o‘zbekiston dermatovenerologiya moduli

PPTX 21 стр. 1001,8 КБ Бесплатная загрузка

21 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1001,8 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 21

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 21

teri va tanosil kasalliklari modulining maqsadi va vazifalari.o‘zbekistonda dermatovenerologiya modulining rivojlanishi. terining tuzilishi va vazifalari. teri va tanosil kasalliklari modulining maqsadi va vazifalari.o‘zbekistonda dermatovenerologiya modulining rivojlanishi. terining tuzilishi va vazifalari. teri kasalliklarini kelib chiqish sabablari. terining morfologik elementlari va ularning turlari. reja: o‘zbekistonda dermatovenerologiya modulining rivojlanishi. terining tuzilishi va vazifalari. so‘nggi yillarda butun dunyoda teri va tanosil kasalliklari ortib borayotganligi ko‘pchilikni tashvishga solmoqda. masalan, patogen zamburug‘lar keltirib chiqaradigan, parazitlar, jinsiy yo‘l bilan yuqadigan kasalliklar keskin ko‘payib bormoqda. vaqt esa ushbu kasalliklarning zamonaviy davo uslublarini yaratishni talab etayotir. dermatovenerologiya (yunon. derma-teri) - teri va tanosil kasalliklari haqidagi fandir. teri va tanosil kasalliklari qadimdan ma’lum. masalan, yunon shifokori gippokrat (eramizgacha bo‘lgan 460-377- yillar) teri kasalliklarini ma’lum bir tizimga solib, qo‘tir, moxov, alopetsiya, uchuq va boshqa dermatozlar haqida ma’lumotlar bergan. vatandoshimiz abu ali ibn sino o‘zining «tib qonunlari» asarida ekzema, qichima va qo‘tir kasalligining belgilari hamda qadimgi misrda qichima, sachratqi, qo’tir, moxov kabi …

2 / 21

fakcha va boshqalar) morfologiyasiga asoslangan. olimlardan t.p. pavlov (1860-1932), s.t pavlov (1897— 1971), p.v.kojevnikov (1898-1969), n.s.vedrov (1891-1949), l.n. rossiyada teri tanosil kasalliklariga asos solgan olimlardan a.g.polotebnev (1838-1907), a.l. pospelov (1846-1919) o‘z ilmiy izlanishlarida teridagi patologik o‘zgarishlar ichki a’zo, asab tizimi xastaliklari, atrof-muhitning salbiy ta’siri oqibatida kelib chiqishini tushintirishgan. a.g.polotebnev tomonidan yaratilgan «derma- tologik tadqiqotlar» kitobi hozir ham o‘z ahamiyatini yo‘qotgan emas. a.g.polotebnev rus dermatologiyasining otasi sanalsa, v.m. tarnovskiy (1837-1906) rus venerologiyasining asoschisi hisoblanadi. olimning 1863-yilda «ayol va bolalarda venerik kasalliklarni aniqlash» kitobi chop etildi. u zaxm bilan og‘rigan bolalar va ayollarni davolash uchun kalinkin kasalxonasida maxsus bo‘lim ochdi hamda peterburgda sifilidologiya va dermatologiya jamiyatini tuzdi.mashkilleyson (1898-1964), a.i.kartamishev (1897-1973), n.s.smelov (1898-1975), v.k. skripkin va boshqalar dermatologiya fanining rivojlanishiga katta hissa qo‘shdilar. odam terisi uch qavatdan - epidermis, o‘rta qavat - asl teri qavati va teri osti yog‘ qavati (kletchatka)dan tarkib topgan. epidermisning o‘zi bazal qavat, tikansimon, donador, yaltiroq, muguz qavatdan iborat. …

3 / 21

n pigmenti organizmni quyosh nurining zararli ta’siridan saqlab turadi. melanin pigmenti yetishmasa, terida har xil kattalikdagi gipopigmentli yoki depigmentlangan dog‘lar, masalan, vitiligo (pes) kasalligi paydo bo'ladi. 0‘zbekistonda ilk bor teri va tanosil kasalliklari kafedrasining ochihshh920-yili turkiston universiteti tashkil etilishi bilan bog‘liq. 1932-yilga kelib, toshkentda teri va tanosil kasalliklari ilmiy- tekshirish instituti ochildi. so‘zak, zaxm, terining zamburug‘li kasalliklari, vitiligo kabi kasalliklaming tarqalishi, etiologiyasi, patogenezi, tashxisi, davosi, oldini olish masalalari o‘rganildi. teri kasalliklarida ichki a’zolarining zararlanishi, kasbga aloqador teri kasalliklari, dermatomikozlar qo‘zg‘atuvchilarining turini aniqlash bo‘yicha ilmiy ishlar olib borildi. respublikamizda bu sohada olimlardan a.x abdullayev, x.n. xidirov, k.s. sulaymonov, m.m. obidov, u.m mirahmedov, a.sh. voisov, x.sh. shodiyev, s.s. aripov, k.a. yo‘ldoshev, x.k. shodiyev va a.b.rahmatovlar ilmiy tadqiqot va amaliy ishlar olib borishgan. ulaming teri va tanosil kasalliklarini keskin kamaytirishda xizmatlari kattadir. teri tushilishiga ko’ra 3 qismdan iborat: 1.epidermis 2.derma 3.gipoderma epidermis o’zi 3 qavatdan : 1.muguz qavat 2.yaltiroq qavat 3.donador qavat 4.tikansimon …

