ensiklopedik (qomus) lug‘atlar va lisoniy (lingvistik) lug‘atlar

PPTX 12 pages 184.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 12
powerpoint 演示文稿 mavzu: lug'atlarning tiplari va turlari .qomusiy lug'atlar va ularning turlari reja: ensiklopedik (qomus) lug‘atlar va lisoniy (lingvistik) lug‘atlar. 1. 2. tanlangan tillar miqdoriga ko‘ra lug‘at turlari 3. so‘z yoki atama ma’nolarining yoritilishiga ko‘ra lug‘at turlari lug‘at arabcha so‘z bo‘lib, til, sheva, lahja, so‘z, ibora kabi ma’nolarni bildiradi. hozirgi kunda ushbu so‘z ikki ma’noda: 1) muayyan tilda, uning hududiy yoki ijtimoiy lahjasida mavjud bo‘lgan, shuningdek, u yoki bu yozuvchi asarlarida uchraydigan so‘zlar yig‘indisi, ya’ni leksika; 2) so‘zlar (yoki morfemalar, so‘z birikmalari, iboralar va sh.k.( muayyan tartibda (alifboli, uyali, mavzuli) joylashtirilgan, tavsiflanuvchi birliklar, ularning kelib chiqishi, ma’nolari, yozilishi (imlosi), talaffuzi, uslubiy mansubligi, boshqa tillarga tarjimasi haqida ma’lumotlar jamlangan kitob ma’nolarida qo‘llanadi. ana shu ikkinchi ma’nodagi lug‘atlar ma’naviy madaniyat sohasida muhim o‘rin egallaydi, chunki ularda jamiyatning ma’lum davrda erishgan bilimlari aks etadi. enter title enter title lug‘atlar, shuningdek, bir qator ijtimoiy vazifalarni bajaradi: muayyan voqea-hodisa haqida o‘quvchiga ma’lumot beradi; uni o‘z …
2 / 12
xususiyatlariga ko‘ra, lug‘atlar asosan ikki turga bo‘linadi: ensiklopedik lug‘at bilan lisoniy lug‘at o‘zaro ikki jihatdan farq qiladi: 1) obyekti jihatdan; 2) so‘zligi jihatidan. ensiklopedik lug‘atlarda tabiat va jamiyatdagi narsa-hodisalar, tarixiy voqea-jarayonlar, buyuk shaxslar, ilm-fandagi kashfiyotlar, davlatlar, shaharlar haqida ma’lumot beriladi. demak, bu tipdagi lug‘atlarda asosiy e’tibor tildagi so‘zlarga emas, balki shu so‘zlar yoki so‘z birikmalari vositasida nomlangan hodisalarga qaratiladi. ensiklopedik lug‘atlar o‘z navbatida ikki turga bo‘linadi universal ensiklopediyalar. bunday lug‘atlarda ishlab chiqarishning, fan, adabiyot, tabiat, jamiyat va hokazolarning barchasiga oid muhim tushunchalar, predmetlar, hodisalar va shu sohalarda tanilgan buyuk shaxslar (olimlar, ixtirochilar, yozuvchilar, shoirlar, davlat arboblari, qahramonlar, san'atkorlar) haqida m a’lumot beriladi. «o‘zbek... ensiklopediyasi» (14-jildlik, 1971 — 1980), shu kunlarda yaratilayotgan «o‘zbek milliy ensiklopediyasi» (uning bir necha jildi nashrdan chiqdi) bunga misol bo‘ladi. soha ensiklopediyalari soha ensiklopediyalari. bunday ensiklopediyalarda faqat bir sohaga oid materiallar beriladi: «zoologiya ensiklopediyasi» (3 jildlik. tesha zohidov, 1960—1969), botanikadan ruscha-o‘zbekcha ensiklopedik lug‘at (q.z.zokirov, h.a.jamolxonov, 1973) shular …
3 / 12
izohli, izohsiz bo‘lishi mumkin. «o‘zbek tilining izohli lug‘ati» (ikki tomli, 1981), «o‘zbekcha-ruscha lug‘at» (1959), «ruscha-o‘zbekcha lug‘at» (besh tomli, 1950—1955) va boshqalar shular jumlasidandir. qomusiy lug‘atlarning so‘zligida esa terminlar, tarixiy hodisa nomlari, shuningdek, joy, daryo, buyuk shaxs va hokazolarni ko‘rsatuvchi atoqli otlar beriladi. o‘zbek lug‘atchiligi tarixida qomusiy lug‘atlarni yaratishga 1950-yillardan e’tibor berila boshlandi. shu davrdan e’tiboran ba’zi fanlarga oid terminologik qomusiy lug‘atlar yaratildi. 1966 yildan to‘la “o‘zbek … ensiklopediyasi”ni tuzishga kirishildi. lisoniy lug‘atlar ham dastlab ikki turga — umumiy va xususiy (maxsus) lug‘atlarga bo‘linadi. 10 e'tiboringiz uchun rahmat! image1.jpeg image2.jpeg image3.jpeg asosiy adabiyotlar . 1 sayfullayeva r, r, mengliev b r, boqgieva g.h , qurbonova m,m yunusova z k , abuzalova m k , hozirgi o'zbek adabiy tili . o'quv qo‘llanma - toshkent , 2006- 391 b. jamolxonov h.a. hozirgi o'zbek adabiy tili. o'quv qo'llanmasi .1 - qism tdpu ,2004. —i i
4 / 12
ensiklopedik (qomus) lug‘atlar va lisoniy (lingvistik) lug‘atlar - Page 4
5 / 12
ensiklopedik (qomus) lug‘atlar va lisoniy (lingvistik) lug‘atlar - Page 5

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ensiklopedik (qomus) lug‘atlar va lisoniy (lingvistik) lug‘atlar"

powerpoint 演示文稿 mavzu: lug'atlarning tiplari va turlari .qomusiy lug'atlar va ularning turlari reja: ensiklopedik (qomus) lug‘atlar va lisoniy (lingvistik) lug‘atlar. 1. 2. tanlangan tillar miqdoriga ko‘ra lug‘at turlari 3. so‘z yoki atama ma’nolarining yoritilishiga ko‘ra lug‘at turlari lug‘at arabcha so‘z bo‘lib, til, sheva, lahja, so‘z, ibora kabi ma’nolarni bildiradi. hozirgi kunda ushbu so‘z ikki ma’noda: 1) muayyan tilda, uning hududiy yoki ijtimoiy lahjasida mavjud bo‘lgan, shuningdek, u yoki bu yozuvchi asarlarida uchraydigan so‘zlar yig‘indisi, ya’ni leksika; 2) so‘zlar (yoki morfemalar, so‘z birikmalari, iboralar va sh.k.( muayyan tartibda (alifboli, uyali, mavzuli) joylashtirilgan, tavsiflanuvchi birliklar, ularning kelib chiqishi, ma’nolari, yozilishi (imlosi), talaffuzi, uslub...

This file contains 12 pages in PPTX format (184.4 KB). To download "ensiklopedik (qomus) lug‘atlar va lisoniy (lingvistik) lug‘atlar", click the Telegram button on the left.

Tags: ensiklopedik (qomus) lug‘atlar … PPTX 12 pages Free download Telegram