zamonaviy psixologiyada diqqat

DOCX 28 pages 45,2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 28
mundarija kirish....................................................................................................3 1-bob diqqatning konstantligini nazariyasi...........................5 1.1. diqqat tushunchasi va uning turlari..........………………..................5 1.2. amaliy tadqiqotlar va kuzatuvlar...................................................12 2-bob. diqqat konstantligini rivojlantirish yo‘llari............................20 2.1. diqqatning konstantligini .............................................................20 2.2. diqqat haqida umumiy tushuncha................................................25 xulosa................................................................................................29 foydalaniladigan adabiyotlar................................................30 kirish mavzuning dolzarbligi zamonaviy psixologiyada diqqat — insonning kognitiv faoliyatining asosiy tarkibiy qismi sifatida alohida o‘rganilayotgan muhim mavzulardan biridir. diqqat orqali inson atrofdagi ma’lumotlar ichidan zarurlilarini tanlab oladi, ularga yo‘naltirilgan e’tibor asosida ongli faoliyatni tashkil etadi. ayniqsa, texnologiyalar tez sur’atlar bilan rivojlanayotgan hozirgi davrda inson diqqatining barqarorligi, tanlovi va taqsimlanish qobiliyati jamiyatning deyarli barcha sohalarida muhim omilga aylangan.bugungi kunda diqqat buzilishi, chalg‘uvchanlik, ortiqcha stimullarga haddan tashqari javob berish, turli psixologik kasalliklar, ayniqsa bolalarda adhd (diqqat yetishmovchiligi va giperaktivlik sindromi) keng tarqalgan. bu holatlar diqqat mexanizmlarini yanada chuqurroq o‘rganishga ehtiyoj tug‘dirmoqda. mavzuning o‘rganilganlik darajasi diqqat muammosi psixologiyada qadimdan o‘rganib kelinadi. v. vundt, u. djems, a.n. leontyev, l.s. vygotskiy, p.ya. galperin kabi olimlar diqqatning psixologik xususiyatlari, funksional tuzilishi …
2 / 28
xnologiyalar doirasida ham keng tadqiq etilmoqda. tadqiqotning maqsadi mazkur kurs ishining asosiy maqsadi – diqqatning psixofiziologik indikatorlari va mexanizmlarini aniqlash, ularning zamonaviy texnologiyalar yordamida qanday aniqlanishi va amaliy ahamiyatini tahlil qilishdan iborat. tadqiqotning vazifalari diqqat tushunchasining psixologik va fiziologik asoslarini yoritish; diqqat mexanizmlarini (tanlash, kuch, taqsimlash, barqarorlik) tahlil qilish; diqqatga oid psixofiziologik indikatorlar va ularni o‘lchash usullarini ko‘rsatish; zamonaviy texnologiyalar (eeg, fmri, vr, ai) yordamida diqqatni o‘rganish metodlarini o‘rganish;diqqatga oid tadqiqotlarning amaliy ahamiyatini yoritish. tadqiqot obyekti: insonning diqqat jarayoni va uning psixofiziologik holatlari. tadqiqot predmeti: diqqatning neyropsixologik, fiziologik va texnologik indikatorlari. ishning nazariy va amaliy ahamiyati mazkur kurs ishida taqdim etilgan tahlillar va umumlashtirishlar diqqatning ilmiy jihatdan chuqurroq anglanishiga, pedagogik va klinik sohalarda samarali qo‘llanilishiga asos bo‘la oladi. ayniqsa, diqqat buzilishlarini erta aniqlash, diqqatni mashq qilish dasturlarini tuzish, bolalarda diqqatni rivojlantirish uchun tavsiyalar ishlab chiqish imkonini beradi. 1-bo‘lim: diqqat tushunchasining nazariy asoslari 1.1. diqqatning psixologik ta’rifi diqqat – bu inson …
3 / 28
voz kechadi. diqqat bir nechta muhim funksiyalarni bajaradi: seleksiya (tanlab olish): atrofimizdagi axborot juda ko‘p. diqqat bizga faqat muhim bo‘lganini ajratib olishga imkon beradi.resurslar taqsimoti: diqqat insonning psixik resurslarini muayyan faoliyatga yo‘naltirishni ta’minlaydi. faoliyatni tartibga solish: diqqat yordamida inson o‘z faoliyatini samarali tashkil etadi va uni muayyan maqsad sari boshqaradi. motivatsion jarayonlar bilan integratsiya: diqqat, odatda, motivatsiyalangan faoliyat bilan bog‘liq. ya’ni, biz nimanidir istasak yoki zarurligini his qilsak, unga diqqatimizni qaratamiz psixologiyada diqqatning quyidagi turlari ajratiladi: ixtiyorsiz diqqat: bu tashqi omillarning o‘ziga xosligi (yorqinlik, kutilmaganlik, harakat) orqali yuzaga keladigan diqqat shaklidir. u ixtiyoriy kuch sarflamasdan yuz beradi. ixtiyoriy diqqat: muayyan maqsadga yo‘naltirilgan, ongli boshqariladigan va kuch talab qiladigan diqqat turi. ixtiyorsizdan keyingi diqqat: avval ixtiyoriy tarzda boshlanib, keyinchalik qiziqish bilan bog‘liq holda davom etadigan diqqat shaklidir.diqqatni tushuntirishga oid qarashlar asosan quyidagi asosiy psixologik yo‘nalishlarda shakllangan:strukturalizm: diqqat asosiy psixik komponentlardan biri sifatida o‘rganilgan. vundt va uning izdoshlari diqqatni ichki kuzatish (introspeksiya) …
