talab va taklif

PPT 42 sahifa 2,0 MB Bepul yuklash

42 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 2,0 MB

Fayl turi PPT

Sahifalar 42

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 42

o'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi 1. talab va taklif tushunchasi va bozor mexanizmi 2.talab va taklif o'zgarishi 3. talab va taklif funktsiyalari talab ikki turga bo'linadi: yakka talab va bozor talabi. har bir iste'molchining, ya'ni alohida shaxs, oila, korxona, firmaning tovarning shu turiga bo'lgan talabi yakka talab deyiladi. bir qancha iste'molchilarning shu turdagi tovar yoki xizmatga bo'lgan talablari yig'indisi bozor talabi deyiladi. tovar va xizmatlarning ma'lum turiga iste'molchining ma'lum vaqtda narxlarning mavjud darajasida sotib olishga qodir bo'lgan ehtiyoji talab deyiladi. yakka talab o'zgarmagan holda ushbu tovar narxining o'zgarishi bilan tovarga bo'lgan talab hajmi o'zgarishi mumkin va bu talab hajmining o'zgarishi deb ataladi hamda talab egri chizig'idagi mos nuqta o'zgarishida namoyon bo'ladi. narx darajasi va sotib olinadigan tovar miqdori o'rtasida bo'ladigan teskari bog'liqlik talab qonuni deyiladi. yakka talab o'zgarishiga ta'sir etuvchi omillar: xaridorlarning daromadlari; to'ldiruvchi yoki o'rnini bosuvchi tovarlar narxining o'zgarishi; xaridorlar soni va yoshi; xaridorlarning didi, odatlari, …

2 / 42

si; boshqa tovarlar narxi; narx o'zgarishini kutilishi; ishlab chiqruvchilar soni. ishlab chiqarish texnologiyasi, (texnologiya darajasining o'sishi, taklif chizig'ini o'ngga siljitadi, nima uchun deganda, yangi texnologiya ishlab chiqarish xarajatlarini kamaytiradi va ishlab chiqaruvchi berilgan narxda ko'proq mahsulot ishlab chiqarish imkoniyatiga ega bo'ladi); resurslar narxi (resurslar narxi oshganda, ishlab chiqarish xarajatlari oshadi, natijada berilgan narxda ishlab chiqaruvchi kamroq mahsulot ishlab chiqarib, taklif qiladi, natijada taklif chizig'i chapga siljiydi, resurslar narxi kamayganda, yuqoridagi holatning aksi bo'ladi, ya'ni taklif oshadi, natijada taklif chizig'i o'ngga siljiydi); ushbu mahsulotni ishlab chiqaruvchilar soni oshganda (ishlab chiqaruvchilar sonining oshishi, umumiy taklif chizig'ini o'ngga siljitadi); soliqlar va dotatsiyalar (soliqning ortishi natijasida, taklif qilinadigan mahsulot miqdori kamayadi, shu sababli taklif chizig'i chapga siljiydi; dotatsiya berilganda yuqoridagining aksi bo'ladi, ya'ni taklif chizig'i o'ngga siljiydi). bozor talabi alohida bozordagi iste'molchilarning individual talablari yig'indisi bilan aniqlanadi. bozor talabi chizig'i esa ma'lum bzordagi iste'molchilarning individual talablari chiziqlarini qo'shish orqali olinishi mumkin. faraz qilaylik, oziq-ovqat …

3 / 42

kerakligini ko'rsatadi. masalan, narx 3 so'm bo'lganda, bozor talabi 12 birlik bo'lib, u a, b va v iste'molchilarning narx 3 so'm bo'lgandagi talablari yig'indisiga teng 5 4 3 dv da 1 2 db 20 18 16 14 12 10 8 6 4 2 p, so'm q oziq-ovqat, birlikda bozor talabi iste'molchilarning individual talablari chiziqlari to'g'ri chiziqlardan iborat bo'lgani bilan bozor talab chizig'i ham to'g'ri chiziqdan iborat bo'lishi shart emas. nima uchun deganda, yuqori narxlarda ba'zi bir iste'molchilar tovarni sotib olmasligi ham mumkin yoki ular har xil miqdorda sotib olishi mumkin. yana shuni ta'kidlash lozimki, iste'molchilar talablariga ta'sir qiluvchi barcha omillar bozor talabiga ham ta'sir qiladi. masalan, iste'molchilar sonining oshib borishi bozor talab chizig'ini o'ngga, tepaga siljitadi yoki bo'lmasa, iste'molchilar daromadlarini ortishi, ularning oziq-ovqatga bo'lgan talabini oshiradi. bu o'z navbatida bozor talab chizig'ini o'ngga-tepaga siljishiga olib keladi. umuman olganda, bozor talabini aniqlashda har xil demografik guruhlarga qarashli iste'molchilar talablarini yig'ishga, har …

