atmosfera bosimi past sharoitlarda sportchi organizmda yuzaga keladigan funktsional oʻzgarishlar

DOCX 11 sahifa 32,9 KB Bepul yuklash

11 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 32,9 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 11

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 11

mavzu: atmosfera bosimi past sharoitlarda sportchi organizmda yuzaga keladigan funksional oʻzgarishlar reja: 1. sport faoliyatida organizmda yuzaga keladigan holatlar. 2. start oldi holati 3. atmosfera bosimi past sharoitlarda sportchi organizmi 4. razminka (chigil yozish) 5. ishga kirishish 6. charchash va tiklanish xususiyatlari atmosfera bosimi past sharoitlarda (masalan, baland tog‘li hududlarda) sportchilar organizmida muhim funksional o‘zgarishlar yuzaga keladi. bu o‘zgarishlar asosan kislorod yetishmovchiligi (gipoksiya) bilan bog‘liq bo‘lib, organizmning moslashish (adaptatsiya) jarayonlarini keltirib chiqaradi. quyida asosiy fiziologik o‘zgarishlar keltirilgan: 1. nafas olish tizimidagi o‘zgarishlar · gipoksiya ta’sirida nafas olish tezligi va chuqurligi oshadi (giperpneya). · o‘pkada gaz almashinuvi kuchayadi. · gipoksiyaga uzoq muddat moslashish natijasida o‘pka hajmi biroz oshishi mumkin. 2. yurak-qon tomir tizimidagi o‘zgarishlar · yurak urish tezligi (puls) ortadi. · qon bosimi (ayniqsa, sistolik bosim) oshishi kuzatiladi. · periferik qon aylanishi yaxshilanadi, qon tomirlari kengayadi. 3. qon tizimidagi o‘zgarishlar · gipoksiyaga javoban organizm qizil qon hujayralari (eritrositlar) va gemoglobin miqdorini …

2 / 11

zm va energiya almashinuvi · energiya sarfi oshadi, chunki organizm gipoksiyaga moslashish uchun ko‘proq quvvat talab qiladi. · yog‘lar va uglevodlarning oksidlanishi tezlashadi. past atmosferali muhit sportchilar uchun dastlab qiyinlik tug‘dirsa ham, uzoq muddatli moslashish natijasida organizmning jismoniy ish qobiliyati ortadi. shu sababli, ko‘plab sportchilar balandlikda mashg‘ulot o‘tkazib, kislorod tashish qobiliyatini yaxshilash orqali musobaqalarda yaxshiroq natijalar ko‘rsatishga harakat qilishadi. sport faoliyatida organizmda yuzaga keladigan holatlar. sportning har xil turlari bilan shug‘ullanishda sportchi organizmida qator holatlar kuzatiladi. ularni start oldi holati, razminka mashqlari ta’sirida yuzaga keladigan holat, ishga kirishish holati, turg‘un holat, charchash holati va nihoyat, sportchining dam olish davrida kechadigan tiklanish holatiga ajratiladi. bu holatlarda organizmda yuzaga keladigan fiziologik reaksiyalar o‘ziga xosligi bilan farqlanadi, chunki har bir holatda sodir bo‘ladigan fiziologik jarayonlar organizmga ta’sir ko‘rsatadigan ma’lum omilarga bog‘liq. 1. start oldi holati, bu holat jismoniy mashq boshlanmasidan, hali organizm ishga kirishmasidan oldin sodir bo‘lib, organizmda qator fiziologik o‘zgarishlar yuzaga kelishi …

3 / 11

ldingi darajaga qaytarishdir. start oldi holati. 1. sport fiziologiyasida mashq, ayniqsa,sport musobaqalari oldidan yuzaga keladigan ikki holat (start oldi va start holatlari) ko‘zga tashlanadi. sportchida musobaqa boshlanguncha yuzaga keladigan fiziologik va psixologik funksiyalarning o‘zgarishi start oldi holati deb yuritiladi. start oldi holati faoliyat boshlanmasdan yuzaga kelib organizmni bo‘ladigan ishga tayyorlaydi. start holati- sportchi ish bajariladigan joyda, masalan, suv havzasining kursisida yoki yugurish yo‘lida turganda, yuzaga keladigan somatik va vegetativ reaksiyalar darajasini o‘zgartirishidir. start oldi holati, organizm ishga kirishmasidan bir necha daqiqa, soat hatto bir necha kun ilgari kuzatilishi mumkin. masalan, sportchiga bir necha kun oldin uning musobaqada ishtirok etishi haqida aytilishi, u sportchida qator fiziologik o‘zgarishlarni yuzaga keltiradi. yurak urishi , nafas olishi tezlashadi, qonda qand va sut kislotasi ko‘payadi va hakazo. bu o‘zgarishlar start oldi reaksiyalari bo‘lib, ular organizmni bo‘lajak musobaqaga tayyorlaydi, ya’ni bajariladigan ishga moslashish yuzaga keltiradi. start oldi reaksiyalari bevosita start oldidan sezilarli bo‘ladi. musobaqa boshlanish oldidan …