4 / 21

sil bo‘ladigan qattiq toshma. kattaligi jihatidan miliar, lentikulyar, nummulyar va yassi bo‘ladi. 3. do‘mboqcha (tuberculum) — yallig’lanish maddasining shakllanishidan hosil bo‘lgan toshma. toshmaning so‘rilishi oqibatida chandiq yoki dog‘ qoladi. 4. tugun (nodus) — terining chukur qavatlarida hosil bo‘ladigan o‘smasimon qattiq element. teri sathidan xamma hollarda bo‘rtib chiqavermaydi. 5. qavarish (urtica) — teri sathidan bo‘rtib, qavarib chiqadigan chegaralangan toshma. yuzasi tekis va silliq, qichishish bilan kechadi. 6. pufak (bulla) — epidermis va uning tagida suyuqlik to‘planishi natijasida hosil bo‘ladigan bo‘shliqli element. pufak muguz qavat ostida (subkorneal), tikanli qavat bag’rida (intraepidermal) va asl terida (subepidermal) joylashishi mumkin. kichigi no‘xatday, kattasi tuxumday keladi. 7. pufakcha (vesicula) — tarkibida seroz yoki qonli suyuklik saqlaydigan kichik bo‘shliqli toshma. eng katta pufakcha tariqdek bo‘ladi. pufakcha asosan yallig’langan dog’lar sathida toshadi. 8. (pustula) jtarkibida yiring saqlaydigan bo‘shliqli element bo‘shlig’i epidermisda hosil bo‘ladi. joylashish tarziga qarab yuzaki, chuqur va follikulyar tangachalar farqlanadi. ikkilamchi toshma elementlariga kuyidagidar kiradi: 1. …

5 / 21

dan ajralib chiqqan suyuqlikning qurishi natijasida hosil bo‘ladi. birlamchi toshmaning xarakteriga qarab seroz, yiringli, gemorragik qaloklar farqlanadi. shu sababli ularning rangi sariq, yashil, qizil, qora bo‘lishi mumkin. 4. bichilish, nuqson (erosio) — terining yuzaki nuqsoni. asosan pufak, pufakcha va yiring pardallrining yirtilishi natijasida ularning o‘rnida hosil bo‘ladi. eroziyalarda nutsson chuqurligi epidermisdan pastga o‘tmaydi, ana shu sababli chandiqsiz bitadi. 5. yoriq (rhagas) — terining chiziqsimon nuqsoni. ko‘pincha teri elastikligining yo‘kolishi natijasida xosil bo‘lib, burmalar sohasida ko‘proq kuzatiladi. yoriq chuqurligi epidermis qalinligida (fissura) va dermagacha kirib borishi mumkin. shuning uchun yuzaki yoriqlar izsiz, chuqurlari esa chandiqlanish yo‘li bilan bitadi. 6. tirnalish, shilinish (excoriatio) — tirnalish, qashinish va boshqa jarohatlar oqibatida teri butunligining buzilishi. terining tirnalgan joxmari yuzaki (epidermisda) va chuqur (dermada) bo‘lishi mumkin. 7. yara (ulcus) — teridagi chuqur nuqson. ba’zai nuqson chuqurligi teri osti yog‘ qavati, mushak qavati va hatto suyaklargacha etib borishi mumkin. ular birlamchi elementlar (do‘mboqcha, tugun, chuqur yiring) …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 21 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o‘zbekiston dermatovenerologiya moduli"

teri va tanosil kasalliklari modulining maqsadi va vazifalari.o‘zbekistonda dermatovenerologiya modulining rivojlanishi. terining tuzilishi va vazifalari. teri va tanosil kasalliklari modulining maqsadi va vazifalari.o‘zbekistonda dermatovenerologiya modulining rivojlanishi. terining tuzilishi va vazifalari. teri kasalliklarini kelib chiqish sabablari. terining morfologik elementlari va ularning turlari. reja: o‘zbekistonda dermatovenerologiya modulining rivojlanishi. terining tuzilishi va vazifalari. so‘nggi yillarda butun dunyoda teri va tanosil kasalliklari ortib borayotganligi ko‘pchilikni tashvishga solmoqda. masalan, patogen zamburug‘lar keltirib chiqaradigan, parazitlar, jinsiy yo‘l bilan yuqadigan kasalliklar keskin ko‘payib bormoqda. vaqt esa ushbu kasalliklarning zamonaviy davo u...

Этот файл содержит 21 стр. в формате PPTX (1001,8 КБ). Чтобы скачать "o‘zbekiston dermatovenerologiya moduli", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o‘zbekiston dermatovenerologiya… PPTX 21 стр. Бесплатная загрузка Telegram