oddiy efirlar

PPTX 11 pages 456.1 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 456.1 KB

File type PPTX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

gigroksihosilalar. oddiy efirlar gigroksihosilalar. oddiy efirlar ma’ruzachi: texnika fanlari falsafa doktori nurilloyev zafar ismatilloyevich image1.jpeg image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.jpeg image9.jpeg image10.png image11.png image12.png image13.png oddiy efirlar oddiy efirlarda ikkita bir valentli uglevodorod radikali kislorod atomi bilan bog’langan. c-o bog’idagi uglerod atomining gibridlanganligiga qarab, ular cyp)-o 5 cig}-o va ciy-o bog’ini tutgan oddiy efirlarga bo’linadi. ci’, - o bog’ini tutgan oddiy efirlardan dialkil efirlar va halgali efirlar bilan tanishamiz. dialkil efirlarning umumiy formulasi r-o-r_yoki r -o- r'. ikkita bir xil uglevodorod radikalini tutgan dialkil efirlar simmetrik, ikki xil uglevodorod radi- kalidan tashkil topgan:efirlarea ese aralash dialkil efirlar deyiladi: nomianishi va izomeriyasi ratsional nomenklaturaga ko’ra dialkil efirlaming nomlari uglevodorod radikallari nomiga efir so’zini qo’shish bilan hosil qilinadi. sistematik nomenkla- turaga binoan ularni (masalan, r-o-r')ni nomlash uchun — r-o-(alkoksiguruh) nomiga r' radikaliga tegishli bo’lgan uglevodorodning nomi qo’shib aytiladi: hc —o-ch; h3c — ch - o - 'ch, —?ch; —*ch3 dimetil …

2 / 11

larga nisbatan past haroratda qaynaydigan, o’ziga xos hidli, rangsiz suyuliklardir. dialkil efirlar nisbatan inert moddalar bo’lib, gidrolizlanmaydi. sovugda natriy metali, pcs va ko’pchilik suyultirilgan ma’dan kislotalar bilan reaksiyaga kirishmaydi. dialkil efirlar alkanollar singari kuchsiz asos xossalariga ega bo’lib, kuchli kislotalar (masalan, hsso,, hcio, va hbr ) ta’sirida beqaror oksoniy tuzlarini hosil qiladi: ch;- ch, ch;-ch. . do: + h'hso, —— 0-h | hsof ch; - chs ch-cht, dietiloksoniy sulfati dialkil efirlarga lyuis kislotalari (bf, sncl,, mgcl, va hokazo) ta’sir ettir- ganda nisbatan bargaror koordinatsion komplekslar (efirat-lar) hosil bo’ladi: (cohs)20: + bf; ——+(c2hs)0*-bf3; yoki (c2hs),o:~ bf3 bortriftorid efirati bu eiiratiarda kisiorod atomining tagsimlanmagan elektron jultl hisobiga donor-aktseptor (koordinatsion) bog’ hosil bo’ladi. kontsentrlangan h,so, va hi ta’sirida, shuningdek, lyuis kislotalari ( aic, aibr, all, bcl, bbrs, sicls1) bilan qizdirilganda dialkil efirlarning c-o bog’i uziladi. kontsentrlangan iodid kislota hatto sovugda ham dialkil efirlarni parchalaydi: gh;-o-gh; + hi — > ©hsl + chsoh bu …

3 / 11

’lib, etanolni kontsentrlangan sulfat kislota ishtirokida 140-145°c da yoki al,o; ustida 300°c da degidratlab olinadi. u, ko’pincha etil efir yoki to’g’tidan-to’g’ri efir deb ham yuritiladi. dietil efir 34,6°c da qaynaydigan, rangsiz, xarakatchan, o’ziga xos “efir” hidli suyuqlik. efir suvda yomon ( 20°c da 6 % gacha) eriydi. suvsiz etil spirti bilan istalgan nisbatda aralashadi. dietil efiri juda uchuvchan bo’lib, oson alangalanadi. uning bug’i havo bilan portlovchi aralashma hosil qiladi. efir uzoq vaqt saqlanganda (aynigsa, yorug’likda), kislorod ta’sirida oksidlanib, portlovehi efir gidroperoksidni hosil qiladi. shu sababli efir o’t olish va portlash xavfi kuchli modda hisoblanadi. u bilan ishlaganda baxtsiz hodisalarning oldini olish uchun juda ehtiyot bo’lish va texnika xavfsizligi qoidalariga amal qilish lozim. dietil efir yog’, smola, alkaloid va boshqa muhim organik moddalar uchun yaxshi inert erituvchi hisoblanadi. u_ tutunsiz porox, sun’iy ipak ishlab chiqarishda, magniyorganik birikmalar olishda, shuningdek, tibbiyotda narkoz sifatida ishlatiladi. diizopropil efir — 67,5°c da qaynaydigan suyuqlik. u …

4 / 11

ni 250°c da tarkibida kumush tutgan katalizator ishtirokida oksidlash (98-bet). 2. etilenxlorgidrin orgali: ch + ch2:=ch: + ho —_— cl-ch2-ch2-oh + hcl 2 cl- ch) -ch,-oh + ca(oh); ——+ 2ch;—ch, + cacl, + ho so = 3. epoksibirikmalar alkenlarni perkarbon kislotalar (r-coooh) bilan oksidlab olinadi : hy /chs yo) hy chcl + cr -cq + cr,coon hc’ =h ‘0-oh h,c% so ganshaten 2 —— perteitton. trans-buter-2 sirka kislota oksidi es be fe) h,c — ch) h3c ch; o's atomlar epoksid halgasidajoylashganda atom orbitallar__dialkil efirlardagidek maksimal emas, balki gisman qoplanadi. demak epoksidlardagi bog’lar dialkil efirlardagi bog’lardek mustahkam emas. shu bois epoksidlar nukleofil va elektrofil reagentlar bilan dialkil efirlarga nisbatan juda oson reaksiyaga kirishadi. kislotalar (h»$o, yoki hspo,) katalizatorligida epoksidlar halqasi_ oson ochiladi. chunki kislota protoni ta’sirida hosil bo’ladigan protonlangan epoksidlarga nukleofillar hujumi osonlashadi: ho = -c—c- -c—c- +h ho “oh; —* ho oh hy _| glikol cc cc n-o ‘o” ‘ot …

5 / 11

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oddiy efirlar"

gigroksihosilalar. oddiy efirlar gigroksihosilalar. oddiy efirlar ma’ruzachi: texnika fanlari falsafa doktori nurilloyev zafar ismatilloyevich image1.jpeg image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.jpeg image9.jpeg image10.png image11.png image12.png image13.png oddiy efirlar oddiy efirlarda ikkita bir valentli uglevodorod radikali kislorod atomi bilan bog’langan. c-o bog’idagi uglerod atomining gibridlanganligiga qarab, ular cyp)-o 5 cig}-o va ciy-o bog’ini tutgan oddiy efirlarga bo’linadi. ci’, - o bog’ini tutgan oddiy efirlardan dialkil efirlar va halgali efirlar bilan tanishamiz. dialkil efirlarning umumiy formulasi r-o-r_yoki r -o- r'. ikkita bir xil uglevodorod radikalini tutgan dialkil efirlar simmetrik, ikki xil uglevodorod radi- kalidan tashkil topgan...

This file contains 11 pages in PPTX format (456.1 KB). To download "oddiy efirlar", click the Telegram button on the left.

Tags: oddiy efirlar PPTX 11 pages Free download Telegram