4 / 11

h) teng, nisbatan optimal rivojlangan bo‘lib, harakat va vegetativ funksiyalarni bajariladigan ishga mos holda o‘zgarishini ta’minlaydi. start oldi titrog‘i –markaziy asab sistemasida qo‘zg‘alish jarayonining keragidan ortiq ko‘payishi, uning tormozlanishidan –ustun turishi va organizmga keng yoyilishi oqibatida yuzaga keladi. bunday holatdagi sportchidan diffirensirovka buziladi, natijada sportchi musobaqalarida boshlanayotgandayoq qator xatolarga yo‘l qo‘yadi. start oldi apatiyasi bu holatda sportchining markaziy asab sistemasida tormozlanish jarayoni qo‘zg‘alishidan ustun turadi. natijada, sportchi o‘z imqoniyatlarini past baholab, musobaqaga qatnashmaslikka harakat qiladi. start oldi apatiyasi jismonan yaxshi chiniqmagan musobaqaga yetarli tayyorgarlik ko‘rmagan sportchilarda hamma musobaqa boshlanishiga kechikkan hollarda ko‘proq yuzaga keladi. razminka razminka maxsus tanlangan jismoniy mashqlar kompleksi bo‘lib, u har qanday sport mashqi va sport musobaqasi oldidan o‘tkaziladi. razminka mashqlari sportchi organizmining funksional imqoniyatlarini oshiradi, uni bo‘ladigan ishga tayyorlaydi, maksimal ish qobiliyatining yuzaga kelishi uchun shart-sharoit yaratadi. organlar ishi maksimal darajaga ko‘tarilish uchun ma’lum vaqt (3-4 daqiqagacha) talab qilinadi, shundan keyingi ishga to‘liq kirishib ketiladi. razminka …

5 / 11

nganda mashq va musobaqa oldidan o‘tkaziladi. ishga kirishish razminka mashqlar ta’sirida fiziologik funksiyalarning rivojlanishi organizmning ish qobiliyatini eng yuqori darajaga ko‘tarilishi uchun yetarli bo‘lmaydi. aytmoqchimizki, razminka fiziologik sistemalarning safarbar etilishi to‘la ta’minlay olmaydi. shuning uchun ham organizm asosiy ishni bajara boshlagandan keyin ma’lum vaqtgacha fiziologik funksiyalarning rivojlanishi yuz beradi. ular bir tekisda davom etib, turg‘un holatga o‘tadi. ishga kirishib olish muskul ishining boshlanish davrida fiziologik funksiyalarning berilgan ishni muvaffaqiyatli bajarish uchun zarur bo‘lgan yangi funksional darajaga asta-sekin o‘tishdir. ishga kirishib olish davrida sportchining harakat faoliyati kuchlanish bilan bajariladigan ishga hamon moslashadi, moddalar almashinuvi ortadi, organizmning turli sistemalari faoliyati kuchayadi. sistemalarning o‘zaro ta’siri yaxshilanadi. ishga kirishish davrida fiziologik sistemalar funksiyasining bajariladigan ishga moslashishida asab sistemasi bilan bir qatorda gumoral mexanizmning ham ayniqsa ichki sekresiya bezlari faoliyatining kuchayishi muhim rol o‘ynaydi. masalan,ishga kirishish davrida qon tarkibida adrenalin, noradrenalin va gipofiz bezining garmonlarining miqdori ortadi. jismonan yaxshi chiniqqan sportchi yaxshi chiniqmagan sportchiga nisbatan …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 11 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"atmosfera bosimi past sharoitlarda sportchi organizmda yuzaga keladigan funktsional oʻzgarishlar" haqida

mavzu: atmosfera bosimi past sharoitlarda sportchi organizmda yuzaga keladigan funksional oʻzgarishlar reja: 1. sport faoliyatida organizmda yuzaga keladigan holatlar. 2. start oldi holati 3. atmosfera bosimi past sharoitlarda sportchi organizmi 4. razminka (chigil yozish) 5. ishga kirishish 6. charchash va tiklanish xususiyatlari atmosfera bosimi past sharoitlarda (masalan, baland tog‘li hududlarda) sportchilar organizmida muhim funksional o‘zgarishlar yuzaga keladi. bu o‘zgarishlar asosan kislorod yetishmovchiligi (gipoksiya) bilan bog‘liq bo‘lib, organizmning moslashish (adaptatsiya) jarayonlarini keltirib chiqaradi. quyida asosiy fiziologik o‘zgarishlar keltirilgan: 1. nafas olish tizimidagi o‘zgarishlar · gipoksiya ta’sirida nafas olish tezligi va chuqurligi oshadi (giperpneya). · o‘p...

Bu fayl DOCX formatida 11 sahifadan iborat (32,9 KB). "atmosfera bosimi past sharoitlarda sportchi organizmda yuzaga keladigan funktsional oʻzgarishlar"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: atmosfera bosimi past sharoitla… DOCX 11 sahifa Bepul yuklash Telegram

atmosfera bosimi past sharoitlarda sportchi organizmda yuzaga keladigan funktsional oʻzgarishlar

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

"atmosfera bosimi past sharoitlarda sportchi organizmda yuzaga keladigan funktsional oʻzgarishlar" haqida

O'xshash fayllar