. mirzo muhammad haydarning “tarixi rashidiy” asari haqida va uning yaratilish tarixi 1.1. muhammad haydarning hayoti va ilmiy merosi………………..….5 1.2. “tarixi rashidiy” asarining mazmuni va o’rganilishi…………..….9 ii bob. “tarixi rashidiy” asari birinchi daftaridagi ma’lumotlar tahlili 2.1. chingizxon – chingiziylar haqida…………………………………13 2.2. amir temur tarixiga oid yozma xabarlar…………………………..19 xulosa………………………………………………………..………..26 foydalanilgan adabiyotlar ………………………………………….29 ilovalar ………………………………………………………………30 kirish kurs ishining dolzarbligi. vatanimiz o`tmishi turli-tuman ijtimoiy, siyosiy, iqtisodiy va madaniy voqealarga boy bo`lib, xalqimizning ana shunday ulkan tarixi olim-fozil ajdodlarimiz tomonidan o`z davrida qalamga olingan va bunday yozma manbalarning aksariyat qismi bizgacha ham yetib kelgan. hozirgacha ularning ayrimlari ilmiy jihatdan o`rganilib, o`zbek va boshqa tillarda nashr qilingan. mamlakatimiz o`z mustaqilligini qo`lga kiritgach, tariximizga oid yozma manbalarni o`rganishga keng imkoniyatlar yaratildi. zero hurmatli prizidentimiz ta`kidlaganlaridek “mustaqilligimizning dastlabki kunlaridanoq ajdodlarimiz tomonidan ko`p asrlar mobaynida yaratib kelingan g`oyat ulkan, bebaho ma`naviy va madaniy merosni tiklash davlat siyosati darajasiga ko`tarilgan nihoyatda muhim vazifa bo`lib qoldi”.[footnoteref:1] mustaqillik yillarida …

2 / 31

insoniyat taraqqiyoti tarixida shunday tarixiy shaxslar bo’lganki, ularning faoliyati mahalliy madaniy hudud chegarasidan tashqariga chiqibgina qolmay, balki davrlar chegarasini yorib o’tib, g’oyalar rivojlanishida umumjahon jarayonining bir qismiga ham aylandi. ularning asarlari, barcha nodir hodisalar singari avval o’tganlar tajribalarining eng qimmatli tomonlarini o’zida gavdalantiradi, jamiyat ilmiy fikri hamda ma’naviy madaniyatining keyingi ko’p asrlarda sodir bo’ladigan olg’a harakatini belgilab beradi.yurtimiz tarixshunosligi saxifalarida mug’ullar istilosi arafasidagi siyosiy dunyoqarash va ularni tarixiy jihatdan o’rganish ko’p hollarda uzoq davrlar davomida madaniyat tili, manbalar tili, tarixiy manbalar tili arab tilida yaratilgan tarixiy asarlarning umumiy xususiyatlaridan biridir. ular arab tilida yozilgan bo’lsada, barchasida umumiy tarixni qamrab olishga, ya’ni tarixni jaxon tarixi sifatida idrok etishga, talqin qilishga intilish alohida ko’rinib turadi. bunday holatda fanning ko’rinishi “kelajagimizning shakli shamoyilini yaratib berish,ertangi kunimizning yo’nalishlarini, tabiiy qonuniyatlarini, uning qanday bo’lishini ko’rsatib berishdan iborat”. o’rta osiyo, xuroson, hindiston va sharqiy turkistonning xv asr oxirlari – xvi asr birinchi yarmidagi tarixini o’rganishda mirzo …

3 / 31

gicha qolmoqda. unda o’g’izxon va qadimgi turklar, chingizxon davri, shayboniylar va dashti qipchoq tarixi aks etgan. o’sha davr mualliflari abdulla nasrullohiy, muhammad solih, abulg’ozixon, ogahiy, bayoniy, kamoliddin binoiy, xondamir kabi tarixchi olimlar asarlar yaratganlar. shubhasiz bunday tarixnavislik traditsiyalarini xvi asrning eng yirik tarixchi olimi mirzo muhammad haydar hisoblanadi. avlodlari temuriylar saltanatida davlat amaldorlari lavozimida ishlaganligi sababli juda ko’plab voqealar ishtirokchisi mirzo muhammad haydar zamonasining o’qimishli. va keng mushohadali kishilaridan biri bo’lgan. uning bizgacha etib kelgan “jahonnoma” va “tarixi rashidiy” asarlari qimmatli manbadir. [1: mirziyoyev.sh.m.ijtimoiy gumanitar fanlar zamondan ortda qolmoqda nutqidan ] [2: karimov i.a. o'zbekiston xxi asr bo'sag'asida: xavfsizlikka tahdid, barqarorlik shartlari va taraqqiyot kafolatlari. – t.: o'zbekiston, 1997. – b. 137. .karimov i.a. tarixiy xotirasiz kelajak yo'q. – t.: sharq, 1998. b. – 21. ] kurs ishining o’rganilish darajasi. mamlakatimizning xvi asr tarixi yurtimiz tarixshunosligining muhim tomonlaridan biridir. dastlabki sharq renessansi davrida tarixiy tadqiqotlardagi islom madaniyati ildizlarining saqlab qolinishi …