4 / 28
b, unga ko‘ra, axborot qisqa muddatli xotirada filtrlab olinadi va kerakli signallar tanlab olinadi. bu nazariyada axborot to‘liq bloklanmasdan, balki “kuchsizlashtiriladi”. diqqatli axborot kuchli signallar sifatida ajralib turadi, ammo chalg‘ituvchi axborot ham zarur bo‘lsa, tahlil qilinadi. bu nazariyada diqqat – cheklangan miqdordagi mental resurs deb qaraladi. inson muayyan miqdordagi resurslarni har xil vazifalarga taqsimlaydi, shuning uchun murakkab vazifalarda diqqat ko‘proq resurs talab qiladi. diqqat ong faoliyatining ajralmas qismidir. ongga ega bo‘lish — bu muayyan obyektga diqqat qaratishni ham bildiradi. diqqat va ong o‘rtasidagi munosabatlar: diqqat ongsiz jarayonlarga ta’sir qilishi mumkin (masalan, avtomatlashtirilgan harakatlar).ongli faoliyatlar uchun diqqat zarur (fikrlash, tanlov, eslab qolish). diqqat yo‘qligida ong parchalangan holatga keladi (masalan, chalg‘ish, tushkunlikda). bugungi kunda diqqatni o‘rganishda quyidagi yondashuvlar muhim ahamiyatga ega: kognitiv neyropsixologiya: diqqatni miya strukturalari bilan bog‘liq holda tahlil qiladi. eksperimental psixologiya: diqqatni o‘lchash uchun laboratoriya testlaridan foydalanadi. amaliy psixologiya: diqqatni kasbiy faoliyat, ta’lim, sport, tibbiyot sohalarida tahlil etadi. diqqat tushunchasi …
5 / 28
, e. titchener, s. rubinshteyn, a. a. smirnov, p. ya. galperin va boshqa olimlar diqqatni psixik jarayon sifatida chuqur tahlil qilgan. uilyam djems diqqatni ongning tanlovchanlik xususiyati sifatida talqin qilib, uning asosiy funksiyasi axborotning ko‘p oqimi orasidan zarurlisini ajratish ekanligini aytadi. keyinchalik, gestalt psixologiyasi vakillari (m. vertgeymer, k. koffka va boshqalar) diqqatni idrokning tashkil topishidagi asosiy omil sifatida ko‘rib, diqqat obyekti fon bilan qanday aloqada bo‘lishiga e’tibor qaratgan. behavioristik yondashuvda esa diqqat tashqi rag‘batlarga nisbatan organizmning reaksiyasi sifatida qaralgan, bu esa ularning ichki psixik jarayonlarni inkor etish pozitsiyasi bilan bog‘liq bo‘lgan. kognitiv psixologiya yondashuviga ko‘ra, diqqat insonning axborot tanlab olish, uni saqlash va unga ongli ravishda e’tibor qaratish qobiliyatidir. bu yondashuvda diqqat axborotni qayta ishlash tizimining bir qismi sifatida baholanadi. kognitiv modelda diqqat bir vaqtning o‘zida cheklangan resurs sifatida ko‘riladi, ya’ni inson ongli faoliyat davomida bir nechta obyektni bir vaqtda chuqur idrok eta olmaydi. shu bois, diqqat doimo tanlov asosida …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "zamonaviy psixologiyada diqqat"

mundarija kirish....................................................................................................3 1-bob diqqatning konstantligini nazariyasi...........................5 1.1. diqqat tushunchasi va uning turlari..........………………..................5 1.2. amaliy tadqiqotlar va kuzatuvlar...................................................12 2-bob. diqqat konstantligini rivojlantirish yo‘llari............................20 2.1. diqqatning konstantligini .............................................................20 2.2. diqqat haqida umumiy tushuncha................................................25 xulosa................................................................................................29 foydalaniladigan adabiyotlar..................................................

This file contains 28 pages in DOCX format (45,2 KB). To download "zamonaviy psixologiyada diqqat", click the Telegram button on the left.

Tags: zamonaviy psixologiyada diqqat DOCX 28 pages Free download Telegram