4 / 42

rning umumiy iqtisodiyotga ta'siri va hokazo. s p p1 q q2 q0 q1 e d p0 p2 ortiqcha mahsulot taqchillik ordinata o'qi bo'yicha bir birlik mahsulotning narxi ko'rsatilgan (so'mda). abtsissa o'qi bo'yicha berilgan vaqt oralig'ida talab qilingan va taklif qilingan mahsulot hajmi ko'rsatilgan. taklif chizig'i (supply) qancha miqdorda va qanaqa ishlab chiqarish narxida tovarning bozorda sotilishi mumkinligini ko'rsatadi. taklif chizig'i qancha yuqoriga ko'tarilsa, shuncha narx yuqori bo'ladi va shunga ko'p firmalar mahsulot ishlab chiqarib, sotish imkoniyatiga ega bo'ladilar. talab chizig'i (demand) iste'molchilarning berilgan narxlarda qancha miqdorda mahsulot sotib olish mumkinligini bildiradi. talab chizig'ining pastga ketishi, iste'molchilarning narx qancha past bo'lsa, ular shuncha ko'p mahsulot sotib olishini anglatadi. past narxlar, xaridorlarga yanada ko'proq miqdorda tovarlar sotib olishiga hamda ilgari sotib olaolmayotgan iste'molchilarga esa hozir u tovarni sotib olishga imkon yaratadi. talab va taklif chiziqlari, raqobatlashgan ishlab chiqaruvchilarga berilgan narxlarda qancha miqdorda mahsulot sotishi mumkinligini va iste'molchilarga esa berilgan narxlarda qancha miqdorda …

5 / 42

ing oshishi, bu erda narxga bog'liq emas, shu sababli taklif egri chizig'i butunlay o'ngga, ga siljiydi (3.3-rasm). taklif egri chizig'ining bunday o'zgarishiga, ya'ni narxga bog'liq bo'lmagan holdagi o'zgarishiga taklif o'zgarishi deyiladi. o'zgarmas taklif egri chizig'idagi biror nuqtadan pastga yoki yuqoriga qarab harakat qilishga taklif miqdorining o'zgarishi deyiladi. p narx s d m1 p1 m3 p3 q mahsulot miqdori q3 q1 rasmda taklif chizig'idan ga siljigan, muvozanat nuqta dan ga tushgan, umumiy ishlab chiqarish hajmi dan gacha oshgan. mahsulot ishlab chiqarish xarajatlari qancha kam bo'lsa, u shuncha mahsulot narxini pasaytirishga va mahsulotni ko'proq sotishga olib keladi. o'z-o'zidan ravshanki, fan texnika taraqqiyoti asosida boshqarishni takomillashtirish natijasida ishlab chiqarish xarajatlarini kamaytirish, iqtisodiy o'sishning muhim harakatlantiruvchi kuchidir. endi, iste'molchilar daromadini oshishining talabga ta'sirini o'rganish uchun, quyidagi 2.9-rasmni qaraymiz. p narx d p1 p2 q mahsulot miqdori q2 q1 ma'lumki, iste'molchilar daromadi yuqori bo'lsa, ular tovarlarni sotib olish uchun ko'proq pul ajratadi. agar bozor narxi …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 42 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"talab va taklif" haqida

o'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi 1. talab va taklif tushunchasi va bozor mexanizmi 2.talab va taklif o'zgarishi 3. talab va taklif funktsiyalari talab ikki turga bo'linadi: yakka talab va bozor talabi. har bir iste'molchining, ya'ni alohida shaxs, oila, korxona, firmaning tovarning shu turiga bo'lgan talabi yakka talab deyiladi. bir qancha iste'molchilarning shu turdagi tovar yoki xizmatga bo'lgan talablari yig'indisi bozor talabi deyiladi. tovar va xizmatlarning ma'lum turiga iste'molchining ma'lum vaqtda narxlarning mavjud darajasida sotib olishga qodir bo'lgan ehtiyoji talab deyiladi. yakka talab o'zgarmagan holda ushbu tovar narxining o'zgarishi bilan tovarga bo'lgan talab hajmi o'zgarishi mumkin va bu talab hajmining o'zgarishi deb ataladi hamda talab egr...

Bu fayl PPT formatida 42 sahifadan iborat (2,0 MB). "talab va taklif"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: talab va taklif PPT 42 sahifa Bepul yuklash Telegram