4 / 31

a ijozat tilab, koshg’arga xon qoshiga bordi. bu tarixda deydurlarkim, toyib bo’lub, yaxshi tariqa paydo qilibtur. xat va tasvir, o’q va paykon va zihgir har nimaga iligi chaspondur. ta’bi nazmi ham bordur. manga arzadoshti kelib edi, inshosi ham yomon emas»[footnoteref:3]. ushbu qisqa axborotlarda bobur mirzo muhammad haydar haqida juda ko’p ma’lumotlarni bergan. hatto uning sulton saidxon dargohida ichkilikka berilgani va tavba qilib ichmay qo’ygani qayd etilib, maktubiga ko’ra uning bayoni iqtidoriga ham yaxshi baho berilgan. mirzo muhammad haydarga va uning ilmiy merosiga berilgan bu kabi munosib baholar o’rta asrlarda yaratilgan ko’plab manbalarda keltirilgan.mirzo muhammad haydar o’zining «tarixi rashidiy» asarini yozishda yoqut hamaviyning «mujam ul-buldon», juvayniyning «tarixi jahonkushoy», rashididdinning «jome ut-tavorix», jamol qarshiyning «mulhaqot us-suroh», sharafuddin ali yazdiyning «zafarnoma»[footnoteref:4], mirzo ulug’bekning «tarixi arba’ ulus»[footnoteref:5] va nihoyat abdurazzoq samarqandiyning «matla’ us-sa’dayn»[footnoteref:6] va boshqa olimlarning asarlaridan keng foydalangan. [3: babur-name (zapiski babura) /perevod m. sale. otv. red. s.a. azimdjanova. – t., 1958. – …

5 / 31

r. ushbu tadqiqot orqali o'rta asrlar davrida davlat tuzilmalari, siyosiy tizimlar va boshqaruv usullarining qanday rivojlanganligi haqida tushunchani kengaytirish maqsad qilingan. shuningdek, "tarixi rashidiy" asarining zamonaviy tarixshunoslik va siyosatshunoslikdagi ahamiyatini aniqlash ham ushbu kurs ishining muhim maqsadlaridan biridir. kurs ishining predmeti va ob'yekti: mirzo muhammad haydarning "tarixi rashidiy" asarida davlatchilik masalalari qanday yoritilganligini tahlil qilish. bu predmet doirasida quyidagi jihatlar tadqiq qilinadi: mirzo muhammad haydarning "tarixi rashidiy" asaridagi davlatchilik masalalari. bu ob'ekt asarda bayon etilgan davlat boshqaruvi, siyosiy tizimlar, hukmdorlar faoliyati, harbiy yurishlar va iqtisodiy tuzilmalarning tahlilini o'z ichiga oladi. kurs ishining tuzilishi:ushbu kurs ishim kirish ikki bob tortta reja xulosa va foydalanilgan adabiyotlar ro’yxatidan iborat i.bob. mirzo muhammad haydarning “tarixi rashidiy” asari haqida va uning yaratilish tarixi 1.1. muhammad haydarning hayoti va ilmiy merosi mirzo muhammad haydar 1499 yili toshkent shahrida tug’ilgan. uning otasi muhammad husayn ko’ragon sharqiy turkistonning manglay subi, ya’ni oftobruy deb atalgan kun chiqish qismini chingizxon …

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tarixi rashidiy"

mundarija kirish…………………………………………………………………..2 i.bob. mirzo muhammad haydarning “tarixi rashidiy” asari haqida va uning yaratilish tarixi 1.1. muhammad haydarning hayoti va ilmiy merosi………………..….5 1.2. “tarixi rashidiy” asarining mazmuni va o’rganilishi…………..….9 ii bob. “tarixi rashidiy” asari birinchi daftaridagi ma’lumotlar tahlili 2.1. chingizxon – chingiziylar haqida…………………………………13 2.2. amir temur tarixiga oid yozma xabarlar…………………………..19 xulosa………………………………………………………..………..26 foydalanilgan adabiyotlar ………………………………………….29 ilovalar ………………………………………………………………30 kirish kurs ishining dolzarbligi. vatanimiz o`tmishi turli-tuman ijtimoiy, siyosiy, iqtisodiy va madaniy voqealarga boy bo`lib, xalqimizning ana shunday ulkan tarixi olim-fozil ajdodlarimiz tomonidan o`z davrida qalamga olingan va bunda...

This file contains 31 pages in DOCX format (487.8 KB). To download "tarixi rashidiy", click the Telegram button on the left.

Tags: tarixi rashidiy DOCX 31 pages Free download Telegram